Dlaczego administracja Trumpa nakazała Anthropic wyłączenie Claude Fable 5 i Mythos 5

12 czerwca 2026 roku administracja Donalda Trumpa nakazała firmie Anthropic natychmiastowe wyłączenie jej nowo wydanych modeli AI – Claude Fable 5 i Mythos 5 – dla wszystkich cudzoziemców na świecie, w tym dla cudzoziemców zatrudnionych w samej firmie. Dyrektywa, dostarczona o godzinie 17:21 czasu wschodniego w liście od sekretarza handlu Howarda Lutnicka, zmusiła firmę do wyłączenia obu modeli dla wszystkich klientów . Co wywołało tę bezprecedensową reakcję? Odpowiedź prowadzi do jednej południowokoreańskiej firmy telekomunikacyjnej: SK Telecom (SKT).

Co wywołało nakaz

Bezpośrednia przyczyna: wczesny dostęp SK Telecom

Kontrole eksportu Białego Domu zostały uruchomione po tym, jak Anthropic udostępniło przedpremierowy dostęp do Fable 5 i Mythos 5 firmie SK Telecom, południowokoreańskiemu operatorowi telekomunikacyjnemu, który amerykańscy urzędnicy podejrzewali o powiązania z Chinami . Według doniesień „The Washington Post”, administracja otrzymała listę 111 instytucji z wcześniejszym dostępem do Mythos, którą przeanalizowała i zatwierdziła. Anthropic później ujawniło, że około 50 dodatkowych podmiotów – w tym SK Telecom – otrzymało już dostęp bez pełnej zgody Białego Domu .

Biały Dom obawiał się, że „podmiot powiązany z Chinami” mógł uzyskać dostęp do zaawansowanych modeli, co stwarzało ryzyko destylacji modelu (skopiowania jego możliwości) i transferu technologii do Chin .

Drugorzędna przyczyna: podatność typu „jailbreak”

Krótko po premierze Fable 5 odkryto podatność typu „jailbreak”, która mogła potencjalnie ominąć zabezpieczenia modelu. CEO Anthropic, Dario Amodei, przyznał, że podobne podatności występują w „zdecydowanej większości modeli AI wydanych w ciągu ostatnich sześciu miesięcy” . Wysoki rangą urzędnik administracji Trumpa określił sposób, w jaki Anthropic poradziło sobie z tą kwestią, mianem „lekkomyślności”, która przyczyniła się do podjęcia decyzji .

Reakcja rządu

Dyrektywa Departamentu Handlu nie pozostawiła Anthropic czasu na wdrożenie węższych restrykcji. Firma doszła do wniosku, że jedynym możliwym sposobem na jej przestrzeganie jest wyłączenie obu modeli dla wszystkich użytkowników – w tym obywateli amerykańskich – ponieważ nie dysponowała narzędziami do weryfikacji narodowości w czasie rzeczywistym .

SK Telecom: firma w centrum sporu

Wiele południowokoreańskich i międzynarodowych mediów, powołując się na „The Washington Post” i przedstawicieli rządu, potwierdziło, że „południowokoreańska firma telekomunikacyjna podejrzewana o powiązania z Chinami” to SK Telecom (SKT) . SK Telecom stanowczo zaprzeczył jakimkolwiek związkom z Chinami. W oświadczeniu, o którym donosił „Kyunghyang Shinmun”, SKT stwierdził: „Nie mamy żadnych powiązań z Chinami” . Firma argumentowała, że została niesłusznie wplątana w sprawę na podstawie podejrzeń, a nie dowodów.

Konsekwencje dla południowokoreańskiego sektora telekomunikacyjnego

Ujawnienie tych informacji postawiło całą południowokoreańską branżę telekomunikacyjną w stan gotowości, a jej uczestnicy obawiali się zbiorowej odpowiedzialności i ochłodzenia współpracy w zakresie AI z amerykańskimi firmami . Południowokoreańskie media donosiły, że kontrowersje te uwypukliły fakt, iż firmy z tego kraju współpracujące z amerykańskimi podmiotami w dziedzinie AI są obecnie poddawane wzmożonej kontroli pod kątem ich relacji biznesowych z Chinami . Niektórzy analitycy ostrzegali, że może to zniechęcić południowokoreańskie firmy telekomunikacyjne i technologiczne do starania się o wczesny dostęp do najnowocześniejszych amerykańskich modeli AI.

