Nicolai Tangen ostrzega przed przewartościowaniem akcji związanych z AI

Rekordowy zysk nie jest dowodem na to, że rynki są bezpieczne. Nicolai Tangen, prezes Norges Bank Investment Management zarządzającego norweskim Government Pension Fund Global, wezwał inwestorów do większej ostrożności po silnej hossie napędzanej między innymi przez spółki technologiczne i wyceny związane ze sztuczną inteligencją.

Ostrzeżenie pojawiło się po ogłoszeniu, że fundusz wypracował w pierwszej połowie 2026 roku stopę zwrotu na poziomie 9,4 proc. Oznaczało to 1753 mld koron norweskich, czyli około 184,6 mld dolarów. Tangen nie twierdził, że krach na rynku AI jest pewny ani że nastąpi w najbliższym czasie. Jego zdaniem tak mocne wzrosty sprawiają jednak, że inwestorzy wyraźniej dostrzegają, jak wiele może pójść nie tak, jeśli zmienią się wyceny, oczekiwania dotyczące zysków lub ogólne warunki rynkowe.

Przed czym ostrzega Tangen?

Wśród powodów do ostrożności Tangen wymienił wyceny spółek związanych z AI, inflację oraz konflikty geopolityczne. Jak wynika z jego wypowiedzi cytowanych przez Bloomberg, po tak silnym rajdzie inwestorzy stają się „nieco bardziej nerwowi” i „bardziej świadomi wszystkich zagrożeń”.

Wcześniejsze doniesienia wskazywały, że bańka na rynku AI jest dla funduszu jednym z głównych scenariuszy ryzyka, obok wstrząsów geopolitycznych. W takim scenariuszu wartość funduszu mogłaby spaść o 35 proc. To jednak scenariusz stresowy, a nie prognoza, że taka strata rzeczywiście nastąpi.

Praktyczny problem polega na tym, że ceny akcji mogą już uwzględniać wyjątkowo szybki wzrost firm działających w obszarze AI. Jeśli przyszłe zyski, popyt na układy scalone lub zwrot z inwestycji w infrastrukturę okażą się niższe od oczekiwań, drogie akcje mogą szybko stracić na wartości. Ucierpieliby na tym zarówno inwestorzy korzystający z obecnej hossy, jak i duże instytucje posiadające udziały w spółkach znajdujących się w centrum tego trendu.

Dlaczego rekordowy wynik nie rozstrzyga sprawy?

Wynik norweskiego funduszu pokazuje, jak duży potencjał wzrostu miała hossa napędzana przez AI. Na jego inwestycjach zyskały globalne spółki technologiczne, a sam fundusz informował wcześniej o znaczących zyskach z udziałów w największych amerykańskich firmach technologicznych.

Ta sama ekspozycja tworzy jednak drugi scenariusz: odwrót od największych spółek technologicznych mógłby obniżyć wartość całego portfela. Rekordowa stopa zwrotu mówi o tym, co wydarzyło się w danym okresie. Nie dowodzi, że obecne wyceny da się utrzymać.

Na tym właśnie polega sedno ostrzeżenia Tangena. Sztuczna inteligencja może odmienić gospodarkę, a akcje firm związanych z AI mogą być jednocześnie chwilowo przewartościowane. Korekta nie oznaczałaby, że technologia nie ma wartości. Oznaczałaby raczej, że oczekiwania rynku wyprzedziły zyski i przepływy pieniężne potrzebne do ich uzasadnienia.

To nie jest wezwanie do porzucenia AI

Wypowiedzi Tangena nie należy odczytywać jako rekomendacji sprzedaży wszystkich inwestycji związanych ze sztuczną inteligencją. Fundusz nadal korzysta na wzrostach liderów technologicznych i producentów półprzewodników. Jego zadaniem jest inwestowanie dochodów Norwegii z sektora naftowego na globalnych rynkach, a nie podejmowanie prostej decyzji „wszystko albo nic” w sprawie jednego trendu.

Chodzi przede wszystkim o podatność portfela na zmianę nastrojów. Gdy optymizm, koncentracja rynku i wysokie wyceny wzajemnie się wzmacniają, zmiana oczekiwań może jednocześnie uderzyć w wiele aktywów. Dodatkową presję mogą wywołać inflacja i konflikty geopolityczne — dlatego Tangen mówił o wycenach AI w szerszym kontekście ryzyk gospodarczych i politycznych.

Co inwestorzy powinni wynieść z tego ostrzeżenia?

Najważniejszym wnioskiem nie jest próba wskazania konkretnej daty krachu. Bardziej użyteczne jest rozdzielenie trzech pytań:

• Czy technologia ma wartość? Sztuczna inteligencja może przynieść gospodarce długoterminowe korzyści.
• Czy obecne ceny są uzasadnione? Zależy to od przyszłych zysków, konkurencji, nakładów inwestycyjnych i stopy zwrotu z tych inwestycji.
• Jak bardzo portfel jest narażony na zmianę oczekiwań? Dywersyfikacja może ograniczyć część ryzyka, ale nie wyeliminuje strat podczas szerokiej wyprzedaży akcji technologicznych.

Norweski fundusz naftowy dobrze pokazuje to napięcie: hossa na rynku AI pomogła mu osiągnąć wyjątkowy wynik w pierwszej połowie roku, a jednocześnie jego prezes ostrzegł, że przyszłe ryzyka stają się coraz trudniejsze do zignorowania.

To ostrożne przesłanie, a nie precyzyjna prognoza. Wyjątkowo wysokie zyski mogą współistnieć z poważnym ryzykiem spadków. Mocny niedawny wynik powinien skłaniać do dokładniejszej analizy wycen — nie do założenia, że hossa będzie trwać bez końca.