Ropa potaniała po ofercie Arabii Saudyjskiej, lecz rynek nadal obawia się zakłóceń dostaw

Dodatkowe saudyjskie ładunki ropy oferowane azjatyckim rafineriom przez przeładunki ze statku na statek w pobliżu portu Sohar w Omanie złagodziły natychmiastowe obawy o dalsze ubytki eksportu z Bliskiego Wschodu. W środę, 16 września, ropa wyraźnie potaniała: Brent zakończył sesję spadkiem o 2,92 dolara, czyli 2,7%, do 105,83 dolara za baryłkę, a amerykańska WTI spadła o 3,40 dolara, czyli 3,2%, do 102,43 dolara. Presję na ceny dołożył też mniejszy od oczekiwań spadek amerykańskich zapasów ropy. 17

Była to istotna reakcja rynku, ale nie rozwiązanie problemu podażowego. Trasa przez Oman miała zrekompensować część zakłóconych saudyjskich dostaw, podczas gdy rurociąg East-West — kluczowe połączenie omijające Cieśninę Ormuz — nadal pozostawał wyłączony po atakach. 217

Akcje odbiły, a rynek obligacji odetchnął

Zatrzymanie rajdu cen ropy poprawiło nastroje wobec bardziej ryzykownych aktywów. Paneuropejski indeks STOXX 600 wzrósł o 0,5%, do 637,09 pkt, odbijając od najniższego poziomu od trzech miesięcy. Inwestorzy czekali na decyzję Rezerwy Federalnej USA.

Uspokoił się także rynek obligacji po silnej wcześniejszej wyprzedaży. Rentowność 10-letnich obligacji skarbowych USA wynosiła w środę około 4,99%, po tym jak dzień wcześniej przekroczyła 5%. Rentowność 10-letnich niemieckich Bundów wynosiła około 3,526% i nieznacznie spadała. We wtorek wysoka ropa i rosnące rentowności mocno ciążyły światowym giełdom: dochodowość amerykańskich 10-latek sięgnęła 5,04%, najwyżej od 2007 r., a główne indeksy w USA spadły.

Mechanizm jest prosty: tańsza ropa ogranicza krótkoterminową presję na oczekiwania inflacyjne, a więc także obawy przed jeszcze wyższymi stopami procentowymi. Jedna sesja przeceny surowca nie usunęła jednak ryzyka związanego z dostawami energii.

Dlaczego rynek ropy wciąż pozostaje napięty

Rurociąg East-West daje Arabii Saudyjskiej możliwość eksportu ropy z pominięciem Cieśniny Ormuz. Jego wyłączenie sprawiło więc, że i tak trudne warunki żeglugowe stały się jeszcze poważniejszym problemem. Amerykański sekretarz energii Chris Wright powiedział 15 września, że przepływy mogą wrócić w ciągu kilku dni, ale była to ocena, a nie potwierdzenie wznowienia pracy rurociągu. 2

W grze pozostawały też inne zakłócenia:

• liczba przepraw statków przez Cieśninę Ormuz spadła w poprzedzający weekend do jednocyfrowej liczby dziennie, podał Reuters; 1
• powiązane z Iranem siły Huti dotarły na wyspę Perim w cieśninie Bab al-Mandab, zwiększając ryzyko dla szlaku żeglugowego przez Morze Czerwone; 3
• zawieszono załadunki saudyjskiej ropy w Yanbu, głównym terminalu eksportowym nad Morzem Czerwonym, a część dostaw dla europejskich klientów na koniec września anulowano. 4

Ograniczenia dotyczą nie tylko dostępnej ilości surowca. Obniżają też przewidywalność transportu i komplikują dostawy paliw gotowych. Dlatego ograniczone przekierowanie saudyjskich ładunków mogło ochłodzić gwałtowny wzrost cen, nie likwidując szerszej premii za ryzyko.

Największy problem inflacyjny to paliwa, nie sama ropa

Spadek cen ropy nie oznaczał normalizacji na rynku paliw. Reuters informował, że ceny oleju napędowego w Europie utrzymywały się w środę blisko rekordowych poziomów. Międzynarodowa Agencja Energetyczna podała, że na początku września cena diesla/gasoilu w USA przekroczyła 200 dolarów za baryłkę — o 94% więcej niż przed wojną — a ceny w Europie i Azji niewiele od tego poziomu odbiegały.

To ważne rozróżnienie dla inflacji. Gospodarstwa domowe i firmy kupują benzynę, olej napędowy oraz inne produkty rafinowane, a nie ropę naftową. Droższy diesel może podnosić koszty transportu, działalności przemysłowej i w rezultacie ceny dla konsumentów, nawet jeśli benchmarki ropy przez jeden dzień tanieją.

Także zapasy nie dawały rynkowi większego poczucia bezpieczeństwa. Amerykańska Energy Information Administration oceniła, że globalne zapasy ropy spadły już w 2026 r. o około 400 mln baryłek i będą maleć do końca roku, ponieważ istotna część produkcji i eksportu z Bliskiego Wschodu pozostanie wyłączona. Osobna analiza Reutersa, powołująca się na szacunki MAE, wskazywała, że eksport produktów rafinowanych z regionu był niemal o 60% niższy niż przed wojną, co pogłębiało dotkliwe niedobory diesla.

Co to oznaczało dla decyzji Fedu

Przed decyzją rynek szeroko oczekiwał pierwszej podwyżki stóp Fedu od 2023 r. Inwestorzy zakładali ruch o 25 punktów bazowych, do docelowego przedziału stopy funduszy federalnych 3,75–4,00%.

Zakłócenia energetyczne związane z Iranem stały się częścią tej kalkulacji. Reuters wskazywał, że ryzyko inflacyjne wynikające z konfliktu podniosło globalne rentowności obligacji i wywierało presję na bardziej ryzykowne aktywa. Tymczasowy spadek cen ropy uspokoił rynki przed decyzją, ale nie wykluczył scenariusza, w którym utrzymujące się wysokie ceny paliw będą dłużej podtrzymywać inflację, a wraz z nią wyższe stopy procentowe.

Druga połowa 2026 r.: bazowym scenariuszem pozostaje zmienność

Ładunki przez Oman pokazały, że Arabia Saudyjska potrafi częściowo przekierować dostawy. Potwierdzone wznowienie pracy rurociągu East-West, bezpieczniejszy tranzyt przez Ormuz i mniejsze ryzyko na Morzu Czerwonym obniżyłyby presję cenową.

Do tego czasu rynek ropy pozostaje podatny na kolejne skoki. Po środowej przecenie Brent wciąż kosztował ponad 105 dolarów za baryłkę, globalne zapasy miały dalej spadać, a fizyczne zakłócenia eksportu i żeglugi nie zostały rozwiązane. 17 Najważniejszy wniosek jest taki, że oferta dostaw przez Oman złagodziła nagły szok, ale nie przywróciła normalnego przepływu ropy z Bliskiego Wschodu.