„The Korea Times” poinformował, że cała sytuacja uwypukliła, jak „najnowocześniejsze narzędzia AI stały się de facto aktywami strategicznymi podlegającymi rządowej kontroli eksportu”, co skłoniło w Seulu do wezwań do większej „suwerenności AI” w celu uniezależnienia się od amerykańskich modeli .

Trwające negocjacje między Anthropic a administracją Trumpa

Anthropic natychmiast wysłało do Waszyngtonu kluczowych pracowników technicznych w weekend 13-14 czerwca w celu negocjacji awaryjnych . „The Wall Street Journal” podał, że Anthropic „ścigało się, aby rozwiązać” spór i intensywnie rozmawiało z urzędnikami administracji w celu zniesienia ograniczeń .

Rozmowy koncentrują się na wykazaniu, że Anthropic może wdrożyć techniczne zabezpieczenia – takie jak weryfikacja narodowości w czasie rzeczywistym i kontrola dostępu do modeli – które spełnią wymogi bezpieczeństwa narodowego rządu bez konieczności całkowitego wyłączenia . Wysoki rangą urzędnik administracji Trumpa powiedział Fox Business, że toczą się „rozmowy o naprawieniu podatności w Fable 5”, ale administracja podtrzymała, że „lekkomyślność” Anthropic uzasadniała tę decyzję .

W zauważalnie równoległym posunięciu, Anthropic otworzyło nowe biuro w Seulu 17 czerwca i publicznie oświadczyło, że spodziewa się szybkiego zniesienia ograniczeń eksportowych, sygnalizując wiarę w rychłe osiągnięcie porozumienia . Dyrektorzy Anthropic określili problem „jailbreak” jako powszechny problem branżowy, bagatelizując jego wagę .

Szersze implikacje dla międzynarodowego zaufania i dostępu do AI

AI jako aktywo strategiczne: Nakaz ten jest pierwszym przypadkiem, w którym rząd USA wykorzystał kontrolę eksportu, aby zablokować cudzoziemcom – w tym zagranicznym pracownikom samej firmy – dostęp do komercyjnego modelu AI. Ustanawia to precedens, że możliwości AI na najwyższym poziomie są traktowane jak technologia nuklearna czy zaawansowane półprzewodniki .

Erozja zaufania wśród sojuszników: Decyzja bezpośrednio dotknęła południowokoreańską firmę (kluczowego sojusznika USA w regionie Indo-Pacyfiku), powodując dyplomatyczne napięcia. Analitycy z Seulu argumentowali, że cała sytuacja może skłonić państwa sojusznicze do przyspieszenia rozwoju własnych technologii AI w obawie, że nawet zaufani partnerzy mogą zostać w każdej chwili odcięci od amerykańskich narzędzi AI .

Fragmentacja globalnego ekosystemu AI: Eksperci cytowani w wielu raportach ostrzegali, że tego rodzaju jednostronne ograniczenia dostępu przyspieszą balkanizację AI – w wyniku której USA, Chiny i bloki sojusznicze będą rozwijać oddzielne ekosystemy AI za narodowymi zaporami .

Wpływ na model biznesowy Anthropic: Anthropic, które w przeszłości samodzielnie wzywało do regulacji AI, teraz zostało poszkodowane przez regulacje, które poszły „znacznie dalej”, niż się spodziewało . Zdolność firmy do sprzedaży usług AI dla przedsiębiorstw klientom międzynarodowym – w tym sojusznikom – stoi teraz pod znakiem zapytania, chyba że uda się wynegocjować nowe ramy współpracy.

Podsumowując: Nakaz z 12 czerwca był bezpośrednio spowodowany przedpremierowym udostępnieniem modeli przez Anthropic firmie SK Telecom, co Biały Dom uznał za ryzyko powiązań z Chinami. SK Telecom zaprzecza jakimkolwiek związkom z Chinami. Konsekwencje wstrząsnęły południowokoreańskim sektorem telekomunikacyjnym, Anthropic prowadzi awaryjne negocjacje w sprawie przywrócenia dostępu, a szersze implikacje wskazują na podzielony globalny krajobraz AI, w którym zaufanie – nawet między sojusznikami – nie jest już oczywiste.