Trzęsienie ziemi w Kolumbii 2026: 7.4 w skali Richtera, setki ofiar i polityczny spór o pomoc

Ofiary śmiertelne i osoby zaginione

Bilans ofiar był wstrząsający i gwałtownie rósł w miarę jak ekipy ratownicze docierały do odległych obszarów. Skonsolidowane dane z dni następujących po wstrząsie przedstawiają się następująco:

• Co najmniej 287 zabitych .
• Ponad 3 900 rannych .
• Od 379 do 4 178 osób uznanych za zaginione, w zależności od źródła; wyższa liczba pojawiła się w szerszych raportach prowincjonalnych .

Wczesne doniesienia z dnia trzęsienia podawały znacznie niższe liczby ofiar (111–132 zabitych), ale liczba ofiar śmiertelnych gwałtownie wzrosła, gdy ekipy poszukiwawcze wyciągały kolejne ciała z gruzów . Do 11–12 sierpnia agencje Reutera i CNBC podały, że liczba ofiar śmiertelnych przekroczyła 250, a blisko 500 osób uznano za zaginione na tym etapie .

Zniszczenia w głównych miastach

Miasta zachodniej Kolumbii poniosły katastrofalne straty:

• Cali: Co najmniej 85 osób zginęło już pierwszego dnia. Miasto doświadczyło powszechnych zawaleń budynków. Burmistrz Alejandro Eder informował o osobach uwięzionych w co najmniej 19 zawalonych budynkach .
• Pereira: Poważne zniszczenia i wiele ofiar śmiertelnych. Wraz z Cali było jednym z dwóch najbardziej dotkniętych obszarów miejskich . Lokalne media pokazały uszkodzenia części lotniska .
• Quibdó i Manizales: Również poniosły poważne szkody i straty w ludziach .

Setki budynków zawaliło się lub zostało poważnie uszkodzonych, w tym szpitale, szkoły i domy. W Cali zawaliły się m.in. oddziały pediatryczny i neonatologiczny szpitala . Trzęsienie ziemi spustoszyło serce kolumbijskiego regionu upraw kawy, tworząc góry gruzów, które ekipy ratownicze musiały przekopywać ręcznie i przy użyciu ciężkiego sprzętu .

Rzadka akcja ratunkowa: mężczyzna wydobyty z zawalonego hotelu po czterech dniach

Do piątku 14 sierpnia – prawie cztery dni po trzęsieniu – ratownicy ścigali się, aby uwolnić cztery osoby uwięzione w zawalonym hotelu. Określono to jako „rzadki promyk nadziei” pośród zniszczeń . Jeden z raportów szczegółowo opisuje, że mężczyzna został wydobyty żywy spod gruzów hotelu, choć pełny wynik wszystkich czterech akcji ratunkowych wciąż był nieznany w momencie publikacji .

Reakcja prezydenta Abelardo de la Espriielli

Katastrofa uderzyła zaledwie 72 godziny po zaprzysiężeniu prawicowego lidera na prezydenta, stając się pierwszym poważnym testem dla jego administracji . Jego natychmiastowa reakcja obejmowała:

• Ogłoszenie stanu klęski żywiołowej na szczeblu krajowym i nakaz pełnego zaangażowania możliwości rządu .
• Ogłoszenie trzydniowej żałoby narodowej .
• Odwołanie planów podróży, opublikowanie nagrania z samolotu prezydenckiego, w którym oświadczył, że udaje się do Bogoty, aby osobiście pokierować akcją ratunkową, oraz udanie się bezpośrednio do Krajowego Biura ds. Zarządzania Ryzykiem i Katastrofami .
• 12 sierpnia zobowiązał się do utworzenia funduszu na odbudowę szpitali, szkół, domów i infrastruktury .

Pomimo tych działań, jego rząd spotkał się z krytyką za tempo i koordynację reakcji oraz za ograniczenie zagranicznych ekip ratowniczych do krajów postrzeganych jako politycznie zbliżone .

Kontrowersje wokół pomocy: odrzucenie meksykańskich „Los Topos”

Najbardziej kontrowersyjnym aspektem reakcji na katastrofę była decyzja Kolumbii o odrzuceniu meksykańskiej ekipy ratowniczej „Los Topos”, znanej na całym świecie brygady poszukiwawczo-ratowniczej .

Rząd oficjalnie przyjął ekipy ratownicze tylko z czterech krajów: Ekwadoru, Salwadoru, Stanów Zjednoczonych i Izraela . Meksyk, podobnie jak inne oferujące pomoc państwa, został odrzucony. Krajowy koordynator ds. zarządzania ryzykiem oświadczył, że Kolumbia przyjmie tylko zespoły posiadające „określone certyfikacje międzynarodowe” .

Krytycy, w tym meksykańskie grupy ratownicze i obserwatorzy międzynarodowi, oskarżyli nowy prawicowy rząd o blokowanie pomocy z powodów ideologicznych – konkretnie o odmowę przyjęcia pomocy od państw kierowanych przez lewicę . Prezydent Meksyku Claudia Sheinbaum potwierdziła, że Kolumbia odrzuciła propozycję przybycia wojskowej brygady ratowniczej jej kraju, stwierdzając, że mimo iż zespół był certyfikowany, Kolumbia „teraz żąda innej certyfikacji” .

Administracja de la Esprielli zaprzeczyła motywacjom ideologicznym, zapewniając, że decyzja była podyktowana standardami zawodowymi i możliwościami koordynacyjnymi . Minister spraw zagranicznych Laura Sarabia stwierdziła: „Nie wykluczyliśmy żadnego kraju” i zaznaczyła, że pomoc rzeczowa z Meksyku jest przyjmowana .

Istniejące wcześniej słabości dotkniętych regionów

Najbardziej dotknięte departamenty – Chocó, Risaralda i Valle del Cauca – już przed trzęsieniem ziemi borykały się z poważnym ubóstwem, słabą infrastrukturą, ograniczonym dostępem do opieki zdrowotnej i historycznym zaniedbaniem. Chocó jest jednym z najbiedniejszych regionów Kolumbii, z wysokim wskaźnikiem niezaspokojonych podstawowych potrzeb. Trzęsienie ziemi pogłębiło te słabości, przytłaczając i tak już delikatne lokalne usługi i utrudniając dostarczanie pomocy .

Wstrząsy wtórne i przesiedlenia

• W dniach następujących po głównym wstrząsie odnotowano wiele wstrząsów wtórnych, w tym jeden na tyle silny, że wywołał nowe ewakuacje .
• Tysiące ocalałych zostało przesiedlonych, mieszkając w schroniskach, namiotach lub na zewnątrz, obawiając się powrotu do uszkodzonych domów .
• Trwająca aktywność sejsmiczna utrudniała akcje ratownicze i budziła obawy przed dalszymi zawaleniami budynków .