Najgorętszy czerwiec-lipiec w Europie Zachodniej od początku pomiarów. Rekordowe temperatury, susza i koszty idące w setki miliardów

Rekord temperatury: 21,62°C i 'wyjątkowa trwałość upałów'

Średnia temperatura powierzchniowa powietrza w Europie Zachodniej dla czerwca i lipca 2026 roku osiągnęła 21,62°C (70,9°F) – wynika z danych C3S. To 2,79°C (5,02°F) powyżej średniej z lat 1991–2020, co bije poprzedni rekord ustanowiony w 2022 roku . Copernicus określił tę wartość jako odzwierciedlenie "wyjątkowej trwałości upałów" w regionie .

W ciągu tych dwóch miesięcy region nawiedziły trzecia i czwarta fala upałów od maja . Lipiec 2026 był wspólnie drugim najcieplejszym lipcem na świecie, ex aequo z lipcem 2024 . Sam czerwiec osiągnął w Europie Zachodniej średnią temperaturę 20,74°C, co czyni go najgorętszym czerwcem w historii regionu . Globalnie, czerwiec 2026 był drugim najcieplejszym czerwcem w historii pomiarów .

Kluczowym czynnikiem napędzającym te zmiany były rekordowe temperatury powierzchni mórz. Czerwiec 2026 odnotował najwyższe temperatury powierzchni oceanów w historii dla tego miesiąca, co częściowo wiązano z warunkami El Niño . W lipcu globalne temperatury powierzchni oceanów utrzymywały się na rekordowym poziomie .

Wilgotność gleby: 'Znacznie niższa' niż podczas rekordowej suszy w 2022 roku

Pod koniec lipca poziom wilgotności gleby w dużej części Europy Zachodniej i Środkowej był "znacznie niższy" niż w lipcu 2022 roku, kiedy to region nawiedziła ostatnia poważna susza . Europejskie Obserwatorium Suszy (European Drought Observatory) poinformowało, że warunki suszy pozostają stabilne i krytyczne w zachodniej, środkowej i części wschodniej Europy, a także pogorszyły się w Wielkiej Brytanii i Irlandii. Stany alarmowe utrzymywały się w południowo-wschodniej Wielkiej Brytanii, Francji, południowych Niemczech, Szwajcarii, północnych Włoszech oraz w dorzeczu Dunaju .

Copernicus odnotował, że duża część Europy Zachodniej oraz znaczne obszary Europy Środkowej i Wschodniej doświadczyły w czerwcu i lipcu warunków suchszych niż przeciętne, co miało negatywny wpływ na roślinność i uprawy . Powszechna susza obserwowana w maju i czerwcu utrzymywała się i nasilała, a wyjątkowo niskie opady i/lub wilgotność gleby odnotowano we Francji, Hiszpanii, częściach Niemiec i Wielkiej Brytanii .

Przepływy głównych rzek: Tamiza, Ren, Dunaj i Rodan na rekordowo niskich poziomach

Rekordowo niskie średnie przepływy zaobserwowano w lipcu 2026 roku w prawie wszystkich głównych rzekach Europy Zachodniej . Analiza danych z Copernicus i Europejskiego Systemu Świadomości Powodziowej (EFAS) przeprowadzona przez AFP wykazała najsłabsze przepływy dla lipca od początku pomiarów w 1992 roku :

• Tamiza: 95% monitorowanych odcinków odnotowało rekordowo niskie przepływy w lipcu .
• Ren: 85% monitorowanych odcinków odnotowało rekordowo niskie przepływy . W Kaub, kluczowym punkcie dla żeglugi, poziom wody spadł do około 40 cm – to poziom, przy którym barki pływają w trybie awaryjnym, zabierając zaledwie jedną piątą normalnego ładunku .
• Dunaj: W Baziaș (Rumunia) przepływ wyniósł zaledwie 1700 m³/s wobec lipcowej średniej 4700 m³/s . W Budapeszcie poziom wody spadł do około 30 cm .
• Rodan: Spowolnienie do nigdy wcześniej nienotowanych w lipcu poziomów .

Konsekwencje gospodarcze niskiego poziomu rzek były natychmiastowe. Ren i Dunaj to kluczowe arterie transportowe dla towarów takich jak węgiel, ropa, żywność i minerały. Niski poziom wody poważnie ograniczył ruch barek towarowych, zakłócił produkcję energii i zwiększył koszty transportu . ING oszacował, że samo wstrzymanie ruchu na Renie obniży PKB Niemiec o 0,3 punktu procentowego .

