Hamas rozwiązuje swoje rządy w Gazie. Czym jest nowy Komitet Narodowy i jakie przeszkody stoją na drodze przemian?

Jaki organ jest rozwiązywany

Hamas rozwiązuje własne organy rządowe, które administrowały Strefą Gazy od czasu przejęcia pełnej kontroli w 2007 roku. W styczniu 2026 roku rzecznik Hamasu, Hazem Qassem, ogłosił „jasną decyzję” o zakończeniu wszelkiej działalności rządowej i rozwiązaniu wszystkich struktur administracyjnych Hamasu w Gazie, w oczekiwaniu na utworzenie nowego, niezależnego komitetu administracyjnego .

Ciało zastępcze: Komitet Narodowy ds. Administracji Gazą (NCAG)

NCAG to przejściowe ciało niezależnych technokratów, powołane przez Organizację Narodów Zjednoczonych do zarządzania służbą cywilną i codzienną administracją w Strefie Gazy . Kluczowe szczegóły:

• Nadzór: NCAG działa pod nadzorem Rady Pokoju (Board of Peace – BoP), międzynarodowej organizacji utworzonej w ramach Kompleksowego Planu prezydenta Trumpa .
• Przywództwo: Komitet został utworzony w Kairze w styczniu 2026 roku, a na jego czele stanął pochodzący z Gazy inżynier Ali Shaaz .
• Mandat: Jego zadaniem jest tymczasowe zarządzanie administracją cywilną, usługami i dostawami, wypełniając lukę między odejściem Hamasu a przyszłym stałym porozumieniem politycznym .

Nierozwiązane poważne przeszkody

Proces transformacji napotyka na szereg głęboko zakorzenionych problemów:

• Sprzeciw Izraela: Izrael sprzeciwia się wszelkim ustaleniom, które pozostawiają Hamasowi resztkowe wpływy lub zdolności militarne. Sprzeciwia się również pełnej kontroli Autonomii Palestyńskiej (AP) nad Gazą w jej obecnej formie i nie osiągnięto porozumienia co do roli Rady Pokoju w odniesieniu do izraelskich wymogów bezpieczeństwa .
• Spór o rozbrojenie: Nie ma konsensusu co do losu pozostałej broni Hamasu i infrastruktury bojówek. Wspierany przez USA plan zakłada demilitaryzację, ale Hamas formalnie nie zobowiązał się do pełnego rozbrojenia, a działania zbrojne Hamasu i innych grup trwają .
• Spory terytorialne i graniczne: Hamas nalega na pełne otwarcie przejścia granicznego w Rafah z Egiptem bez żadnych ograniczeń – żądanie to pozostaje nierozwiązane . Kontrola nad przejściami, strefami buforowymi i przepływem towarów jest wciąż kwestionowana.
• Kruche zawieszenie broni: Zawieszenie broni określane jest jako „dalekie od ideału” i „coraz bardziej kruche”. Izraelskie ataki i działania zbrojne Hamasu oraz innych grup są kontynuowane, nawet gdy trwają dyplomatyczne wysiłki na rzecz wdrożenia Fazy II Planu. Wysoki Przedstawiciel ds. Gazy w Radzie Pokoju, Nickolay Mladenov, powiedział pod koniec maja 2026 roku Radzie Bezpieczeństwa, że „nie widać wymiernego ożywienia” .
• Zastrzeżenia Fatahu/AP: Fatah nalega, aby każdy komitet zarządzający Gazą był kierowany przez ministra z Autonomii Palestyńskiej i czerpał swoją legitymację z AP – co komplikuje niezależność NCAG .
• Opóźnienia we wdrażaniu: ONZ ostrzega, że opóźnienia we wdrażaniu Rezolucji 2803 Rady Bezpieczeństwa ONZ grożą „permanentnym stanem zawieszenia” dla Gazy, pogłębiając kryzys humanitarny i podważając odbudowę .

