Szczyt G7 w Évian 2026: Koniec pomocy, jaką znamy

Liderzy zobowiązali się do katalitycznego wykorzystywania preferencyjnych środków finansowych, współinwestowania z krajami partnerskimi oraz uproszczenia rozdrobnionej architektury międzynarodowych finansów rozwojowych . Prezydent Emmanuel Macron uczynił tę reformę głównym punktem swojej agendy. Analitycy przestrzegają jednak przed ryzykiem: narastająca przepaść w „bankowalności” projektów może pogłębić się, jeśli w pierwszej kolejności nie zostanie rozwiązany problem zadłużenia w krajach rozwijających się .

Ratunek dla tonących w długach krajów średniozamożnych

W powiązanej decyzji, szefowie państw G7 zadeklarowali rozszerzenie wysiłków w zakresie restrukturyzacji zadłużenia o kraje średniozamożne, które są obecnie wykluczone z tzw. Ram Wspólnych G20 – jedynego istniejącego wielostronnego mechanizmu oddłużeniowego, uruchomionego podczas pandemii COVID-19 . To zobowiązanie jest przyznaniem, że kryzys zadłużenia po pandemii rozlał się daleko poza kraje najbiedniejsze, a obecna architektura finansowa jest dalece niewystarczająca .

Skoordynowana walka z wirusem Ebola pomimo braku szczepionki

Najpilniejszym wspólnym działaniem była odpowiedź na epidemię wirusa Ebola Bundibugyo w Demokratycznej Republice Konga (DRK) i Ugandzie. Liderzy G7 wydali wspólny apel o „silną i skoordynowaną odpowiedź” na to ponownie pojawiające się zagrożenie . Unia Europejska przeznaczyła na ten cel 493 miliony euro w formie pomocy humanitarnej i środków na bezpieczeństwo zdrowotne . Organizacja Gavi uruchomiła do 50 milionów dolarów ze swojego Funduszu Pierwszej Odpowiedzi (First Response Fund), aby przyspieszyć rozwój szczepionek i diagnostyki .

Wyzwanie jest jednak gigantyczne: w przeciwieństwie do poprzednich epidemii wywołanych szczepem Zaire, ta spowodowana jest wirusem Bundibugyo – na który nie istnieją żadne zatwierdzone szczepionki ani specyficzne metody leczenia . Podstawowe narzędzie diagnostyczne pierwszej linii, GeneXpert®, wykrywa Zaire, ale nie wykrywa wirusa Bundibugyo, co tworzy krytyczną lukę w walce z epidemią . WHO uruchomiła procedurę dopuszczenia do użycia w sytuacjach nadzwyczajnych dla testów kwasów nukleinowych, ale medyczne środki zaradcze wciąż znajdują się na etapie badań przedklinicznych . Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) oceniło ryzyko dla mieszkańców UE i EOG jako „bardzo niskie” .

Niefortunny mikrofon: Carney kusi Trumpa chińskimi elektrykami

Jeden z najszerzej komentowanych momentów dyplomatycznych szczytu miał miejsce, gdy premier Kanady Mark Carney został „przyłapany” przez włączony mikrofon na próbie przekonania prezydenta USA Donalda Trumpa do planu importu przez Kanadę do 49 000 chińskich pojazdów elektrycznych rocznie przy obniżonej taryfie celnej wynoszącej 6,1% . Ta wymiana zdań obnażyła rosnące napięcie między wysiłkami zachodnich sojuszników na rzecz uniezależnienia się od chińskich łańcuchów dostaw a pragmatycznymi realiami gospodarczymi, przed którymi stoją poszczególni członkowie G7 . Krótko wcześniej Kanada obniżyła cło na chińskie auta elektryczne ze 100 procent właśnie do 6,1 procent, wprowadzając jednocześnie system kwot importowych .

Kanada nakłada sankcje na 162 rosyjskie cele

Podczas dwustronnego spotkania z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim, które odbyło się na marginesie szczytu, premier Carney ogłosił nową rundę sankcji wymierzonych w 162 osoby, podmioty i statki, opisane jako „aktywa rosyjskiej machiny wojennej” . Sankcje uderzają przede wszystkim w rosyjską „flotę cieni” i źródła dochodów ze sprzedaży surowców energetycznych. Ogłoszenie miało miejsce dzień po tym, jak rosyjski atak rakietowy uszkodził zabytkowy klasztor Ławrę Peczerską w Kijowie . Zełenski wykorzystał spotkanie do wywarcia presji w sprawie dostaw większej liczby rakiet Patriot i zwiększenia produkcji systemów obrony powietrznej, nazywając sesję roboczą „świetną” .

Zarządzanie AI i koncepcja „zaufanych partnerów”

Ostatniego dnia szczytu liderzy G7 spotkali się z szefami największych firm technologicznych – w tym Samem Altmanem z OpenAI, Demisem Hassabisem z Google DeepMind oraz Dario Amodei z Anthropic – aby przedyskutować przyszłość sztucznej inteligencji . Według trzech anonimowych źródeł dyplomatycznych omawiano plan przyznania wybranym „zaufanym partnerom” dostępu do zaawansowanych modeli AI od amerykańskich firm, takich jak Anthropic. Taki ruch stworzyłby potencjalną ścieżkę obejścia obecnych ograniczeń w dostępie do tych technologii dla podmiotów spoza USA . Dyskusje o AI były powiązane z szerszymi rozmowami na szczycie na temat zmniejszenia kontroli Chin nad łańcuchami dostaw minerałów krytycznych, niezbędnych do produkcji sprzętu dla AI .

Inne istotne wydarzenia

• Porozumienie nuklearne z Iranem: Ramowe porozumienie USA-Iran zostało cyfrowo podpisane na szczycie, inicjując 60-dniowe okno negocjacyjne i zawieszenie broni w trwającym cztery miesiące konflikcie .
• Minerały Ukrainy: Trump i Zełenski odbyli prywatne, niecałogodzinne spotkanie, którego centralnym tematem były ukraińskie zasoby minerałów krytycznych .
• Umowy Indie-Francja: Indie i Francja podpisały 13 umów w dziedzinie technologii, handlu, kosmosu i innowacji, a rok 2026 ogłosiły Rokiem Innowacji Indyjsko-Francuskiej .
• Wsparcie dla Ukrainy: Liderzy G7 wydali wspólne oświadczenie, podkreślając niezachwiane wsparcie dla obronności Ukrainy i zobowiązując się do zwiększenia dostaw systemów obrony powietrznej i zdolności dalekiego zasięgu .