Aramco: 35 mld dolarów z wyprzedaży aktywów, strategiczne magazyny w Korei i skutki największego szoku naftowego od lat 70.

Największy eksporter ropy na świecie realizuje najbardziej ambitną restrukturyzację finansową od niemal stulecia – sprzedaje udziały w rurociągach, elektrowniach i terminalach, a jednocześnie podpisuje umowy o awaryjnym magazynowaniu ropy z kluczowym azjatyckim sojusznikiem. Wszystko to w momencie, gdy zamknięcie Cieśniny Ormuz doprowadziło do historycznego szoku podażowego na światowym rynku paliw .

Wielomiliardowy program sprzedaży infrastruktury Saudi Aramco

Saudi Aramco realizuje szeroko zakrojony program monetyzacji aktywów, którego celem jest pozyskanie do 35 mld USD ze sprzedaży i leasingu zwrotnego infrastruktury energetycznej, rurociągów i nieruchomości . To najbardziej ambitny plan prywatyzacyjny w 93-letniej historii spółki, który powstał jeszcze przed obecnym kryzysem, ale został przyspieszony w związku z potrzebą wzmocnienia bilansu i finansowania saudyjskiego programu dywersyfikacji gospodarki Wizja 2030 .

Kluczowe transakcje w toku:

11 mld USD za gaz – W połowie 2025 r. grupa kierowana przez BlackRock (Global Infrastructure Partners) podpisała umowę leasingu infrastruktury gazowej obsługującej gigantyczny projekt Jafurah, z 20-letnim okresem leasingu zwrotnego . Sam projekt Jafurah to koszty rozwoju przekraczające 100 mld USD .

Sprzedaż elektrowni za 4 mld USD – Aramco rozważa zbycie nawet pięciu elektrowni gazowych zasilających jego rafinerie. Według źródeł Reutera, sama ta transakcja mogłaby przynieść około 4 mld USD, a cały program – dziesiątki miliardów .

Zbycie operacji siarkowych – Jeszcze 17 czerwca 2026 r. Aramco potwierdziło, że rozważa sprzedaż części swojej działalności związanej z siarką, kontynuując wyprzedaż infrastruktury niekluczowej .

Udziały w terminalach eksportowych i magazynowych – Banki, w tym Citigroup, zostały zatrudnione do przygotowania studiów wykonalności sprzedaży udziałów w terminalach eksportu i magazynowania ropy, których potencjalna wartość przekracza 10 mld USD. Aramco planuje uruchomić oficjalny proces sprzedaży na początku 2026 r., stosując strukturę podobną do wcześniejszych transakcji dotyczących rurociągów .

Ta strategia opiera się na sprawdzonym modelu: w 2021 r. Aramco sprzedało 49% udziałów w swoich rurociągach naftowych za 12,4 mld USD, a później 49% udziałów w rurociągach gazowych za 15,5 mld USD – obie transakcje w ramach długoterminowego leasingu zwrotnego, który pozwolił Aramco zachować kontrolę operacyjną .

Strategiczna rozbudowa magazynów ropy w Korei Południowej

15 czerwca 2026 r. Arabia Saudyjska i Korea Południowa podpisały Memorandum of Understanding (MoU) w sprawie rozszerzenia współpracy w sektorze ropy i gazu, w szczególności dotyczące zwiększenia magazynowania saudyjskiej ropy naftowej w koreańskich strategicznych rezerwach paliwowych . Obaj ministrowie zobowiązali się do zapewnienia, że obiecane wolumeny ropy naftowej i nafty będą dostarczane „bez zakłóceń” do końca roku .

MoU jest bezpośrednią odpowiedzią na luki w łańcuchu dostaw uwidocznione przez kryzys w Cieśninie Ormuz. Celem jest zwiększenie stabilności dostaw i zapewnienie łatwo dostępnych rezerw saudyjskiej ropy w azjatyckim hubie . Memorandum rozszerza wcześniejsze porozumienie z 2023 r., na mocy którego Korea National Oil Corp. (KNOC) zgodziła się na magazynowanie 5,3 mln baryłek saudyjskiej ropy – głównie gatunku Arab Light – w obiekcie w Ulsan w południowo-wschodniej Korei, z terminem realizacji do 2028 r. W ramach tej umowy Korea uzyskała prawa pierwokupu w przypadku kryzysu dostaw oraz zarabia na czynszu w pięcioletnim okresie dzierżawy .

Rozszerzona współpraca obejmuje również badanie możliwości realizacji projektów infrastrukturalnych związanych z rurociągami naftowymi łączącymi obiekty wydobywcze i eksportowe . Dla Korei Południowej, która jest uzależniona od Cieśniny Ormuz w około 70% swojego importu ropy, to kluczowe zabezpieczenie energetyczne .

Jak kryzys w Cieśninie Ormuz zmienił globalne rynki paliw

Największy szok podażowy w historii

Zamknięcie Cieśniny Ormuz – wywołane konfliktem amerykańsko-izraelskim z Iranem pod koniec lutego 2026 r. – doprowadziło do tego, co analitycy określają jako największe zakłócenie światowych dostaw energii od czasu kryzysu energetycznego lat 70. XX wieku .

