Rosyjskie drony odrzutowe trudniej przechwycić. Problemem jest skala ataków

Rosyjskie drony uderzeniowe dalekiego zasięgu są coraz szybsze, a część z nich może przekazywać sygnał przez inne maszyny. Dla Ukrainy oznacza to trudniejsze zadanie niż obrona przed wolniejszymi dronami napędzanymi śmigłem — ale nie dowód, że nie ma sposobu, by je zatrzymać. Doniesienia pokazują, że ukraińskie siły nadal zestrzeliwują lub zakłócają wiele dronów odrzutowych. Problemem jest to, czy można robić to skutecznie przy kolejnych falach ataków.145

Więcej ataków i szybsze maszyny

Geran-4 i Geran-5 to warianty napędzane silnikami odrzutowymi. Według doniesień ich silniki pochodzą od chińskich dostawców.510 Wyższa prędkość utrudnia ich przechwytywanie systemom projektowanym z myślą o wolniejszych dronach ze śmigłami.113

Ukraińskie wojsko przekazało BBC, że liczba ataków z użyciem dronów odrzutowych wzrosła z około 350 w czerwcu do 1600 w lipcu i 2800 w sierpniu 2026 roku. Według analizy BBC Verify starty odnotowywano każdego dnia sierpnia.1 Kyiv Post, powołując się na ukraińskie Siły Powietrzne, podał, że we wrześniu wystrzelono 3177 takich maszyn.28 Inny raport, opublikowany 1 października, mówi o ponad 2730 dronach odrzutowych typu Geran użytych od początku września.4 Podane liczby za wrzesień różnią się, a dostępne doniesienia nie wyjaśniają przyczyny rozbieżności. Nie należy więc traktować ich jako bezpośrednio porównywalnych.

Drony mogą przekazywać sobie łączność

W doniesieniach opisano chińskie radiomodemy mesh, dzięki którym drony o stałych skrzydłach mogą przekazywać komunikację między sobą. Szacunki ukraińskie przytoczone przez Institute for the Study of War wskazują, że łańcuch połączonych w ten sposób dronów typu Geran mógłby utrzymać łączność z operatorem na odległość 150–175 km od najdalszej naziemnej stacji kontrolnej.219 To szacunek, a nie gwarancja niezawodnego sterowania w każdych warunkach lotu i walki.

Sieć przekaźników w powietrzu może być trudniejsza do zakłócenia niż pojedyncze, bezpośrednie połączenie, ale nie czyni dronów odpornymi na zakłócanie. Sam fakt istnienia łączności między maszynami nie potwierdza też, że korzystają one z wież telekomunikacyjnych — dostępne źródła tego nie potwierdzają. Doniesienia wspominają o zmianach w kamerach i systemach naprowadzania, ale nie pozwalają ustalić, jak powszechne są te modernizacje ani w jakim stopniu poprawiają celność.726

Przechwytywanie działa — trudna jest obrona na dużą skalę

Według danych ukraińskich Sił Obrony przytoczonych przez Militarnyi od początku września zestrzelono lub zakłócono około 55 proc. dronów odrzutowych typu Geran: ponad 1500 z przeszło 2730 użytych w tym okresie.4 Pokazuje to zarówno, że Ukraina potrafi je zwalczać, jak i że znaczna część maszyn nie została wówczas unieszkodliwiona. Inne doniesienia podają skuteczność przechwytywania nowszych modeli odrzutowych na poziomie około 60 proc., wobec wyższych wskaźników dla starszych typów dronów.13

Znaczenie ma również infrastruktura startowa. Analiza zdjęć satelitarnych opisana przez Kyiv Post wskazuje na nowe schrony i wyrzutnię w bazie w Cymbułowie, w rosyjskim obwodzie orłowskim, wykorzystywanej do startów dronów odrzutowych.28 To potwierdza doniesienia o rozbudowie obiektu, ale samo w sobie nie mówi, ile maszyn baza może wystrzelić ani jak długo jest w stanie prowadzić takie działania.

Powtarzające się ataki rodzą też pytanie o koszty. Obrona przed dużą liczbą dronów wymaga znacznych zasobów, a analizy kampanii podkreślają, że rosyjskie działania opierają się między innymi na możliwości używania dronów odrzutowych na dużą skalę.59 Dostępne materiały nie podają jednak jednego, zweryfikowanego porównania kosztu pojedynczego drona i środka użytego do jego przechwycenia. Nie ma więc podstaw, by sprowadzać skutki finansowe do precyzyjnego przelicznika.

Dlaczego twierdzenie Putina o „odtrutce” jest przesadzone

Słowa Władimira Putina, że Ukraina nie ma „odtrutki” na te drony, wykraczają poza to, co pokazują dostępne dane. Ukraińskie siły zestrzeliwały i zakłócały drony odrzutowe. Podawane wskaźniki wskazują, że trudność polega na konsekwentnym zatrzymywaniu ich wystarczającej liczby — gdy prędkość, łączność między maszynami i skala startów coraz mocniej obciążają system obrony.49

Kluczowa jest zatem skala: czy Ukraina zdoła utrzymać wykrywanie i przechwytywanie dronów podczas kolejnych ataków, a nie to, czy są one niemożliwe do pokonania.