Manewry Han Kuang 2026: Tajwan testuje obronę cywilną i dowodzenie na wzór amerykański

Tajwańskie doroczne manewry Han Kuang, które odbyły się w dniach 5–14 sierpnia 2026 roku, stanowiły znaczącą eskalację zarówno w zakresie gotowości wojskowej, jak i planowania obrony cywilnej. Określane jako największe od 1984 roku, z udziałem ponad 20 000 rezerwistów , 42. edycja wprowadziła kilka nowości: celowe spowolnienie mobilnego internetu do prędkości zbliżonej do tekstowej, symulowaną ewakuację prezydenta w ramach ćwiczeń na wypadek ataku na przywództwo (tzw. decapitation strike) oraz przejście na niescenaryzowane, elastyczne dowodzenie w stylu amerykańskim. Chińskie ministerstwo obrony wydało swój pierwszy oficjalny komentarz ostatniego dnia, nazywając ćwiczenia „kosztowną farsą”, która nieodpowiedzialnie podsycają panikę wojenną .

Poniżej znajduje się podział kluczowych wydarzeń, oparty na doniesieniach Reutera, Associated Press, Focus Taiwan i innych źródeł.

Chińskie odrzucenie: „Kosztowna farsa”

14 sierpnia rzecznik chińskiego ministerstwa obrony, Chen Xi, wydał pierwsze oficjalne oświadczenie Pekinu w sprawie 10-dniowych ćwiczeń. W ostrej reprymendzie Chen nazwał manewry Han Kuang „pozującą, kosztowną farsą”, która marnuje zasoby i siłę roboczą . Oskarżył rządzącą na Tajwanie Postępową Partię Demokratyczną (DPP) o „sianie paniki wojennej” i przyspieszanie wysiłków, aby „zamienić miasta w pola bitwy, a cywilów w uczestników pierwszej linii” . Chen ostrzegł, że Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza (ALW) „pozostaje w stanie najwyższej gotowości”, aby chronić suwerenność narodową . Oświadczenie to było szeroko komentowane przez międzynarodowe media, co było jednym z najbardziej bezpośrednich publicznych krytyk ćwiczeń ze strony Pekinu w czasie ich trwania .

Bezprecedensowe środki obrony cywilnej

Manewry z 2026 roku położyły bezprecedensowy nacisk na przygotowanie cywilów, integrując ludność ze scenariuszami wojennymi.

Spowolnienie mobilnego internetu do 256 Kbps

Po raz pierwszy rząd celowo spowolnił prędkość transmisji danych w sieciach komórkowych, aby symulować niedobór łączności w czasie wojny. Podczas dwóch oddzielnych, 30-minutowych okien, prędkość transmisji danych w sieciach 4G i 5G została zmniejszona do około 1% normalnej przepustowości – około 256 Kbps, co umożliwiało tylko podstawowe usługi tekstowe i głosowe .

• 10 sierpnia: Spowolnienie objęło środkowy Tajwan (Miaoli, Taichung, Nantou, Changhua, Yunlin) w ramach większych ćwiczeń odporności miejskiej .
• 13 sierpnia: Spowolnienie objęło północny Tajwan, w tym Tajpej, dotykając szacunkowo 16 milionów ludzi w siedmiu miastach i powiatach. Zawyły syreny alarmowe, a ulice zostały oczyszczone .

Kluczowa infrastruktura, taka jak bankomaty, sygnalizacja świetlna, telefony stacjonarne i stacjonarne usługi internetowe, nie została naruszona, co pozwoliło skupić test wyłącznie na odporności sieci komórkowej .

Ewakuacja prezydenta: Symulacja ataku na przywództwo

W ramach ćwiczeń pod kryptonimem „Wan Chun” prezydent Lai Ching-te założył kamizelkę kuloodporną i późną nocą, opancerzonym transporterem, udał się z biura prezydenckiego do podziemnego centrum dowodzenia w pobliżu ministerstwa obrony . Był to pierwszy raz, kiedy urzędujący prezydent Tajwanu wziął udział w ćwiczeniach ewakuacyjnych symulujących przetrwanie ataku mającego na celu wyeliminowanie najwyższego kierownictwa wyspy – operacji mającej na celu sparaliżowanie dowodzenia i kontroli . Ćwiczenia były bezpośrednią odpowiedzią na scenariusze, w których przeciwnik próbowałby sparaliżować struktury dowodzenia poprzez eliminację najwyższych urzędników .

