Tańszy import z Chin a europejskie łańcuchy dostaw. Branża ostrzega przed luką w CBAM

Eurometal przedstawia konkurencję ze strony Chin nie tylko jako problem importu, ale jako zagrożenie dla całego europejskiego łańcucha dostaw. W tej ocenie tańsze komponenty oraz gotowe produkty mogą etapami wypierać wytwarzanie w UE, ograniczając zamówienia dla producentów stali i metali, firm przetwórczych oraz dostawców motoryzacyjnych. Stawką mają być nie tylko miejsca pracy, lecz także zdolności produkcyjne, inwestycje i strategiczna autonomia Europy. 67

Na czym polega wskazywana nierówność

Unijni producenci ponoszą koszty energii, regulacji środowiskowych i redukcji emisji. Eurometal argumentuje natomiast, że wiele gotowych wyrobów zawierających stal, produkowanych poza UE, może trafiać na rynek bez obowiązków równoważnych z mechanizmem CBAM i środkami ochrony handlu. Według organizacji daje to przewagę cenową importowi oraz może zachęcać do przenoszenia produkcji poza Europę. 6

CBAM, czyli unijny mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO₂, wymaga od importerów objętych nim towarów zakupu certyfikatów powiązanych z ceną emisji w UE. Ma ograniczać ryzyko „ucieczki emisji”, wspierać dekarbonizację i premiować producentów działających czyściej. 23

Zastrzeżenie zgłaszane przez branżę nie dotyczy więc samej idei ceny emisji. Chodzi o możliwą lukę w zakresie mechanizmu: stal może być objęta regułami, podczas gdy dalsze, gotowe produkty o dużej zawartości stali nie są traktowane w sposób równoważny. 6

Motoryzacja szczególnie wrażliwa na presję cenową

Sektor motoryzacyjny jest istotny, ponieważ dostawcy części działają przy dużej presji kosztowej i cenowej. Komisja Europejska podaje, że branża motoryzacyjna w UE zapewnia łącznie 13 mln bezpośrednich i pośrednich miejsc pracy. 1

Jednocześnie Volkswagen rozważał lub zapowiadał restrukturyzację, która mogłaby objąć do 100 tys. redukcji zatrudnienia. To sygnał skali wyzwań stojących przed europejskim przemysłem motoryzacyjnym, choć nie przesądza sam w sobie o przyczynach problemów całego sektora. 45

Warto oddzielić potwierdzone dane od branżowych ostrzeżeń. Szacunek Eurometalu mówiący o możliwej utracie 300 tys. miejsc pracy w przetwórstwie do końca 2026 r. jest prognozą stowarzyszenia, a nie oficjalną prognozą instytucji UE. Również przywoływane w debacie liczby dotyczące 35-procentowej przewagi kosztowej dostawców czy ponad miliona potencjalnych utraconych miejsc pracy wymagają weryfikacji w źródłach pierwotnych.

Co ma przekazać konwój w Brukseli

„European Convoy for Industrial Competitiveness”, zorganizowany przez Eurometal 7 września w Brukseli, ma skierować uwagę Komisji Europejskiej na warunki konkurencji w całym łańcuchu wartości: od stali i dystrybucji metali, przez przetwórstwo, po producentów gotowych wyrobów. 744

Konwój ciężarówek i symboliczna procesja z trumnami mają w obrazowy sposób pokazać obawę branży przed „śmiercią” przemysłowych miejsc pracy, fabryk, konkurencyjności oraz krajowych łańcuchów dostaw. Eurometal domaga się równych zasad handlowych, klimatycznych i regulacyjnych dla produktów importowanych oraz wytwarzanych w UE, aby polityka dekarbonizacji nie prowadziła niezamierzenie do przenoszenia europejskiej produkcji i zatrudnienia za granicę. 6744