Rosja atakuje Kijów i Połtawę zaraz po dyplomatycznej ofensywie Zełenskiego po szczycie G7

Nie był to odosobniony atak – w ostatnich dniach Rosja przeprowadziła serię zmasowanych uderzeń z powietrza. 15 czerwca wystrzeliła na Kijów 60 rakiet i dronów, trafiając w Sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Ławrze Peczerskiej i wywołując rozległe pożary . Wcześniejsza fala ataków z 2 czerwca zabiła co najmniej 16 cywilów i raniła ponad 100 osób w wielu miastach .

Dyplomatyczna ofensywa Zełenskiego po szczycie G7

17 czerwca Zełenski przeprowadził rozmowę telefoniczną z Trumpem i Macronem po zakończeniu szczytu G7 . Określił ją jako „ważną rozmowę koordynacyjną, która może przynieść znaczącą zmianę” i podziękował Trumpowi za uwagę, jaką poświęca Ukrainie . Dzień wcześniej, 16 czerwca, przywódcy spotkali się także osobiście na marginesie szczytu G7 – Zełenski pokazał wówczas Trumpowi zdjęcia zniszczeń po rosyjskim uderzeniu na Ławrę Peczerską .

Zełenski wyraził nadzieję, że Trump pomoże zorganizować w Stanach Zjednoczonych trójstronne spotkanie z udziałem jego, Putina i Trumpa . Oświadczył: „Jeśli Rosja i tym razem odrzuci tę szansę, potrzebna będzie presja” . Kreml konsekwentnie odrzuca jednak bezpośrednie spotkanie Zełenskiego z Putinem w neutralnym kraju, nalegając zamiast tego, by Zełenski przyjechał do Moskwy – czego Kijów nie chce robić . Zełenski zadeklarował, że spotka się z Putinem w Turcji, Szwajcarii lub na Bliskim Wschodzie, ale nie w Moskwie .

Trump zaostrza ton wobec Rosji

Po spotkaniu z Zełenskim 16 czerwca Trump powiedział dziennikarzom: „Rosja powinna zawrzeć umowę” . Dodał, że zrobi „wszystko, co w jego mocy”, by zakończyć wojnę . Europejscy i francuscy dyplomaci poinformowali, że przywódcy G7 zgodzili się, iż dynamika na polu bitwy sprzyja obecnie Ukrainie, a wcześniejsze stanowiska USA co do warunków pokoju były zbyt korzystne dla Moskwy . Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen stwierdziła: „Fala odwraca się na korzyść Ukrainy” .

Prezydent Francji Emmanuel Macron oznajmił, że przywódcy G7, w tym Trump, zgodzili się, iż po stronie Rosji nie ma „prawdziwej woli” do zawarcia pokoju – po tym jak Moskwa odrzuciła amerykańskie i europejskie propozycje podjęcia rozmów . Sam Trump przyznał, że odbył „bardzo dobre rozmowy” z oboma przywódcami, ale dodał, że „nie lubią się za bardzo” .

Niepewna ścieżka do negocjacji

Mediowane przez USA rozmowy pokojowe są praktycznie zamrożone od lutego. Urzędnicy łączą to spowolnienie z koncentracją Waszyngtonu na kampanii militarnej przeciwko Iranowi . Na początku roku Stany Zjednoczone wyznaczyły czerwiec jako termin osiągnięcia porozumienia pokojowego między Ukrainą a Rosją . Administracja Trumpa od dawna naciskała na Kijów, by ten poszedł na ustępstwa, aby zakończyć konflikt do początku lata .

Podczas szczytu G7 europejscy liderzy namawiali Trumpa, by zorganizował w USA rozmowy Zełenskiego z Putinem, przełamując w ten sposób impas .

Szerszy kontekst: eskalacja uderzeń po obu stronach

W tym samym czasie, gdy Rosja uderzyła na Kijów 18 czerwca, Ukraina przeprowadziła swój największy atak dronów na Moskwę od początku inwazji na pełną skalę, trafiając w rafinerię ropy naftowej . Ukraińskie uderzenia trafiły również w kluczowy most kolejowy na okupowanym Krymie .

Zełenski powiązał zmasowany atak na Kijów z 15 czerwca z urodzinami Trumpa, nazywając to „nieprzypadkowym” . Apeluje też do Trumpa o amerykańskie licencje na produkcję w Ukrainie systemów antybalistycznych i rakiet .

Atak balistyczny na Kijów z 18 czerwca nastąpił niemal natychmiast po poważnej dyplomatycznej inicjatywie Zełenskiego z udziałem Trumpa i Macrona. Unaocznił on odmowę Moskwy na bezpośrednie rozmowy na neutralnym gruncie, nawet w momencie, gdy Trump publicznie zaostrzył swoje wezwanie do Rosji, by zawarła porozumienie, a europejscy przywódcy argumentowali, że inicjatywa militarna przeszła w ręce Ukrainy.