Uniesienie prześcieradła przy barku pacjenta – prosta technika, która może chronić przed odleżynami

Uniesienie prześcieradła lub prześcieradła pomocniczego podczas przestawiania barku pacjenta może zmniejszyć ryzyko odleżyn, umożliwiając przesunięcie ciała bez przeciągania skóry i tkanek miękkich po materacu. Jest to zgodne z zasadami profilaktyki odleżyn ukierunkowanej na biomechaniczne czynniki stresogenne u pacjentów z ograniczoną mobilnością . Dowody potwierdzają ogólne zasady stojące za tą praktyką: odleżyny powstają w wyniku długotrwałego ucisku na podatne obszary, zwłaszcza u pacjentów z ograniczoną mobilnością, a zmiana pozycji (repozycjonowanie) jest ważną strategią profilaktyczną w szpitalach . Jednak dokładna technika „lekkiego uniesienia prześcieradła w celu przestawienia barku” ma ograniczone bezpośrednie dowody z randomizowanych badań klinicznych, dlatego należy ją opisywać jako technikę bezpiecznego przestawiania opartą na dowodach, a nie jako samodzielną, udowodnioną interwencję .

Kluczowe wnioski

• Odleżyny (presure injuries) to miejscowe uszkodzenia skóry i tkanek miękkich spowodowane długotrwałym uciskiem, często w określonych obszarach, zwłaszcza nad wypustkami kostnymi .
• Owrzodzenia uciskowe (pressure ulcers) obejmują rozpad skóry i leżących pod nią tkanek, gdy obszar jest poddawany stałemu uciskowi przez pewien czas .
• Pacjenci z ograniczoną mobilnością są bardziej narażeni na odleżyny, a zmiana pozycji jest uważana za ważną strategię zapobiegawczą .
• Obracanie i zmiana pozycji są stosowane u hospitalizowanych dorosłych w celu zmniejszenia liczby odleżyn szpitalnych, ponieważ pomagają redystrybuować ucisk z dala od podatnych obszarów tkanek .
• Najlepsze dowody potwierdzają zmianę pozycji jako część planu profilaktyki odleżyn, ale wciąż ograniczone są dowody dotyczące optymalnej częstotliwości, pozycji i mikrotechnik, takich jak przestawianie barku przez uniesienie prześcieradeł .

Potwierdzone fakty

• Odleżyny rozwijają się, gdy skóra i tkanki miękkie są narażone na długotrwały ucisk, zwykle w określonych punktach nacisku .
• Owrzodzenia uciskowe mogą niszczyć zarówno skórę, jak i leżące pod nią tkanki, gdy ucisk jest utrzymywany wystarczająco długo .
• Schematy zmiany pozycji, w tym harmonogramy i pozycje pacjentów, były badane pod kątem zapobiegania odleżynom u dorosłych .
• Częstotliwość obracania i zmiany pozycji była badana szczególnie w kontekście zapobiegania szpitalnym odleżynom u dorosłych pacjentów .
• Skuteczna profilaktyka odleżyn ukierunkowana jest na biomechaniczne czynniki stresogenne, środowisko rany oraz ogólnoustrojowe czynniki zdrowotne u osób z ograniczoną mobilnością .
• Wytyczne i oparte na dowodach zasoby dotyczące owrzodzeń uciskowych podkreślają znaczenie powierzchni podporowych i metod zapobiegania, odwołując się do głównych wytycznych, takich jak NICE, EPUAP, NPIAP i PPPIA .

Jak uniesienie prześcieradła pomaga podczas przestawiania barku

Gdy personel unosi prześcieradło zamiast ciągnąć bark pacjenta bezpośrednio po materacu, bark, górna część tułowia, skóra i pościel mogą poruszać się razem. Może to zmniejszyć siły ciągnące na skórze i zmniejszyć obciążenie biomechaniczne tkanek miękkich, co jest zgodne z zasadami profilaktyki odleżyn ukierunkowanej na biomechaniczne czynniki stresogenne u pacjentów unieruchomionych .