Obszar pożarów: 529 192 ha spalonych – historyczny sezon

Sezon pożarów w 2026 roku stał się najgorszym w historii wielu europejskich krajów. Według stanu na 9 sierpnia 2026 roku Wspólne Centrum Badawcze UE poinformowało o 529 192 hektarach spalonych w Europie od początku roku . Dane z Europejskiego Systemu Informacji o Pożarach Lasów (EFFIS) pokazały, że pod koniec lipca liczba pożarów była ponad dwukrotnie wyższa od średniej rocznej, a to jeszcze przed szczytem lata .

Dane krajowe malują ponury obraz:

• Francja: Ponad 116 000 hektarów spalonych – prawie dwukrotnie więcej niż poprzedni rekord za ten sam okres. Jeden pożar w pobliżu Bordeaux urósł do tak dużych rozmiarów, że wygenerował rzadką burzę piro-kumulonimbus .
• Hiszpania: Ponad 153 000 hektarów spalonych. Jeden pożar w Ávili pochłonął około 50 000 hektarów, co czyni go największym pojedynczym pożarem w historii kraju . Pod koniec lipca obszar spalony w Hiszpanii stanowił około 0,4% powierzchni całego kraju, co jest największym proporcjonalnym udziałem wśród państw członkowskich UE .
• Grecja: Duży pożar wybuchł 31 lipca w pobliżu Psathy i Porto Germeno, na zachód od Aten, paląc ponad 10 000 hektarów i niszcząc lub uszkadzając ponad 100 domów .

Prognozy wzrostu gospodarczego: Straty do 180 mld euro

Wpływ ekonomiczny ekstremalnych upałów i suszy w lecie był szybki i dotkliwy. Holenderski bank Triodos oszacował, że zakłócenia mogą zniweczyć do 1% PKB UE w 2026 roku – co stanowi około 180 miliardów euro – tym samym wymazując większość oczekiwanego wzrostu gospodarczego regionu w tym roku, który Komisja Europejska prognozowała na zaledwie 1,1% .

Główne czynniki wpływające na straty gospodarcze obejmują:

• Utrata wydajności pracy: Triodos oszacował, że samo zmniejszenie wydajności pracy – ponieważ ludzie mieli trudności z pracą w ekstremalnych upałach – może obniżyć PKB UE o około 0,6% .
• Straty w rolnictwie: Utracono około 9 milionów ton zboża o wartości około 2 miliardów euro, przy czym największe straty poniosły Francja, Węgry i Hiszpania . Oczekuje się, że produkcja rolna w UE spadnie o 3% do 7% .
• Zakłócenia w żegludze i przemyśle: Poza wpływem na Ren i Niemcy, łączny cios dla regionu oszacowano na setki miliardów euro z powodu zmniejszonej produkcji przemysłowej i zakłóceń w transporcie .

Deutsche Bank osobno ostrzegł, że zakłócenia na Renie mogą obniżyć wzrost PKB Niemiec o 0,2%, czyli mniej więcej tyle, ile kraj zdołał urosnąć w całym drugim kwartale . Francja może stracić 1,4 punktu procentowego wzrostu, co wystarczy, by jej gospodarka skurczyła się o 0,6% .

Działanie reaktorów jądrowych: Paks wyłączony po raz pierwszy od 44 lat

Niski poziom wód w rzekach i wysokie temperatury wody zmusiły wiele europejskich reaktorów jądrowych do ograniczenia mocy lub całkowitego wyłączenia z powodu niewystarczającej ilości wody chłodzącej .

Najbardziej dramatyczny krok nastąpił na Węgrzech, gdzie ogłoszono pierwsze pełne wyłączenie Elektrowni Jądrowej Paks w jej 44-letniej historii. Czteroreaktorowa, radziecka elektrownia na południe od Budapesztu normalnie produkuje prawie połowę energii elektrycznej Węgier. Rekordowo niski poziom Dunaju spowodował, że zabrakło wody niezbędnej do bezpiecznego chłodzenia systemu. Wyłączenie, ogłoszone 2 sierpnia, miało potrwać tygodnie . W Rumunii wojsko przeprowadziło kontrolowane wybuchy, aby skierować więcej wody i utrzymać w ruchu jeden reaktor w elektrowni Cernavodă, podczas gdy drugi reaktor został wyłączony 28 lipca . W całym regionie zakłócenia dotknęły ponad pół tuzina generatorów jądrowych, dodatkowo obciążając elektrownie gazowe i węglowe, które również zmniejszyły produkcję w czasie upałów .