Szerszy kontekst polityczny i dyplomatyczny

Transformacja ta jest częścią znacznie większej układanki:

Wspierane przez USA porozumienie o zawieszeniu broni i Kompleksowy Plan

„Kompleksowy Plan Zakończenia Konfliktu w Gazie” został przedstawiony przez prezydenta Trumpa 29 września 2025 roku i zaakceptowany zarówno przez Izrael, jak i Hamas w październiku 2025 roku . Jest to 20-punktowy plan, który przewiduje fazowe zakończenie działań wojennych, wznowienie pomocy humanitarnej, uwolnienie zakładników oraz odbudowę i reformę zarządzania. Biały Dom oświadczył, że plan ten stanowi podstawę wszelkich późniejszych działań dyplomatycznych .

Rezolucja Rady Bezpieczeństwa ONZ 2803 (17 listopada 2025 roku)

Rezolucja 2803 została przyjęta 13 głosami za, przy dwóch wstrzymujących się (Chiny i Rosja). Formalnie poparła Kompleksowy Plan Trumpa, przyjęła z zadowoleniem utworzenie Rady Pokoju jako „tymczasowej administracji” i upoważniła Radę do utworzenia tymczasowych Międzynarodowych Sił Stabilizacyjnych (ISF) dla Gazy . Rezolucja wezwała wszystkie strony do wdrożenia planu w całości, w dobrej wierze i bez zwłoki .

Rada Pokoju (Board of Peace – BoP) pod przewodnictwem prezydenta Trumpa

Rada Pokoju to międzynarodowa organizacja utworzona przez prezydenta Trumpa, wymieniona w Rezolucji 2803 jako tymczasowy organ zarządzający dla Gazy . Prezydent Trump pełni funkcję jej Przewodniczącego, a formalnie ratyfikował statut Rady podczas historycznej ceremonii na Światowym Forum Ekonomicznym w Davos w Szwajcarii 22 stycznia 2026 roku . Rada odpowiada za nadzór nad wszystkimi 20 punktami Kompleksowego Planu, w tym za strategiczne kierownictwo nad odbudową Gazy . Jej działalność spotkała się z kontrolą pod kątem źródeł finansowania, proponowanego szerokiego immunitetu prawnego oraz pytań o zakres jej uprawnień .

Rozmowy w Kairze

Sam NCAG został utworzony podczas mediowanych przez Egipt rozmów w Kairze . Kair służy jako główne miejsce pośrednich negocjacji między Hamasem, Fatahem i innymi frakcjami palestyńskimi, a także rozmów z izraelskimi i międzynarodowymi mediatorami w sprawie umocnienia zawieszenia broni i uzgodnień granicznych.

Plan działania Nickolaya Mladenova

Nickolay Mladenov – były Specjalny Koordynator ONZ ds. Procesu Pokojowego na Bliskim Wschodzie – pełni funkcję Wysokiego Przedstawiciela ds. Gazy w Radzie Pokoju . Jest głównym wysłannikiem odpowiedzialnym za wdrażanie Rezolucji 2803 na miejscu. W swoim briefingu dla Rady Bezpieczeństwa 21 maja 2026 roku opisał zawieszenie broni jako „napięte” i „dalekie od ideału”, ostrzegł, że opóźnienia w planie transformacji grożą „permanentnym stanem zawieszenia” i wezwał wszystkie strony do przejścia do Fazy II Kompleksowego Planu . Jego plan działania koncentruje się na umocnieniu zawieszenia broni, deeskalacji przemocy, umożliwieniu dostępu humanitarnego oraz wdrożeniu zarządzania przejściowego za pośrednictwem NCAG pod nadzorem BoP.

Podsumowanie: Hamas przygotowuje się do rozwiązania własnego rządu w Strefie Gazy i przekazania codziennej administracji technokratycznemu NCAG, działającemu pod auspicjami kierowanej przez USA Rady Pokoju – wszystko to w ramach Rezolucji 2803 RB ONZ i Kompleksowego Planu. Jednak transformacja ta pozostaje w martwym punkcie z powodu obiekcji Izraela dotyczących bezpieczeństwa, nierozwiązanej kwestii rozbrojenia, sporów frakcyjnych z AP, kruchego zawieszenia broni oraz opóźnień, które – jak ostrzega Mladenov – mogą uwięzić Gazę w permanentnym zawieszeniu.