Cywilna mobilizacja przemysłowa

Ćwiczenia testowały przenoszenie linii produkcyjnych broni z Zakładów Uzbrojenia 202. i prywatnych kontraktorów zbrojeniowych. Celem było zapewnienie, że produkcja uzbrojenia będzie mogła być kontynuowana nawet w przypadku ataku na główne huby produkcyjne. Scenariusz zakładał, że Chiny wykorzystają rutynowe ćwiczenia wojskowe do ukrycia przygotowań do pełnej inwazji .

Ćwiczenia wojskowe i głębsze zbliżenie z USA

Manewry Han Kuang w 2026 roku oznaczały celowe odejście od czterdziestoletniej tradycji scenaryzowanych gier wojennych. Po raz pierwszy dowódcy nie otrzymali wcześniej przygotowanych planów scenariuszy. Zamiast tego stanęli przed nieoczekiwanymi sytuacjami, które miały na celu sprawdzenie podejmowania decyzji w czasie rzeczywistym – był to krok w kierunku amerykańskiego stylu dowodzenia misją („mission command”) .

Kluczowe manewry wojskowe obejmowały:

• Ćwiczenia uderzeniowe na wybrzeżu: Prezydent Lai nadzorował ćwiczenia z pokładu kutra rakietowego i obserwował nisko lecące drony uderzeniowe symulujące odparcie chińskiego ataku .
• Ćwiczenia antyblokadowe marynarki wojennej: Marynarka wojenna i straż przybrzeżna wspólnie symulowały eskortowanie statku handlowego przez chińską blokadę, testując współpracę międzyagencyjną .
• Szybkie przezbrojenie myśliwców Mirage: Starzejące się francuskie myśliwce Mirage 2000 poderwano z bazy lotniczej Hsinchu w ramach szybkich ćwiczeń tankowania i uzbrajania, aby zademonstrować ciągłość operacji powietrznych .
• Obrona węzłów komunikacyjnych: Żołnierze ćwiczyli blokowanie strategicznego mostu w celu spowolnienia nacierających sił .

Analitycy zauważyli, że struktura ćwiczeń wskazuje na „głębsze zbliżenie z wojskiem amerykańskim”, kładąc nacisk na elastyczność i odporność, a nie tylko na pokazywanie zaawansowanej broni . Po raz pierwszy zintegrowano również amerykańskie metody odpraw, w tym odprawy potwierdzające (backbriefs) .

Działalność ALW wokół Tajwanu podczas ćwiczeń

W trakcie ćwiczeń chińska aktywność wojskowa wokół Tajwanu utrzymywała się na podwyższonym poziomie. W ciągu jednej doby (6–7 sierpnia) tajwańskie Ministerstwo Obrony Narodowej (MND) wykryło wokół wyspy 10 chińskich samolotów, 6 okrętów i 3 oficjalne statki. Sześć z tych samolotów przekroczyło linię środkową Cieśniny Tajwańskiej, wlatując do centralnej i południowo-zachodniej strefy identyfikacji obrony powietrznej (ADIZ) Tajwanu . Associated Press odnotowało, że ćwiczenia odbywały się na tle „eskalacji chińskiej presji militarnej” . Chiny systematycznie zwiększały częstotliwość lotów bojowych i rejsów okrętów w pobliżu Tajwanu w latach i miesiącach poprzedzających ćwiczenia w 2026 roku .

Szerszy kontekst

• Eskalująca presja ALW: Chiny coraz częściej przeprowadzają zakrojone na szeroką skalę ćwiczenia obejmujące wspólne operacje powietrzne i morskie, symulowane działania blokadowe i taktykę „szarej strefy”, która zatrzymuje się tuż przed otwartą wojną .
• Coraz ściślejsze więzi wojskowe Tajwanu z USA: Przyjęcie amerykańskich metod dowodzenia, nacisk na wspólne działania i rosnąca interoperacyjność ćwiczeń odzwierciedlały rosnącą nieformalną współpracę obronną .
• Historyczna skala: Mobilizując ponad 20 000 rezerwistów wraz z żołnierzami służby czynnej, ćwiczenia w 2026 roku były największe od czasu rozpoczęcia manewrów w 1984 roku .