Ship 40 przetrwał lądowanie. Czy Flight 14 zakończy się przechwyceniem Starshipa przez wieżę?

W przeciwieństwie do wcześniejszych prób, które kończyły się rozpadem lub pożarem, Ship 40 przewrócił się na wodzie i przez pięć dni utrzymywał się na powierzchni, nadal przesyłając dane telemetryczne . SpaceX rozpoczęło odzyskiwanie pojazdu drogą morską. Jeśli operacja zakończy się powodzeniem, inżynierowie po raz pierwszy będą mogli z bliska zbadać kadłub Starshipa klasy orbitalnej po pełnym locie .

Co SpaceX może odczytać z odzyskanego Ship 40?

Telemetria dostarczyła gigabajty informacji o przebiegu lotu, przeciążeniach i temperaturach. Fizyczny pojazd może jednak odpowiedzieć na pytania, na które nie da się odpowiedzieć wyłącznie za pomocą czujników.

• Stan osłony termicznej. Ponad 18 000 ceramicznych płytek wytrzymało temperatury sięgające 2600°F podczas wejścia w atmosferę . Bezpośrednie oględziny pozwolą ocenić mocowanie płytek, marginesy ich zużycia oraz ewentualne ślady wnikania plazmy między elementy osłony. To ważne dla oceny, czy pojazd może być bezpiecznie przygotowywany do kolejnych lotów .
• Lotki i powierzchnie sterowe. Lotki oraz ich siłowniki musiały przetrwać ogromne obciążenia aerodynamiczne. Inspekcja może wykazać zużycie, odkształcenia lub przedostawanie się gorących gazów, których telemetria nie scharakteryzowała w pełni. Wyniki wpłyną na marginesy sterowania wymagane przy precyzyjnym powrocie do wieży .
• Komora silnikowa i przewody po wodowaniu. Zespół odzyskujący pojazd może sprawdzić dysze silników Raptor, mechanizmy odchylania silników oraz przewody doprowadzające paliwo pod kątem korozji od słonej wody i pęknięć naprężeniowych powstałych po lądowaniu .
• Dokładność manewru „flip-and-burn”. Trójsilnikowe odpalenie obróciło Ship 40 z pozycji poziomej, z osłoną skierowaną w dół, do pionowego opadania. Porównanie danych z pokładowych jednostek IMU z rzeczywistym stanem konstrukcji ciągu pozwoli zweryfikować dokładność tego manewru, także w skali pojedynczych metrów .

Odzyskanie Ship 40 nie oznacza automatycznie, że pojazd zostanie ponownie wykorzystany. Daje jednak SpaceX wyjątkową możliwość zestawienia danych z czujników z fizycznym stanem konstrukcji po przejściu przez wejście w atmosferę i wodowanie.

Dlaczego Flight 13 przybliżył próbę przechwycenia przez wieżę?

Każdy z głównych sukcesów Flight 13 odpowiadał na inne ryzyko związane z powrotem Starshipa do miejsca startu.

Flight 14: na czym polega plan?

SpaceX chce sprowadzić górny człon Starshipa z orbity z powrotem do Starbase w Teksasie i przechwycić go w powietrzu za pomocą dużych mechanicznych ramion wieży, nazywanych „pałeczkami” lub „chopsticks”. Taki sposób odzysku górnego członu klasy orbitalnej nie został dotąd zademonstrowany .

Ramiona systemu Mechazilla służą do ustawiania i podnoszenia elementów Starshipa, ale mogą również złapać wracający pojazd. Udane przechwycenie byłoby ważnym krokiem w kierunku szybkiego, pełnego ponownego wykorzystania obu stopni rakiety .

Po sześciu dniach analizy danych z Flight 13 Elon Musk potwierdził 30 lipca, że precyzja lądowania Ship 40 spełniła warunek postawiony przed podjęciem próby. „Lądowanie statku było precyzyjne, co oznacza, że zostałby przechwycony przez ramiona wieży” — napisał Musk . Przed Flight 14 SpaceX przygotowuje Boostera 21 i Ship 41 .

Zgody i termin nadal mają znaczenie

Amerykańska Federalna Administracja Lotnictwa (FAA), czyli organ odpowiedzialny m.in. za licencjonowanie komercyjnych startów, zatwierdziła już jedną z trajektorii powrotu prowadzącą nad północnym Meksykiem i południowym Teksasem . 30 lipca FAA opublikowała również projekt warstwowej oceny środowiskowej dla rozszerzonych operacji Starshipa w Starbase .

Start Flight 14 planowany jest najwcześniej na koniec sierpnia 2026 r., ale termin zależy od uzyskania ostatecznych zezwoleń dotyczących startu i powrotu . Podczas pierwszej rozmowy wynikowej SpaceX jako spółki publicznej Musk mówił o „końcu tego miesiąca”, czyli sierpniu 2026 r. .

Największe ryzyko: ocean wybacza więcej niż wieża

Miękkie wodowanie daje pojazdowi pewien margines błędu. Próba przechwycenia wymaga natomiast znacznie większej precyzji naprowadzania, sterowania i reakcji silników. Pojazd musi prawidłowo wykonać obrót podczas wejścia, odpalenie hamujące oraz końcowe podejście do określonego punktu przy wieży.

Awaria któregokolwiek z tych etapów może oznaczać utratę statku albo uszkodzenie stanowiska startowego. Plan Flight 14 wymaga także trajektorii klasy orbitalnej, a nie suborbitalnego profilu zastosowanego podczas Flight 13 . Musk wcześniej zaznaczał, że w razie wykrycia problemów w analizie danych próba przechwycenia zostanie odłożona .

Dlatego sukces Ship 40 nie jest jeszcze dowodem, że Flight 14 zakończy się złapaniem Starshipa przez wieżę. Jest jednak najważniejszym dotąd sygnałem, że pojazd potrafi przetrwać powrót i dotrzeć do wyznaczonego obszaru z dokładnością, która pozwala SpaceX podjąć tę próbę.