Dlaczego Uber zwalnia 3300 osób, przygotowując się na erę robotaksówek

Uber planuje we wrześniu 2026 r. zlikwidować około 3300 miejsc pracy. To mniej więcej 10% globalnego zatrudnienia, wynoszącego około 34 tys. osób. Najlepiej rozumieć tę decyzję jako przebudowę sposobu działania firmy, a nie jako ogłoszone zwolnienia spowodowane przez sztuczną inteligencję. Uber chce usunąć szczeble zarządzania, ograniczyć koszty koordynacji i skierować więcej zasobów do przewozów, dostaw oraz pojazdów autonomicznych. 23

Co dokładnie zmienia Uber

To największa redukcja zatrudnienia w Uberze od cięć z okresu pandemii. Dyrektor generalny Dara Khosrowshahi wskazał, że szybki rozwój firmy przyniósł więcej poziomów organizacyjnych, więcej koordynacji i rozproszoną odpowiedzialność — rozwiązania, które na obecnej skali działalności przestały działać sprawnie. 23

Restrukturyzacja nie jest prostym, równym cięciem we wszystkich działach. Ma zmienić przede wszystkim organizację pracy:

• liczba pracowników znajdujących się co najmniej siedem szczebli raportowania poniżej Khosrowshahiego ma zostać zmniejszona o 20%; 2
• Uber niemal o połowę ogranicza tzw. mikrozespóły, czyli jednostki zarządzane przez osoby mające tylko jednego lub dwóch bezpośrednich podwładnych; 6
• część menedżerów ma przejść do ról specjalistycznych, bez zarządzania ludźmi — co pokazuje, że celem jest także spłaszczenie hierarchii, a nie wyłącznie likwidacja wszystkich objętych zmianą stanowisk; 6
• firma łączy zespoły i skupia więcej pracowników w kluczowych biurach; 311
• w pełni zdalnie ma pracować docelowo około 1% załogi, przy utrzymaniu zasady obecności w biurze przez trzy dni w tygodniu. 2

W praktyce Uber chce ograniczyć liczbę przekazań między zespołami i sytuacje, w których odpowiedzialność za decyzję jest rozmyta. Rezultatem ma być szybsze podejmowanie decyzji i sprawniejsze kierowanie pieniędzy oraz ludzi tam, gdzie są najbardziej potrzebni.

Oficjalne uzasadnienie: prościej, szybciej i z większą przestrzenią na inwestycje

Khosrowshahi przedstawił zmiany jako sposób na uczynienie Ubera „prostszym i szybszym” oraz zwiększenie możliwości inwestowania w przyszłość. Według relacji z wewnętrznego komunikatu firma ma przesuwać wydatki w stronę działalności przewozowej, dostawczej i robotaksówek. 35

To istotne rozróżnienie: Uber nie opisał zwolnień przede wszystkim jako reakcji na spadek popytu ani jako nadzwyczajnego programu ratowania kosztów. Przedstawił je jako zmianę modelu działania po latach ekspansji — ograniczenie biurokracji i skupienie kapitału oraz pracowników na największych biznesach i przyszłych szansach. 311

To nie są, według firmy, zwolnienia „przez AI”

W komunikacie nie wskazano, że sztuczna inteligencja zastępuje pracowników. Podanym powodem była złożoność organizacyjna: nadmiar szczebli, zbyt dużo koordynacji i zbyt wiele małych, rozproszonych zespołów. 23

Twierdzenie, że Uber wyczerpał całoroczny budżet na AI w cztery miesiące, nie wystarcza, by uznać AI za przyczynę tej redukcji etatów. Informacja pochodziła z treści tworzonych przez użytkowników, a nie z ujawnienia danych przez Uber. Najbardziej wiarygodne relacje o wrześniowych cięciach jako uzasadnienie wskazują uproszczenie zarządzania i priorytety inwestycyjne, a nie zastępowanie ludzi przez AI. 2

AI może oczywiście wpływać na sposób, w jaki platforma technologiczna działa i inwestuje w dłuższym okresie. Nie należy jednak traktować jej jako potwierdzonego wyjaśnienia tych konkretnych zwolnień.

Robotaksówki są najważniejszym strategicznym tłem

Znacznie wyraźniejszym kontekstem przebudowy jest autonomiczna mobilność. W kwietniu informowano, że Uber zobowiązał się przeznaczyć ponad 10 mld dolarów na zakup pojazdów autonomicznych i udziały w ich twórcach. To ruch wykraczający poza dotychczasowy, lekki kapitałowo model platformy pośredniczącej między pasażerami a kierowcami.

W sierpniu Uber zapowiedział, że w kolejnych latach wyda na robotaksówki ponad 10 mld dolarów. Środki mają obejmować inwestycje w partnerów rozwijających autonomiczną jazdę, wsparcie operacji flotowych i zobowiązania dotyczące pojazdów. Firma podkreśliła też, że Waymo pozostaje ważnym partnerem, mimo doniesień o napięciach wokół sojuszu.

Wniosek strategiczny jest prosty: wraz z rozwojem sieci robotaksówek Uber chce zachować rolę platformy łączącej pasażerów, operatorów flot i twórców technologii autonomicznej jazdy. Płastsza struktura może pomóc w budowaniu i obsłudze partnerstw, wsparcia flot, operacji platformy, systemów produktowych oraz lokalnego wdrażania autonomicznych przejazdów.

To wniosek wynikający z równoczesnej restrukturyzacji i zobowiązań Ubera wobec pojazdów autonomicznych, a nie dowód, że każde zlikwidowane stanowisko zostało bezpośrednio zastąpione wydatkami na robotaksówki. Jednak komunikacja firmy łączy potrzebę szybszego działania z inwestowaniem w „autonomiczną przyszłość”. 59

Czego nie można wywnioskować ze zwolnień

Dostępne relacje pozwalają stwierdzić, że Uber likwiduje około 3300 stanowisk, spłaszcza organizację, zaostrza zasady pracy zdalnej i przesuwa możliwości inwestycyjne w stronę kluczowych biznesów oraz autonomicznej mobilności. 236

Nie dowodzą natomiast, że bezpośrednią przyczyną wrześniowej redukcji była słaba kondycja kursu akcji, konkurencja ze strony konkretnych rywali w dostawach lub przewozach czy raportowana transakcja z Delivery Hero. Czynniki te mogą kształtować szersze otoczenie biznesowe Ubera, lecz nie zostały wskazane jako uzasadnienie zwolnień.

Podobnie rywalizacja w robotaksówkach z Waymo i Teslą może zwiększać pilność strategii autonomicznej Ubera. Najmocniejsze dostępne dowody dotyczą jednak własnych planowanych inwestycji firmy oraz jej nadal istotnej, choć niepewnej relacji z Waymo — nie tezy, że konkretny konkurent wywołał zwolnienia.

Najkrócej

Uber wykorzystuje redukcję 10% zatrudnienia do przebudowy struktury firmy: ma być mniej szczebli zarządzania, mniej bardzo małych zespołów, więcej połączonych funkcji i znacznie mniej stanowisk w pełni zdalnych. Oficjalnym celem jest szybsze działanie i większa zdolność do inwestowania, a nie zastępowanie pracowników przez AI. 23

Szersza stawka to rynek przewozów coraz silniej kształtowany przez pojazdy autonomiczne. Uber zakłada, że szczuplejsza organizacja lepiej przygotuje go do konkurowania w tej rzeczywistości, przy jednoczesnym zachowaniu roli platformy obsługującej klientów, rynek przejazdów i operacje, które wcześniej budowały wartość jego sieci ludzkich kierowców.