W przypadku okolicy barku może to pomóc poprzez:

• zmniejszenie bezpośredniego ucisku na łopatkę, bark i górną część pleców;
• skorygowanie barku, który jest zgięty, zablokowany lub obrócony do przodu po zmianie pozycji;
• zapobieganie powstawaniu zagnieceń lub napiętej pościeli pod barkiem, które mogą stać się małymi punktami ucisku;
• poprawę ułożenia ciała, tak aby nacisk był rozłożony na większą powierzchnię;
• pomoc w utrzymaniu zamierzonej pozycji na boku lub półbocznej.

Jest to szczególnie ważne u pacjentów szpitalnych, którzy są unieruchomieni, sedowani, w stanie krytycznym, osłabieni, z deficytami neurologicznymi, z niedowagą lub niezdolni do samodzielnej zmiany pozycji, ponieważ ograniczona mobilność jest uznanym czynnikiem ryzyka odleżyn .

Wysokiej jakości artykuły, literatura i czasopisma oparte na dowodach

Artykuł / literatura	Rodzaj dowodu	Czasopismo / źródło	Dlaczego jest wysokiej jakości
Pressure Ulcer – StatPearls – NCBI Bookshelf	Przegląd kliniczny	NCBI Bookshelf	Przydatny do definiowania odleżyn i wyjaśniania, że obejmują one miejscowe uszkodzenie skóry i tkanek miękkich spowodowane długotrwałym uciskiem
Repositioning for pressure injury prevention in adults	Przegląd systematyczny	NIH/PMC	Bezpośrednio ocenia schematy zmiany pozycji i pozycje pacjentów w profilaktyce odleżyn u dorosłych
Pressure ulcers: Current understanding and newer modalities of treatment	Recenzowany przegląd	NIH/PMC-indeksowana literatura	Wyjaśnia patofizjologię owrzodzeń uciskowych, w tym rozpad tkanek po długotrwałym ucisku
Turning and Repositioning Frequency to Prevent Hospital-Acquired Pressure Injuries Among Adult Patients: Systematic Review	Przegląd systematyczny	Inquiry, 2023	Koncentruje się szczególnie na hospitalizowanych dorosłych i zapobieganiu szpitalnym odleżynom poprzez częstotliwość obracania i zmiany pozycji
WHS Guidelines for the Treatment of Pressure Ulcers – 2023 update	Wytyczne kliniczne	Wound Healing Society	Wysokiej rangi wytyczne, które odnoszą się do głównych międzynarodowych zaleceń dotyczących profilaktyki i leczenia odleżyn, w tym NICE, EPUAP, NPIAP i PPPIA
Preventing pressure injuries in individuals with impaired mobility	Artykuł przeglądowy	NIH/PMC-indeksowana literatura	Potwierdza koncepcję, że profilaktyka powinna być ukierunkowana na biomechaniczne czynniki stresogenne u pacjentów z ograniczoną mobilnością
Repositioning for pressure injury prevention in adults	Rekord PubMed	PubMed-indeksowane dowody	Potwierdza, że zmiana pozycji jest ważną strategią zapobiegawczą, ponieważ ograniczona mobilność zwiększa ryzyko odleżyn

Co pozostaje wnioskowaniem

Dowody bezpośrednio potwierdzają:

• redystrybucję ucisku poprzez zmianę pozycji ;
• profilaktykę ukierunkowaną na biomechaniczne czynniki stresogenne u pacjentów unieruchomionych ;
• znaczenie zapobiegania długotrwałemu uciskowi na podatne obszary tkanek .

Dowody nie dowodzą bezpośrednio, że „lekkie uniesienie prześcieradła w celu przestawienia tylko barku” niezależnie zmniejsza częstość występowania odleżyn szpitalnych, ponieważ dostępne dowody z przeglądów systematycznych koncentrują się na schematach zmiany pozycji i częstotliwości obracania, a nie na tej izolowanej technice . To konkretne działanie najlepiej opisać jako praktyczną technikę przyłóżkową, która jest zgodna z opartymi na dowodach zasadami zmiany pozycji, redystrybucji ucisku i minimalizowania obciążenia tkanek .

