Deutsche Telekom, Orange, Vodafone i Telefónica chcą połączyć siły w walce o widmo satelitarne UE

Czterej duzi europejscy operatorzy — Deutsche Telekom, Orange, Vodafone i Telefónica — mają prowadzić wczesne rozmowy o utworzeniu wspólnego konsorcjum. Celem byłoby ubieganie się o część unijnego pasma satelitarnego 2 GHz i uruchomienie usług direct-to-mobile, czyli łączności satelitarnej dostępnej bezpośrednio na zwykłych telefonach. Na tym etapie nie ma jednak potwierdzonej oferty, gotowej spółki ani harmonogramu wdrożenia. 1

O jakie częstotliwości chodzi?

Komisja Europejska zaproponowała nowy, ogólnounijny system wyboru operatorów mobilnych usług satelitarnych w zharmonizowanym paśmie 2 GHz. Ma on zastąpić obecne zasady po wygaśnięciu praw do korzystania z tego pasma w maju 2027 r. Zamiast odrębnych procedur w poszczególnych państwach UE, wybór miałby odbywać się na poziomie unijnym, co ułatwiałoby świadczenie usługi ponad granicami. 2

W projekcie Komisji jedna trzecia pasma ma służyć łączności rządowej, krytycznej, bezpieczeństwu i obronności — za pośrednictwem operatora z UE współpracującego z unijnym systemem satelitarnym IRIS². Pozostała część ma być przeznaczona na zastosowania komercyjne, z rozwiązaniami preferującymi udział europejskich firm. 2

Dlaczego mówi się o europejskiej odpowiedzi na Starlinka?

Jeżeli konsorcjum zdobyłoby część widma, mogłoby połączyć satelity z rozległymi sieciami komórkowymi czterech operatorów. W praktyce chodzi o rozszerzenie zasięgu tam, gdzie nie dociera infrastruktura naziemna — na przykład w odległych regionach, na morzu lub podczas awarii sieci.

Pierwszymi zastosowaniami najpewniej byłyby wiadomości, połączenia alarmowe i awaryjna łączność. Głos oraz transmisja danych zależałyby od dostępnej pojemności pasma, zgodności telefonów, parametrów konstelacji satelitarnej i integracji z siecią komórkową. Taki model mógłby dać klientom europejską, prowadzoną przez operatorów alternatywę dla usług satelita–telefon oferowanych przez podmioty spoza Europy. 1

Są już partnerstwa i testy

Projekt nie musiałby zaczynać od zera. Orange zawarł porozumienie z AST SpaceMobile oraz Satellite Connect Europe — wspólnym przedsięwzięciem AST SpaceMobile i Vodafone — dotyczące łączności direct-to-device. Zapowiedziano demonstracje głosu, SMS-ów i danych w Rumunii. 16

AST SpaceMobile informował również o testach integracji z operatorami, wśród których są Vodafone, Orange, Telefónica i Deutsche Telekom. To nie przesądza o wspólnej konstelacji ani o finalnej strukturze ewentualnego konsorcjum, ale pokazuje, że część technologicznych relacji już istnieje.

Co musiałoby zostać ustalone?

Nawet przy wspólnym wniosku czterech konkurujących ze sobą firm pozostaje długa lista problemów do rozwiązania:

• podział własności, kosztów finansowania i przychodów;
• zasady dostępu do widma, hurtowej sprzedaży usług oraz relacji z klientem;
• wybór dostawcy satelitów lub konstelacji — własnej, kupowanej jako usługa albo hybrydowej;
• współistnienie z naziemnymi sieciami komórkowymi, roaming i obsługa numerów alarmowych;
• kompatybilność telefonów, niezawodność zasięgu oraz ekonomika usługi przy ograniczonej pojemności satelitarnej.

Do tego dochodzi regulacja. Unijny system przydziału widma pozostaje propozycją, więc kryteria wyboru i szczegółowy podział częstotliwości muszą jeszcze zostać sfinalizowane. Wspólne przedsięwzięcie największych operatorów byłoby też oceniane pod kątem prawa konkurencji i bezpieczeństwa.

Najważniejsze: na razie są rozmowy, nie gotowa usługa

Znaczenie tej inicjatywy polega na możliwym połączeniu zasobów największych europejskich telekomów: dostępu do klientów, sieci komórkowych, widma i relacji z partnerami satelitarnymi. Wpisuje się to w unijną politykę wzmacniania suwerenności infrastruktury łączności. 12

Jednak formalna oferta i szerokie wdrożenie pozostają warunkowe. Zależą od decyzji regulacyjnych, sprawdzenia technologii oraz porozumienia biznesowego i przemysłowego, które pogodzi interesy czterech rywalizujących operatorów. 1