Aramco wznowiło pracę rurociągu, ale eksport z Janbu jeszcze nie ruszył

Najważniejsza różnica dotyczy dwóch etapów dostawy: ropa może ponownie płynąć rurociągiem, choć tankowce nadal nie są ładowane w Janbu. Saudi Aramco uruchomiło rurociąg Wschód–Zachód 22 września z niewielką wydajnością. Dwa dni później Reuters informował, że spółka zwiększa ilość ropy tłoczonej do portu nad Morzem Czerwonym, ale załadunek statków jeszcze nie ruszył. Według źródła agencji Aramco gromadziło tam ilość surowca potrzebną do wznowienia dostaw. 447

Co uszkodziły ataki i ile mogą potrwać naprawy?

Ataki dronów doprowadziły 13 września do wyłączenia rurociągu i wstrzymania załadunku w Janbu. Reuters ustalił później, że uszkodzone zostały trzy stacje pomp — o jedną więcej, niż początkowo oceniano. Podpisy pod częścią zdjęć satelitarnych wskazują 11 września jako datę zgłaszanego uderzenia. Nie należy więc automatycznie utożsamiać daty ataku z datą wyłączenia rurociągu. 354

22 września źródła dopuszczały wznowienie eksportu z Janbu jeszcze tego samego dnia. Informacja Reutersa z 24 września pokazała jednak, że załadunki nadal pozostawały wstrzymane. Źródło związane z bezpieczeństwem szacowało, że pełne uruchomienie rurociągu potrwa od sześciu do ośmiu tygodni. Inne doniesienia mówiły o omijaniu uszkodzonej infrastruktury i celu odzyskania pełnej przepustowości w około sześć tygodni. Były to szacunki i plany, nie potwierdzone terminy ukończenia napraw. 44711

Stawka jest wysoka: Arabia Saudyjska wykorzystywała tę trasę do kierowania około 4 mln baryłek dziennie ku Morzu Czerwonemu, z pominięciem zakłóconego ruchu przez cieśninę Ormuz. Capital Economics oceniało, że zamknięcie rurociągu może zagrozić nawet 4% światowej podaży ropy. To szacunek skali ryzyka, a nie potwierdzona wielkość trwałego ubytku dostaw. 1051

Jak Aramco utrzymuje sprzedaż ropy?

Spółka zwiększyła załadunki w Zatoce Perskiej. Dane o ruchu statków przytoczone przez Reutersa wskazują, że 20 września załadowała około 14 mln baryłek na siedem supertankowców. Dane te nie potwierdzają, że wszystkie siedem jednostek załadowano w porcie Ras Tanura. 3

Handlowcy informowali też Reutersa o sprzedaży około 60 mln baryłek ropy pochodzącej z Ras Tanura, z przeładunkiem między statkami planowanym przy Sohar w Omanie we wrześniu i październiku. Chodzi o uzgodnioną sprzedaż i sposób załadunku, a nie o potwierdzenie, że cała ropa dotarła już do odbiorców. Przeładunek przy Omanie nie usuwa również potrzeby wyprowadzenia surowca z Zatoki Perskiej przez rejon cieśniny Ormuz. 1

Według handlowców Arabia Saudyjska sprzedała od połowy września niemal 100 mln baryłek odbiorcom w Azji, z dostawami przewidzianymi na październik i listopad. Wśród kupujących wymieniano rafinerie w Chinach, Indiach, Japonii i Korei Południowej, ale dostępne doniesienia nie określają zakupów poszczególnych państw ani ilości ropy, która już do nich dotarła. Nie należy dodawać niemal 100 mln baryłek sprzedanych, 60 mln uzgodnionych do przeładunku i 14 mln załadowanych jednego dnia: te wielkości opisują różne etapy handlu i transportu oraz mogą się pokrywać. 223331

Pojawiły się również doniesienia, że Aramco bierze większą odpowiedzialność za organizację dostaw do azjatyckich klientów. Reuters wcześniej opisywał, że rafinerie tradycyjnie kupowały saudyjską ropę na warunkach free on board, czyli same organizowały transport od portu załadunku. Dostępne informacje nie pozwalają jednak ustalić, jak szeroko po wyłączeniu rurociągu stosowano inne warunki ani jak dokładnie dzielono koszty frachtu i ryzyko tranzytu. 3239

Co oznacza to dla rynku?

Prezes Aramco Amin Nasser mówił, że system Wschód–Zachód składa się z wielu linii, co pozwala przywracać zakłócone operacje „w ciągu kilku dni”. Zapowiedział też analizę czwartej i piątej trasy eksportu ropy. Nie oznacza to, że cały uszkodzony system został już naprawiony; przywołane doniesienia nie podają też potwierdzonych kierunków, przepustowości, kosztów ani terminów realizacji nowych tras. 1821447

Reuters podał, że 22 września ceny ropy spadły wraz ze wzrostem saudyjskich przepływów i ponownym uruchomieniem rurociągu. Reakcja rynku nie rozstrzyga jednak kwestii dostaw z Janbu: według raportu agencji z 24 września załadunki w tym porcie nadal czekały na wznowienie. Eksport przez Zatokę pomaga zaopatrywać odbiorców, lecz pełna wydajność rurociągu i trwały powrót wysyłek z Janbu pozostawały niepotwierdzone. 2471