Przed konfliktem przez cieśninę przepływało około 20% światowych dostaw ropy – około 15 mln baryłek dziennie (bpd) surowej ropy i 5 mln bpd produktów rafinowanych . Zakłóconych zostało blisko 15 mln bpd ropy, czyli ilość odpowiadająca prawie jednej piątej globalnego dziennego zużycia . Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) szacuje, że wydobycie w krajach dotkniętych zamknięciem spadło o ponad 14 mln bpd . Artykuł na Wikipedii dotyczący tego kryzysu wskazuje, że ograniczenie dostaw o ponad 90% (około 10 mln bpd produkcji ropy) było największym zakłóceniem w historii światowego rynku ropy .

Ceny ropy Brent po raz pierwszy od czterech lat przekroczyły 100 dolarów za baryłkę 8 marca, osiągając szczyt na poziomie 126 dolarów. Największy miesięczny wzrost cen ropy w historii odnotowano w marcu 2026 r. . W niektórych scenariuszach ceny ropy Dubai sięgnęły nawet 170 dolarów .

Wpływ na rynki globalne

• Prognozy nadpodaży wywrócone: Wcześniejsze przewidywania nadwyżki ropy na 2026 r. zostały całkowicie zniweczone, a kupcy walczą o każdą dostępną baryłkę .
• Obniżone prognozy wzrostu na całym świecie: Kryzys wymusza niszczenie popytu, a niektórzy analitycy ostrzegają, że nawet po ponownym otwarciu cieśniny normalizacja rynku zajmie miesiące .
• Zakłócone łańcuchy dostaw wielu surowców: Kryzys nie ogranicza się do ropy; dotknął również produkty rafinowane, LNG i surowce petrochemiczne . Ponad 4 mln bpd mocy rafineryjnych w Zatoce Perskiej zostało zmuszonych do wstrzymania pracy z powodu blokad eksportu .

Azjatyckie rafinerie uderzone najmocniej

Ponieważ 80–89% ropy przepływającej przez Ormuz trafia do Azji, skutki są tam najdotkliwsze :

• Marże rafineryjne w Azji gwałtownie wzrosły do najwyższego poziomu od prawie czterech lat, a marże w Singapurze osiągnęły wartości niespotykane od 2022 r. .
• Rozważane jest ograniczenie produkcji o 20-30% przez największych azjatyckich przetwórców, ponieważ dziesiątki tankowców z ropą wciąż tkwi w Zatoce Perskiej . Chińscy i japońscy rafinerowie – zwłaszcza spółki państwowe – najprawdopodobniej zmniejszą przerób ze względu na duże uzależnienie od ropy z Zatoki .
• Azjatyccy rafinerowie przeszukują świat w poszukiwaniu alternatywnej ropy ze źródeł spoza Bliskiego Wschodu – w tym z USA, Afryki Zachodniej i Morza Północnego – po początkowym wstrzymaniu się od zakupów z powodu wygórowanych cen .
• Niedobory pojawiają się w całej Azji – od Tajlandii po Pakistan, w miarę pogłębiania się kryzysu dostaw . Tajski rząd nakazał natychmiastowe wstrzymanie całego eksportu paliw i innych produktów naftowych .
• Kupcy z Indii, Korei Południowej i Japonii pilnie oceniają zapasy, alternatywne trasy wysyłki i umowy dostaw .

Szeroka zmiana strukturalna

Kryzys ujawnił podatność globalnego systemu naftowego, który stał się niebezpiecznie uzależniony od jednego morskiego punktu wąskiego gardła. Jak zauważyli analitycy z Brookings, rynki azjatyckie zostały „dotknięte wcześnie i mocno” ze względu na bliskość Zatoki Perskiej i zależność od dostawców z tego regionu . Wydarzenie to już zapoczątkowało poszukiwanie alternatywnych tras dostaw, przyspieszyło inwestycje w magazyny strategiczne (jak widać w umowie saudyjsko-koreańskiej) i wznowiło debatę na temat dywersyfikacji energetycznej na całym świecie. Analitycy podkreślają, że nawet po ponownym otwarciu cieśniny znaczne zaległości w żegludze – których usunięcie może zająć miesiąc lub dłużej – przedłużą zakłócenia .

Podsumowanie

Jednoczesne realizowanie przez Saudi Aramco programu sprzedaży aktywów wartego 35 mld USD i rozbudowa strategicznych magazynów ropy w Korei Południowej opowiadają szerszą historię: największy eksporter ropy na świecie agresywnie restrukturyzuje swoje finanse, jednocześnie budując zabezpieczenia na swoim najważniejszym rynku. Kryzys w Cieśninie Ormuz przyspieszył oba te działania, zamieniając wcześniejszą strategię monetyzacji w pilną konieczność finansową, a partnerstwo w zakresie magazynowania w Azji w geopolityczny priorytet. Dla światowych rynków paliw kryzys ten był brutalnym przypomnieniem, jak szybko równowaga może się przesunąć z przewidywanej nadwyżki w dotkliwy niedobór – i ile czasu zajmie odbudowanie odporności.