Co sugerują dowody

Najbezpieczniejsze wyjaśnienie oparte na dowodach brzmi:

„Lekkie uniesienie prześcieradła podczas przestawiania barku pomaga uniknąć przeciągania skóry i tkanek miękkich pacjenta po materacu. Może to zmniejszyć obciążenie biomechaniczne, poprawić ustawienie barku, usunąć małe punkty ucisku z zagnieceń lub zablokowanej tkanki oraz redystrybuować ucisk z dala od barku i okolicy łopatki. Technikę tę należy stosować jako część szerszego pakietu profilaktyki odleżyn, obejmującego regularną zmianę pozycji, kontrolę skóry, powierzchnie podporowe redystrybuujące ucisk oraz indywidualne podejście do środowiska rany i ogólnoustrojowych czynników zdrowotnych .”

Sprzeczne dowody lub niepewność

W dostarczonych źródłach nie ma silnych, sprzecznych dowodów przeciwko ostrożnej zmianie pozycji lub redystrybucji ucisku. Główna niepewność polega na tym, że dowody z przeglądów systematycznych oceniają schematy zmiany pozycji i częstotliwość obracania, a nie izolowane działanie, jakim jest lekkie uniesienie prześcieradła w celu przestawienia barku .

Dlatego dowody są ograniczone dla dokładnej mikrotechniki, ale wspierają podstawowe uzasadnienie profilaktyczne .

Otwarte pytania

• Czy pacjent leży na materacu redystrybuującym ucisk, czy na standardowym materacu szpitalnym?
• Czy pacjent ma zaczerwienienie, ból, obrzęk, kruchą skórę lub nieblaknący rumień na barku, łopatce, kości krzyżowej, piętach lub biodrach?
• Czy zmiana pozycji jest wykonywana przez wystarczającą liczbę personelu przy użyciu prześcieradła pomocniczego lub ślizgowego?
• Czy po przestawieniu barku sprawdzane jest ogólne ułożenie całego ciała pacjenta?

Źródła, którym warto zaufać najbardziej

• Przegląd systematyczny dotyczący zmiany pozycji w profilaktyce odleżyn u dorosłych jest jednym z najsilniejszych źródeł, ponieważ bezpośrednio ocenia schematy zmiany pozycji u dorosłych .
• Przegląd systematyczny z 2023 roku dotyczący częstotliwości obracania i zmiany pozycji jest bardzo istotny, ponieważ koncentruje się na szpitalnych odleżynach u dorosłych pacjentów .
• Aktualizacja wytycznych WHS z 2023 roku jest ważna, ponieważ jest źródłem na poziomie wytycznych i odwołuje się do głównych międzynarodowych zaleceń dotyczących odleżyn .
• Przegląd dotyczący profilaktyki u osób z ograniczoną mobilnością jest przydatny do wyjaśnienia, dlaczego zmniejszenie obciążenia biomechanicznego ma znaczenie w profilaktyce odleżyn .

Zalecany następny krok

Jeśli przygotowujesz ten materiał do dokumentacji pielęgniarskiej, szkolenia lub zadania z praktyki opartej na dowodach, użyj tego zwięzłego stwierdzenia:

„Podczas zmiany pozycji lekkie uniesienie prześcieradła pomocniczego w celu przestawienia barku pacjenta może zmniejszyć ryzyko odleżyn poprzez uniknięcie przeciągania, poprawę ustawienia barku, zmniejszenie zlokalizowanych punktów ucisku i pomoc w redystrybucji ucisku. Ta technika jest oparta na dowodach, ponieważ odleżyny są związane z długotrwałym uciskiem i ograniczoną mobilnością, a zmiana pozycji jest uznaną strategią zapobiegawczą; jednak bezpośrednie dowody dla samej tej techniki przestawiania barku są ograniczone .”

Podsumowanie

Lekkie uniesienie prześcieradła podczas przestawiania barku pacjenta jest bezpieczną, opartą na dowodach techniką zmiany pozycji. Prawdopodobnie pomaga poprzez zmniejszenie obciążenia tkanek, poprawę ustawienia i redystrybucję ucisku z dala od barku i łopatki. Najsilniejsze dowody potwierdzają zmianę pozycji i redystrybucję ucisku ogólnie, ale bezpośrednie, wysokiej jakości badania dotyczące tej dokładnej techniki unoszenia prześcieradła przy barku są ograniczone, dlatego należy ją stosować jako część kompleksowego pakietu profilaktyki odleżyn szpitalnych .