Prąd z asfaltu. Start-up z Tyrolu montuje w drogach „elektrownie”, które zasilają się z ruchu ulicznego

Gdy pojazd przejeżdża nad takim modułem:

• Płyta wbudowana w drogę lekko ugina się pod ciężarem pojazdu.
• Opancerzony, opatentowany przetwornik mechaniczny przechwytuje to niewielkie przesunięcie i zamienia na siłę mechaniczną.
• Ten ruch napędza generator, który produkuje prąd – może on być magazynowany, wykorzystywany lokalnie lub oddawany do sieci.

Kluczowa idea to odzyskiwanie energii, która już istnieje w ruchu drogowym, a nie tworzenie nowego zapotrzebowania na energię czy zajmowanie dodatkowego terenu pod elektrownie.

Dlaczego strefy hamowania produkują najwięcej prądu

Nie każdy odcinek drogi nadaje się równie dobrze do odzyskiwania energii. REPS celuje w miejsca, gdzie pojazdy często zwalniają lub hamują, np.:

• Porty i terminale kontenerowe
• Węzły logistyczne i centra dystrybucji
• Stacje poboru opłat i punkty kontrolne
• Zjazdy z górskich tras i korki

W tych lokalizacjach koncentruje się energia możliwa do odzyskania, ponieważ hamujące pojazdy rozpraszają znaczną energię kinetyczną. Umieszczając moduły bezpośrednio w tych strefach, system wyłapuje część tej energii, zanim zostanie stracona.

Porty są szczególnie obiecujące. Charakteryzują się dużym, przewidywalnym ruchem ciężarówek i częstym „stop-and-go”, co stwarza wielokrotne okazje do odzyskiwania energii z tych samych odcinków drogi.

Pierwsze rzeczywiste wdrożenie: Port w Hamburgu

W listopadzie 2025 roku REPS uruchomił pierwszą działającą elektrownię drogową w porcie w Hamburgu, na terenie terminalu Hamburger Container Service.

Kluczowe cechy pilotażu:

• 12-metrowy odcinek drogi wkomponowany w istniejącą nawierzchnię.
• Zaprojektowany do zamiany energii hamowania i toczenia ciężkich pojazdów na energię elektryczną.
• Wdrożenie w ruchliwym środowisku logistycznym z częstym ruchem ciężarówek.

System został już zweryfikowany przez ponad 85 000 ciężkich ciężarówek przejeżdżających w rzeczywistych warunkach operacyjnych.

Projekt to zakrojony na szeroką skalę praktyczny test trwałości, wydajności i zachowania systemu pod ciągłym obciążeniem pojazdami.

Co może oznaczać wdrożenie na szeroką skalę

Jeśli instalacje takie jak ta w Hamburgu okażą się niezawodne i opłacalne, odzyskiwanie energii z dróg mogłoby stać się rozproszonym źródłem energii wbudowanym w infrastrukturę transportową.

Kilka czynników przemawia za tym pomysłem:

• Globalne zapotrzebowanie na energię elektryczną ma znacząco wzrosnąć; prognozy amerykańskiej Energy Information Administration wskazują, że światowe zużycie energii może wzrosnąć o prawie 50% do 2050 roku.
• Węzły logistyczne są coraz częściej postrzegane jako potencjalne zdecentralizowane węzły energetyczne, zdolne do lokalnego wytwarzania, magazynowania i zarządzania energią.

Samo REPS sugeruje, że zainstalowanie setek systemów w dużym porcie mogłoby potencjalnie pokryć około 5–10% zapotrzebowania energetycznego takiego obiektu, jednocześnie redukując emisje związane z ruchem portowym.

Należy jednak podkreślić, że dostępne dowody nie określają jeszcze globalnego potencjału wytwórczego energii z ruchu drogowego. Obecne dane potwierdzają głównie techniczną wykonalność i lokalny wpływ, a nie ogólnosystemowy wkład w energetykę.

Co pozostaje niepewne

Pilotaż w Hamburgu potwierdza, że przekształcanie energii ruchu w energię elektryczną jest technicznie możliwe w rzeczywistych lokalizacjach logistycznych. Jednak kilka pytań wciąż wymaga długoterminowej walidacji:

• Rzeczywista wydajność energetyczna pojedynczej instalacji
• Długoterminowa trwałość systemów wbudowanych w jezdnię
• Opłacalność ekonomiczna w porównaniu z innymi OZE
• Skalowalność w różnych środowiskach ruchu

Na razie REPS reprezentuje nową, wschodzącą kategorię infrastruktury odzyskującej energię: systemów, które zamieniają codzienny ruch – hamowanie, zwalnianie i toczenie się pojazdów – w rozproszoną, czystą energię elektryczną wbudowaną w otaczające nas środowisko zabudowane.

Jeśli wdrożenia na większą skalę okażą się sukcesem, przyszłe drogi w ruchliwych korytarzach transportowych mogą robić coś więcej niż tylko przemieszczać pojazdy – mogą też po cichu produkować prąd.