Drony kontra rosyjska ropa: Ukraina paraliżuje rafinerie, Putin bagatelizuje kryzys paliwowy

Ukraina uderza w rosyjskie rafinerie: ponad 50 ataków od marca

AP udokumentowało ponad 50 zgłoszonych ataków Ukrainy na rafinerie, składy, terminale i magazyny paliw od początku kampanii . Ataki nasiliły się w dwóch fazach – kwiecień–maj 2025 oraz sierpień–wrzesień 2025, po 26 uderzeń w każdym okresie . Carnegie Endowment szacuje, że 16 zaatakowanych rafinerii odpowiada za około 38% całkowitych rocznych mocy przerobowych Rosji (327 mln ton), ale rzeczywiste straty w produkcji są mniejsze .

Wyłączone moce przerobowe: Dane Carnegie (38%) są zbieżne z tym, co podają media. Rzeczywisty spadek wydobycia był jednak niższy – średnia dzienna produkcja paliw rafinowanych spadła maksymalnie o 480 tys. baryłek (9%) w najgorszych miesiącach 2025 r. . Według Reutersa, od listopada 2025 r. ogólny spadek rosyjskiego przerobu ropy wyniósł tylko 3% w skali roku, ponieważ uruchomiono moce rezerwowe .

Spadek produkcji benzyny o 17%? Źródła nie potwierdzają dokładnie tej liczby. Guardian podał, że ataki zmniejszyły zdolności rafineryjne Rosji o ok. jedną czwartą . Niedobór benzyny szacowano na około 20% popytu krajowego . Dokładna wartość zmienia się w zależności od okresu i źródła.

Reglamentacja paliwa: 56 z 89 regionów Rosji

Ograniczenia w ponad połowie regionów: Pod koniec czerwca 2026 r. restrykcje paliwowe dotarły do 56 z 89 regionów Rosji – zdecydowanej większości . W 18 z nich władze lokalne wprowadziły obowiązkowe limity – zwykle około 30 litrów na pojazd . Korki na stacjach benzynowych stały się codziennością; w obwodzie orłowskim sytuację określono jako „krytyczną”, a w Ufie mieszkańcy ustawiali się w kolejkach od 3:30 nad ranem .

Stan wyjątkowy na Krymie: Półwysep boryka się z najpoważniejszymi brakami. We wrześniu 2025 r. wprowadzono limit 30 litrów na auto i zamrożono ceny paliw . W czerwcu 2026 r. największa sieć stacji na Krymie (TES, 115 stacji) całkowicie zawiesiła sprzedaż bonów paliwowych, a lokalne władze ostrzegły, że niedobory potrwają co najmniej miesiąc . Reuters donosił o zaostrzeniu reglamentacji przez Krym w czerwcu 2026 .

Reakcja Putina: „Pewien niedobór, ale nie jest krytyczny”

Putin po raz pierwszy publicznie przyznał się do problemów pod koniec czerwca 2026 r., mówiąc na telewizyjnym spotkaniu: „Właśnie teraz obserwujemy pewien niedobór, ale to nie jest krytyczne” . Przyznał, że „problemy dla kierowców i przedsiębiorców utrzymują się”, i zapowiedział import paliwa oraz przyspieszenie napraw rafinerii . Kreml zakazał eksportu benzyny – najpierw w marcu 2025 r., potem rozszerzył zakaz na wszystkie paliwa do końca roku, a następnie rozważał zakaz eksportu oleju napędowego . CNBC podało, że Putin obiecał import paliwa w celu stabilizacji rynku .

Odwet Rosji 2 lipca: 570 celów powietrznych nad Kijowem

2 lipca 2026 r. Rosja przeprowadziła gigantyczny nocny atak na Kijów. Według Sił Powietrznych Ukrainy wystrzelono 74 rakiety i 496 dronów (łącznie 570 celów) . Ukraina zgłosiła zestrzelenie 48 rakiet i 476 dronów .

Ofiary: Liczby różnią się w zależności od źródła, co jest typowe dla początkowego okresu po ataku:

• NPR podało co najmniej 17 zabitych cywilów i dziesiątki rannych; Moskwa określiła atak jako „odwet za ukraińskie uderzenia na rafinerie”
• Reuters informował o co najmniej 30 zabitych i zniszczeniach ok. 130 budynków
• Meduza zaktualizowała liczbę do 21 zabitych i 100 rannych, a 3 lipca ogłoszono w Kijowie żałobę
• USA Today podało co najmniej 18 zabitych

Uderzenie trafiło w około 20 budynków mieszkalnych w stolicy .

Ofensywa lądowa i perspektywy

Ofensywa lądowa utknęła: Guardian i inni analitycy zgodnie wskazują, że rosyjska ofensywa lądowa utknęła w miejscu, a kryzys paliwowy w kraju pogłębia się . Carnegie Endowment przewiduje, że kryzys utrzyma się przez całe lato, a „odczuwalne niedobory benzyny” będą nawracać cyklicznie, powiązane z nowymi atakami Ukrainy . Al Jazeera 2 lipca oceniła, że „kryzys jest głęboki”, a wraz z rozpoczęciem sezonu żniw presja na dostawy paliw będzie tylko rosnąć .

Kluczowe zastrzeżenia

• Rosja częściowo zrekompensowała straty w rafineriach, uruchamiając moce rezerwowe, przez co dane o wyłączeniu mocy przerobowych mogą przeszacowywać rzeczywisty spadek produkcji .
• Liczba ofiar ataku z 2 lipca waha się od 17 do 30 zabitych, w zależności od źródła i momentu raportowania. Liczba 17 pochodzi z relacji NPR .
• Dokładny wskaźnik „17% spadku produkcji benzyny” nie został potwierdzony w dostępnych materiałach; szacunki mówią o ok. 20% .