Sony w ogniu krytyki: 457 mln dolarów pozwu, skargi antymonopolowe i 250 000 podpisów petycji po zapowiedzi końca fizycznych płyt PlayStation

Kto złożył pozew: Stichting Massaschade & Consument (SMC), holenderska organizacja non-profit działająca na rzecz konsumentów, złożyła pozew w imieniu około 1,7 miliona holenderskich użytkowników PlayStation .

Główny argument: 30-procentowa prowizja Sony od każdej sprzedaży w PlayStation Store – tak zwany „podatek Sony”, któremu nie podlegają gry w fizycznej sprzedaży detalicznej – nieuchronnie podniesie ceny gier po wyeliminowaniu alternatywy w postaci fizycznych płyt . Pozew domaga się odszkodowania w wysokości 400 mln euro (ok. 457 mln dolarów) . SMC argumentuje, że decyzja o rezygnacji z płyt „zasadniczo niszczy własną obronę Sony”, ponieważ eliminuje jedyną konkurencję cenową (detaliczne płyty), która ograniczała 30-procentową prowizję .

Dowody cenowe przywołane w sprawie: Holenderscy konsumenci rzekomo płacą 47% więcej za cyfrowe gry na PlayStation niż za fizyczne kopie – jest to strukturalna różnica wynikająca z 30-procentowej prowizji platformy w porównaniu z opłatami licencyjnymi sprzedawców detalicznych na płytach . Raporty wskazują, że fizyczne gry na PS5 są rutynowo o kilkadziesiąt euro tańsze niż ich cyfrowe odpowiedniki .

Lucia Melcherts, przewodnicząca SMC, podsumowała stanowisko grupy: „Koniec fizycznych płyt usuwa ostatnie miejsce, gdzie gra na PlayStation mogła być jeszcze kupiona i sprzedana po konkurencyjnej cenie. Brak płyt oznacza brak rynku wtórnego” .

Skarga antymonopolowa w Meksyku

Według stanu na 13 lipca 2026 roku dwoje meksykańskich polityków ogłosiło zamiar złożenia formalnej skargi antymonopolowej do Meksykańskiej Krajowej Komisji Antymonopolowej, choć nie została ona jeszcze formalnie złożona .

Kto: Federalna Reprezentantka Iraís Reyes i Senator Luis Donaldo Colosio, oboje członkowie meksykańskiej partii Ruch Obywatelski .

Ich argument: Wyeliminowanie przez Sony fizycznych płyt skoncentrowałoby cały rynek gier w zamkniętym PlayStation Store, tworząc monopol szkodzący konsumentom, niezależnym sprzedawcom i twórcom gier . Reyes nazwała działania Sony monopolistycznymi i stwierdziła, że krok ten „narusza prawo” . Senator Colosio zauważył, że ruch ten zaszkodzi lokalnym sprzedawcom i zakończy rynek używanych gier .

Wcześniejsze pozwy przeciwko PlayStation Store (zyskujące na znaczeniu)

Te pozwy poprzedzają ogłoszenie z lipca 2026 roku, ale pozostają aktywne i zyskały nowe znaczenie, ponieważ wycofanie płyt usuwa ostatni punkt odniesienia dla konkurencyjnych cen:

• Wielka Brytania: Pozew zbiorowy o wartości 5 miliardów funtów (6,3 miliarda dolarów) prowadzony przez rzeczniczkę konsumentów Alex Neill, zarzucający Sony nadużywanie dominującej pozycji poprzez pobieranie „wygórowanych i nieuczciwych” cen za gry cyfrowe. Rozprawa przed trybunałem odbyła się w marcu 2026 roku . Pozew reprezentuje około 12,2 miliona użytkowników PlayStation w Wielkiej Brytanii .
• USA: Osobny pozew masowy o wartości 7,9 miliarda dolarów dotyczący cen w PlayStation Store został złożony w 2023 roku .

Potępienie ze strony organizacji handlowych i sprzedawców detalicznych

Wiele źródeł odnotowuje, że sprzedawcy gier i organizacje handlowe potępiły tę decyzję, argumentując, że eliminuje ona konkurencję detaliczną i niszczy rynek używanych gier . Reuters i inne media podają, że sprzedawcy obawiają się znacznych strat przychodów w związku z zanikiem sprzedaży fizycznych gier . Sama petycja została zainicjowana przez Jade Pearce, dyrektor generalną niezależnego kanadyjskiego sklepu z grami .

Petycja graczy („Don't Kill the Disc”)

• Uruchomiona na Change.org 1 lipca 2026 roku .
• Przekroczyła 250 000 podpisów do 9 lipca 2026 roku, co czyni ją jedną z największych petycji gamingowych w tym roku . Petycja przekroczyła później 307 000 podpisów .
• Petycja wzywa Sony do „zachowania fizycznych gier PlayStation” i znajdowała się na szczycie strony z trendami Change.org .
• Organizatorzy petycji napisali: „Właśnie przekroczyliśmy 250 000 podpisów, ćwierć miliona osób w nieco ponad tydzień. Ta liczba sama w sobie czyni tę petycję jedną z największych w branży gier” .

Odpowiedź Sony

Według stanu na połowę lipca 2026 roku Sony nie wydało żadnego publicznego oświadczenia w odpowiedzi na holenderski pozew zbiorowy, meksykańską skargę antymonopolową, wcześniejsze pozwy w Wielkiej Brytanii i USA ani petycję . Jedynym publicznym komunikatem firmy pozostaje oryginalny wpis na blogu PlayStation z 1 lipca ogłaszający wycofanie, który nie zawierał szczegółowego uzasadnienia poza powołaniem się na „preferencje konsumentów” .

Oceny analityków

• Andrew Ching, kierownik katedry marketingu w Johns Hopkins Carey Business School, który bada popyt na gry wideo, powiedział magazynowi Fortune, że ruch Sony w kierunku braku płyt „zasadniczo niszczy własną obronę” w sprawach antymonopolowych, ponieważ usuwa jedyny punkt odniesienia dla cen (sprzedaż fizyczna), który ograniczał 30-procentową prowizję cyfrową .
• Wielu analityków zwróciło uwagę, że ruch ten eliminuje rynek używanych gier i daje Sony jednostronną kontrolę nad cenami gier, ich dostępnością i dostępem do platformy .

Co to oznacza dla użytkowników PlayStation

Jeśli Sony zrealizuje swój plan wycofania płyt, nowe gry na PlayStation wydane po styczniu 2028 roku będą dostępne wyłącznie jako pliki do pobrania lub jako pudełko zawierające tylko kod do pobrania – bez płyty w środku . Eliminuje to możliwość kupowania, sprzedawania, wymiany, pożyczania lub odsprzedawania fizycznych płyt z grami oraz usuwa presję konkurencyjną w zakresie cen, jaką zapewniała sprzedaż fizyczna. Przedstawione powyżej wyzwania prawne i regulacyjne mają na celu albo odwrócenie tej decyzji, albo zrekompensowanie konsumentom wyższych cen, które – jak argumentują – będą jej skutkiem.