Chiny badają DeepSeek i Moonshot w sprawie domniemanego przekazywania danych do Claude’a

Chińska Administracja Cyberprzestrzeni (CAC) ma według doniesień badać DeepSeek i Moonshot AI po zarzutach Anthropic. Amerykańska firma twierdzi, że te podmioty przekazywały zapytania klientów do jej modelu Claude, a następnie przedstawiały odpowiedzi jako wygenerowane przez własne systemy. Z perspektywy regulatora kluczowe byłoby więc potencjalne ujawnienie danych użytkowników oraz brak przejrzystości co do ich przepływu — nie zaś automatyczne uznanie roszczeń Anthropic dotyczących własności intelektualnej. CAC nie opublikowała dotąd wyników, informacji o sankcjach ani szczegółowego komunikatu w tej sprawie.

Co dokładnie zarzuca Anthropic

W raporcie wywiadowczym z września 2026 r. Anthropic opisał zjawisko nazwane „nielegalną destylacją”. Chodzi o wykorzystywanie odpowiedzi bardziej zaawansowanego modelu do trenowania lub ulepszania innego modelu bez zgody jego twórcy. Według firmy działania wykryte i przerwane między grudniem 2025 r. a sierpniem 2026 r. obejmowały fałszywe konta, usługi pośredniczące (proxy), skoordynowane prompty oraz inne sposoby obchodzenia zabezpieczeń dostępu. 1615

Najpoważniejszy zarzut nie dotyczy wyłącznie odpytywania Claude’a przez konkurencję. Anthropic twierdzi, że DeepSeek i Moonshot miały czasem przesyłać rozmowy ze swoich produktów do Claude’a, a następnie zwracać klientom jego odpowiedzi tak, jakby pochodziły z ich własnych systemów. Jeżeli to prawda, prompty użytkowników — w tym potencjalnie zawierające wrażliwe informacje — mogły trafiać do zewnętrznego dostawcy bez ujawnienia tego faktu. Dostępne materiały nie potwierdzają jednak niezależnie konkretnych przypadków ujawnienia danych klientów. 10

Skala zarzutów i wymienione firmy

Anthropic wskazał w raporcie siedem organizacji z Chin: Alibaba, DeepSeek, Moonshot, Zhipu (działające też pod marką Z.ai), Xiaomi, SenseTime i MiniMax. Firma oceniła, że opisywane kampanie objęły łącznie około 190 mln interakcji z Claude’em, z czego ponad 151 mln przypisano operacji powiązanej z Alibaba. 71

W przypadku DeepSeek, Moonshot i MiniMax Anthropic podał, że firmy te wygenerowały ponad 16 mln interakcji, korzystając z około 24 tys. fałszywych kont. Według Anthropic sieć kont i infrastruktura proxy miały służyć obchodzeniu warunków korzystania z usługi oraz ograniczeń regionalnych. 15

To są oceny Anthropic, a nie ostateczne ustalenia organu regulacyjnego czy sądu. Przypisywane firmom działania i ich cel pozostają zatem zarzutami, a nie rozstrzygniętymi faktami.

Co oznacza wątek „sygnatury myślenia”

Zarzut dotyczący rozumowania Anthropic skierował do Zhipu/Z.ai. Nie przedstawiono go jako dowodu pełnego odtworzenia ukrytego procesu rozumowania Claude’a. Według raportu Zhipu prowadziło proces pozyskiwania łańcuchów rozumowania (chain of thought): przechwycone ślady rozumowania Claude’a miały być ponownie przetwarzane przez Claude’a, aby oczyścić je i wykorzystać do trenowania modeli GLM. Firma podaje, że w ciągu 10 dni operacja korzystała rotacyjnie z 273 fałszywych kont. 16

W praktyce zarzut dotyczy prób pozyskania użytecznych odpowiedzi ukazujących styl rozumowania i przekształcenia ich w materiał treningowy. Na podstawie przedstawionych dowodów nie można jednak stwierdzić, że odzyskano prywatną architekturę modelu lub kompletną wewnętrzną „sygnaturę myślenia”.

Dwa tory reakcji Chin: kontrola danych i odrzucenie zarzutów USA

Donoszone postępowanie CAC wprowadza istotne rozróżnienie. Ewentualna kontrola tego, czy dane użytkowników przekazywano Claude’owi bez właściwego poinformowania, dotyczyłaby krajowych zasad prywatności, przetwarzania danych i zgodności z przepisami. Sama w sobie nie potwierdzałaby zarzutu, że firmy bezprawnie kopiowały możliwości modelu Anthropic.

Publicznie chińskie władze odrzuciły szersze oskarżenia z USA. Rzeczniczka chińskiego MSZ oświadczyła, że Pekin sprzeciwia się próbom „oczerniania” Chin przez zniekształcanie faktów; relacje z odpowiedzi Pekinu przedstawiają oskarżenia jako bezpodstawne i politycznie motywowane. 17

Dlaczego Waszyngton traktuje sprawę jako kwestię bezpieczeństwa

Przed publikacją raportu Anthropic FBI, NSA i CISA — amerykańska agencja ds. cyberbezpieczeństwa — wydały wspólne ostrzeżenie. Zarzuciły w nim firmom z Chin prowadzenie od co najmniej końca 2024 r. destylacji amerykańskich modeli w skali przemysłowej. Wskazano DeepSeek, Moonshot, Alibaba, MiniMax, StepFun i Z.ai, a jako cele wymieniono m.in. Claude’a, GPT, Gemini i Groka. 2119

W takim ujęciu spór wykracza poza komercyjny konflikt o warunki korzystania z usług. Amerykańskie instytucje przedstawiają domniemaną destylację modeli jako problem bezpieczeństwa technologicznego i kontroli eksportu. Dostępne materiały nie potwierdzają jednak, by USA nałożyły nowe sankcje konkretnie na chińskie modele o otwartych wagach. To możliwy kierunek polityki, a nie potwierdzona decyzja.

Tło: Rada Bezpieczeństwa ONZ i rozmowy Trump–Xi

Informacja o badaniu CAC pojawiła się, gdy DeepSeek miał uczestniczyć w briefingu dla Rady Bezpieczeństwa ONZ na temat ryzyk związanych ze sztuczną inteligencją, obok amerykańskich firm AI. Zarzuty zbiegły się też z planowanym spotkaniem Donalda Trumpa z Xi Jinpingiem, przez co dostęp do modeli, ich możliwości oraz ochrona technologii mogą stać się kolejnym wrażliwym elementem agendy relacji USA–Chiny.

Dla użytkowników i firm korzystających z narzędzi AI wniosek jest prosty: liczy się przejrzystość pochodzenia odpowiedzi i trasy danych. Jeżeli produkt AI wysyła prompt do innego dostawcy, klient powinien jasno wiedzieć, dokąd trafiają jego dane, który model generuje odpowiedź oraz jakie gwarancje umowne i zasady ochrony prywatności mają zastosowanie. Donoszone postępowanie CAC może te kwestie wyjaśnić, lecz na razie nie przyniosło publicznego rozstrzygnięcia.