Aave ma ponad połowę rynku pożyczek pod tokenizowane złoto. Ale DeFi dopiero zaczyna z niego korzystać

Aave umocniło pozycję lidera rynku pożyczek DeFi dzięki połączeniu dużej skali, szerokiego wyboru zabezpieczeń i przebudowie produktu. V3 zapewnia już płynność oraz bazę pożyczkobiorców potrzebną do obsługi wyspecjalizowanych rynków, takich jak tokenizowane złoto. V4 ma ten atut dodatkowo wzmocnić, oferując modułową architekturę, która powinna ułatwić dodawanie kolejnych aktywów bez dzielenia płynności na odrębne pule.

Warto jednak zachować ostrożność przy porównywaniu danych. Wartość zablokowanych aktywów (TVL), aktywa dostarczone do protokołu, depozyty brutto i wartość aktywnych pożyczek to powiązane, ale różne metryki. Pochodzą też z różnych dat i pulpitów analitycznych.

Aave kontroluje największą część rynku tokenizowanego złota

Według dostępnych danych Aave V3 przechowuje ponad połowę tokenizowanego złota zdeponowanego w protokołach pożyczkowych DeFi. PAX Gold (PAXG) było obsługiwane w wersji Aave V3 na Ethereum od momentu jej uruchomienia. Późniejsze prace nad dodaniem Tether Gold (XAUT) rozszerzyły wybór o drugi najważniejszy token oparty na złocie. Użytkownicy mogli więc korzystać z aktywów dwóch głównych emitentów, a Aave przejęło popyt po obu stronach tego rynku.

To ważne, ponieważ rynki zabezpieczeń korzystają z efektu sieciowego płynności. Pożyczkobiorcy szukają miejsc, w których aktywa można sprawnie dostarczać i pożyczać, natomiast dostawcy płynności preferują większe rynki z ustalonymi parametrami ryzyka. Rozbudowana baza Aave V3 pozwoliła tokenizowanemu złotu wejść na gotowy rynek pożyczkowy, zamiast budować płynność od zera.

Największy potencjał kryje się w niskim wykorzystaniu złota

Na Aave V3 i Morpho jako zabezpieczenie wykorzystywano około 63 mln dolarów w PAXG i XAUT. W porównaniu z ich łączną kapitalizacją wynoszącą około 4,2 mld dolarów to zaledwie około 1,5%.

Ta różnica pokazuje, jak duża jest luka między posiadaniem tokenizowanego złota a używaniem go w finansach zdecentralizowanych. Token można przechowywać lub nim handlować, nie wykorzystując go jednocześnie do pozyskania kapitału. Sama kapitalizacja rynkowa nie mówi więc, jaka część aktywów rzeczywiście pracuje w DeFi.

Prosty scenariusz pokazuje skalę możliwej ekspansji: gdyby jako zabezpieczenie wykorzystywano 5% z łącznej kapitalizacji 4,2 mld dolarów, wartość aktywów dostarczonych do protokołów wyniosłaby około 210 mln dolarów. To ilustracja potencjału, nie prognoza. Nawet umiarkowany wzrost wykorzystania mógłby jednak znacząco powiększyć rynek pożyczek pod tokenizowane złoto.

Aave przeszło również praktyczny test swojej infrastruktury. Podczas gwałtownej przeceny złota protokół obsłużył serię likwidacji XAUT bez zgłoszonych zakłóceń. Nie usuwa to ryzyka związanego z emitentem tokena, wyroczniami cenowymi, płynnością czy samym procesem likwidacji, ale pokazuje, że tokenizowane złoto może funkcjonować jako zabezpieczenie DeFi także w warunkach silnych wahań rynku.

V4 ma uruchomić drugi silnik wzrostu

Aave V4 uruchomiono w sieci głównej Ethereum 30 marca 2026 roku. W kolejnych miesiącach depozyty rosły szybko: według raportów przekroczyły 300 mln dolarów 23 lipca, 350 mln dolarów 3 sierpnia, a w połowie sierpnia przebiły poziom 400 mln dolarów.

Najważniejsza nie jest sama wielkość tych depozytów, lecz fakt, że użytkownicy i dostawcy płynności zaczęli korzystać z nowej wersji, podczas gdy V3 nadal pełniło rolę podstawowej warstwy protokołu. Wczesny rozwój V4 uzupełnia więc V3, zamiast natychmiast je zastępować.

