UE stanowczo odrzuca żądania USA. Chodzi o przepisy dotyczące zrównoważonego rozwoju

W dniach 14–15 sierpnia 2026 r. Unia Europejska stanowczo odrzuciła odnowione naciski handlowe ze strony Stanów Zjednoczonych, odmawiając dalszego osłabiania swoich przepisów dotyczących zrównoważonego rozwoju. Spór, który początkowo dotyczył dyrektyw CSRD i CSDDD, rozszerzył się teraz na unijny mechanizm CBAM oraz szersze napięcia związane z chińskim tranzytem towarów.

Decyzja UE: stanowcze ‚nie’

UE nie podjęła 15 sierpnia żadnej nowej decyzji legislacyjnej. Zamiast tego odrzuciła żądania USA. Rzecznik Komisji Europejskiej oświadczył, że blok już znacząco ograniczył zakres przepisów i nie pójdzie dalej, podkreślając, że CBAM jest narzędziem klimatycznym, a nie protekcjonistycznym cłem . UE wskazała, że pakiet Omnibus I – przyjęty w lutym 2026 r. i obowiązujący od 18 marca 2026 r. – stanowi jej ostateczne stanowisko w sprawie zawężenia dyrektyw dotyczących zrównoważonego rozwoju .

Krytyka ze strony USA z 14 sierpnia

Ambasador USA przy UE Andrew Puzder napisał na platformie X, że „nadszedł czas, aby UE dotrzymała obietnic” złożonych wcześniej w ramach umowy handlowej, dotyczących tego, że zielone regulacje nie będą utrudniać handlu między UE a USA . Główne zarzuty to:

• CSDDD i CSRD w dalszym ciągu nakładają nieproporcjonalne obciążenia na amerykańskie firmy, nawet po ograniczeniach z 2025 r. .
• Zmiany z grudnia 2025 r. zmniejszyły koszty zgodności dla USA jedynie o szacowane 27–36%, pozostawiając znaczne koszty. Badanie amerykańskiej Izby Reprezentantów wykazało początkowe koszty zgodności w wysokości od 637 miliardów do 1,093 biliona dolarów .
• Przewodniczący kluczowych komisji Izby Reprezentantów (Guthrie, Hill, Jordan) wysłali list do komisarzy europejskich, domagając się dalszych ograniczeń .
• Puzder nazwał CBAM „cłem w przebraniu”, które niesprawiedliwie uderza w amerykański eksport .

Rząd USA przyznał, że UE dokonała „pewnych pozytywnych reform”, ale stwierdził, że „nie rozwiały one w pełni obaw USA” i ostrzegł, że „podejmie wszelkie niezbędne działania w celu rozwiązania problemu nieuzasadnionych obciążeń dla handlu amerykańskiego” .

Grudniowe ustępstwa 2025 r. (Omnibus I)

9 grudnia 2025 r. Parlament Europejski i Rada osiągnęły wstępne porozumienie, przyjęte przez Parlament 16 grudnia 2025 r. i sfinalizowane przez Radę 24 lutego 2026 r. . Zmiany Omnibus I opublikowano w Dzienniku Urzędowym UE 26 lutego 2026 r., a weszły w życie 18 marca 2026 r. .

Kluczowe ustępstwa:

Zmiana	CSRD	CSDDD
Próg zakresu	Podniesiony do >1000 pracowników i >450 mln EUR obrotu; MŚP wyłączone	Podniesiony do >5000 pracowników i >1,5 mld EUR obrotu
Wyłączone firmy	~80% wcześniej objętych firm	Tylko największe firmy
Termin zgodności	Przedłużony o dwa lata, do połowy 2029 r.	Przedłużony odpowiednio
Plany transformacji klimatycznej	Usunięto obowiązek	Usunięto z obowiązków należytej staranności
Raportowanie etapowe	Ulga „stop-the-clock” dla firm raportujących w 2026 r.	Podobna ulga

Ogółem zmiany Omnibus I zwolniły około 80% firm, które podlegałyby pierwotnym dyrektywom . Mimo to badanie amerykańskiej Izby Reprezentantów wykazało, że zmiany zmniejszyły wymierne początkowe koszty zgodności dla amerykańskich firm jedynie o 27% do 35% .

Szersze napięcia handlowe: CBAM i chiński tranzyt

Spór wykracza daleko poza CSRD i CSDDD.

CBAM (Mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2):

• CBAM wszedł w ostateczny reżim 1 stycznia 2026 r., wymagając od importerów z UE zakupu certyfikatów odzwierciedlających unijną cenę emisji dwutlenku węgla przy imporcie cementu, żelaza/stali, aluminium, nawozów, energii elektrycznej i wodoru .
• USA postrzegają CBAM jako ukryte cło, które będzie gwałtownie rosnąć. Na przykład transport 10 000 ton stali wiąże się dziś z kosztami emisji CO2 w wysokości około 66 000 EUR, ale w 2034 r. przy pełnej mocy może przekroczyć 2,6 mln EUR .
• Bruksela broni CBAM jako niezbędnego narzędzia klimatycznego zapobiegającego ucieczce emisji i zapewnia o jego zgodności z WTO .

Ryzyko chińskiego tranzytu:

• Waszyngton oskarżył Brukselę o umożliwianie chińskiego omijania amerykańskich ceł, twierdząc, że chińskie towary są przerzucane przez porty UE w celu uniknięcia amerykańskich opłat .
• USA argumentują, że stosunkowo otwarte stanowisko handlowe UE i jej przepisy dotyczące zrównoważonego rozwoju (które zwiększają koszty zgodności dla amerykańskich firm, ale nie dla chińskich przedsiębiorstw państwowych) tworzą niezbilansowane pole gry .
• Zarzut ten dodaje warstwę geopolitycznego tarcia: USA chcą, aby UE zaostrzyła egzekwowanie przepisów celnych przeciwko tranzytowi, jednocześnie domagając się deregulacji własnych zielonych przepisów .

Podsumowanie

15 sierpnia 2026 r. nie osiągnięto porozumienia. UE trzymała się swojego stanowiska, uznając swoje ustępstwa Omnibus I za ostateczne. USA zaostrzyły retorykę w kwestii CSRD, CSDDD i CBAM, podczas gdy spór o tranzyt pozostaje nierozwiązany. Obie strony oskarżają się wzajemnie o naruszanie zasad WTO, a ryzyko dalszej eskalacji napięć handlowych jest wysokie.