UE stawia zarzuty Meta: Facebook i Instagram uzależniają użytkowników. Grozi kara 12 miliardów dolarów

Konkretne funkcje objęte zarzutami

Komisja wskazała cztery powiązane ze sobą elementy projektu jako rdzeń naruszenia:

• Nieskończone przewijanie (endless scrolling feeds) – automatyczne ładowanie nowych treści, przez co użytkownicy nie mają naturalnego punktu zatrzymania ^ERE
• Autoodtwarzanie wideo – filmy odtwarzane domyślnie, utrzymujące ciągłe zaangażowanie użytkownika ^ERE
• Powiadomienia push – ukierunkowane alerty zaprojektowane tak, by wielokrotnie przyciągać użytkowników z powrotem na platformy ^ET
• Wysoce spersonalizowane algorytmy rekomendacji – systemy rekomendacji oparte na sztucznej inteligencji, które dobierają treści tak, by zmaksymalizować czas spędzany na platformie ^ERT

Stanowisko Komisji jest takie, że Meta celowo zaprojektowała te funkcje, aby zmaksymalizować uwagę użytkowników, nie przeprowadzając wymaganej przez DSA oceny ryzyka ich potencjału uzależniającego ^EM.

2. Potencjalna kara: do 6% globalnych rocznych przychodów

Zgodnie z DSA Komisja może nałożyć kary w wysokości do 6% całkowitego światowego rocznego obrotu przedsiębiorstwa za nieprzestrzeganie przepisów ^RAT. Różne źródła szacują narażenie Meta na około 12 miliardów dolarów (na podstawie zgłoszonych przez Meta globalnych przychodów za 2025 rok w wysokości około 200 miliardów dolarów) ^AT. Kara ta zostałaby nałożona tylko wtedy, gdyby wstępne ustalenia zostały potwierdzone po tym, jak Meta skorzysta z prawa do obrony w formalnym postępowaniu ^EA.

3. Żądania Komisji: zmiany domyślnych ustawień i przerwy od ekranu

Komisja nakazała Meta zmianę domyślnych ustawień, aby platformy były mniej uzależniające, oraz wprowadzenie skutecznych przerw od ekranu i innych środków łagodzących ^EMC. W szczególności:

• Meta musi wyłączyć „kluczowe funkcje uzależniające” dla użytkowników domyślnie, w tym nieskończone przewijanie i autoodtwarzanie, lub oferować je tylko poprzez wyraźną zgodę ^ERC
• Musi wdrożyć pulpity nawyków i przypomnienia o przerwach, które skutecznie przerywają ciągłe korzystanie – a nie łatwe do odrzucenia wyskakujące okienka ^MC
• Ciężar udowodnienia, że zmiany projektu są skuteczne, spoczywa na Meta ^E

Meta otrzymała formalny termin na odpowiedź i zaproponowanie środków zaradczych, zanim Komisja wyda ostateczną, wiążącą decyzję ^EM.

4. Równoległe wyzwanie prawne Meta w irlandzkim High Court

Oddzielnie, 13 lipca 2026 r. Meta wniosła sprawę do High Court w Irlandii przeciwko Coimisiún na Meán (irlandzkiemu regulatorowi mediów) ^IC. Pozew ma na celu wstrzymanie dwóch kontroli, które Coimisiún na Meán wszczęła w maju 2026 r. wobec Instagrama i Facebooka na podstawie:

• Artykułu 25 DSA – który zakazuje „ciemnych wzorców” (zwodniczego lub manipulacyjnego projektu interfejsu)
• Artykułu 27 DSA – który reguluje przejrzystość i kontrolę użytkownika nad systemami rekomendacji ^ICE

Te irlandzkie kontrole badają, czy projekt interfejsu Meta utrudnia użytkownikom kontrolowanie treści, które widzą, i czy algorytmiczne feedy manipulują zachowaniem użytkowników bez odpowiedniej przejrzystości ^IC. Meta domaga się nakazu sądowego unieważniającego decyzję regulatora o wszczęciu tych kontroli, argumentując na gruncie proceduralnym i jurysdykcyjnym ^I. To irlandzkie postępowanie jest oddzielnym tokiem prawnym od postępowania Komisji na podstawie artykułu 33 DSA wobec VLOP-ów (Very Large Online Platforms) ^CE.

5. Kontekst: drugie stwierdzenie naruszenia DSA wobec Meta w 2026 r.

Lipcowe stwierdzenie uzależniającego projektu to drugie wstępne stwierdzenie naruszenia DSA przez Meta w ciągu sześciu miesięcy.

29 kwietnia 2026 r. Komisja wstępnie uznała, że Meta naruszyła DSA, nie zapobiegając korzystaniu z Instagrama i Facebooka przez dzieci poniżej 13 roku życia, pomimo własnych ograniczeń wiekowych platform ^RMD. W tej kwietniowej sprawie zarzucono Meta, że nie podjęła wystarczająco skutecznych środków, aby wykrywać i blokować nieletnich użytkowników, narażając ich na ryzyko związane z treściami i zbieraniem danych, przed którymi ma chronić DSA ^MD. Sprawa ta również wiązała się z potencjalną karą w wysokości do 6% globalnych rocznych przychodów ^R.

Meta spotkała się już wcześniej z działaniami związanymi z DSA: w październiku 2025 r. Komisja wstępnie uznała, że Meta naruszyła przepisy w związku z nieodpowiednim dostępem badaczy do danych i nieskutecznym systemem zgłaszania nielegalnych treści ^ET.

Tabela podsumowująca