Największą zmianą techniczną jest architektura Hub-and-Spoke, czyli model „centrum i odgałęzień”. Wspólny Liquidity Hub przechowuje aktywa, a poszczególne Spokes łączą się z nim, zachowując własne typy zabezpieczeń, parametry ryzyka i zasady likwidacji. Środki pożyczane przez użytkowników pochodzą ze wspólnego Hubu.

W założeniu taki układ ułatwia tworzenie wyspecjalizowanych rynków przy zachowaniu skoncentrowanej płynności. W przypadku tokenizowanych aktywów świata rzeczywistego może to oznaczać możliwość stosowania odrębnych zasad ryzyka dla każdego aktywa bez konieczności budowania całkowicie odizolowanej puli.

Dlaczego depozyty brutto mogą być wyższe od TVL

Różnica między raportowanymi depozytami brutto V4 a niższym TVL wynika przede wszystkim z odmiennego sposobu pomiaru. Depozyty brutto obejmują aktywa dostarczone do protokołu. TVL zazwyczaj opisuje wartość aktywów pozostających w protokole po uwzględnieniu zobowiązań lub innych odliczeń — zależnie od metodologii dostawcy danych.

Dlatego protokół może informować o ponad 400 mln dolarów depozytów brutto lub skumulowanych, a jednocześnie wykazywać niższy poziom netto TVL. Na porównanie wpływają między innymi pożyczone aktywa, wielokrotne wykorzystanie tego samego zabezpieczenia, zmiany cen oraz definicja przyjęta przez konkretny panel analityczny.

Obie wartości należy więc traktować jako osobne wskaźniki. Depozyty brutto pokazują skalę aktywów dostarczonych do systemu, natomiast TVL netto ma odzwierciedlać wartość pozostającą po zastosowaniu odpowiednich korekt.

Skala Aave zwiększa popyt na pożyczki

Przewaga Aave na szerszym rynku pożyczkowym dodatkowo wzmacnia jego pozycję w segmencie tokenizowanego złota. W podsumowaniu 2025 roku Aave podało, że pod koniec roku odpowiadało za 61,5% aktywnych pożyczek w DeFi, 52,4% całkowitego TVL oraz 43,2% przychodów sektora pożyczkowego.

Szacunki TVL Aave V3 są jednak wyraźnie różne. Jedna z analiz z połowy kwietnia 2026 roku wskazywała 19,4 mld dolarów, podczas gdy inne trackery podawały wyższe lub niższe wartości w zależności od uwzględnionych sieci, daty i metodologii.

Rozbieżności przypominają, że pojedynczy odczyt TVL nie jest stałym rankingiem rynku. Szerszy obraz jest bardziej spójny: V3 dysponuje dużą, wielołańcuchową płynnością, a Aave przejmuje znaczną część realnego popytu na kredyt, a nie tylko pasywne depozyty. To ułatwia dodawanie nowych kategorii zabezpieczeń i sprawia, że mniejszym konkurentom trudniej jest natychmiast dorównać głębokości rynku.

Co musi się wydarzyć, aby ten rynek ruszył szerzej

Liderowanie w segmencie tokenizowanego złota nie gwarantuje, że złoto — ani inne aktywa świata rzeczywistego — stanie się powszechnym zabezpieczeniem w DeFi. Dalszy rozwój zależy od tego, czy posiadacze będą mieli wystarczający powód, by pożyczać pod te aktywa, czy zachęty ekonomiczne uczynią rynki atrakcyjnymi oraz czy protokoły poradzą sobie z ryzykiem emitentów, wykupów, wyroczni cenowych, płynności rynkowej i otoczenia prawnego.

Tokenizowane złoto jest więc jednocześnie dowodem możliwości i ostrzeżeniem. Aave pozyskało ponad połowę zabezpieczeń w tej kategorii, a jego infrastruktura przeszła test związany z likwidacjami. Mimo to tylko 1,5% łącznej kapitalizacji PAXG i XAUT jest wykorzystywane jako zabezpieczenie.

Największą przewagą Aave jest możliwość połączenia tych dwóch faktów: V3 dostarcza istniejącą płynność i popyt na pożyczki, natomiast V4 oferuje bardziej elastyczne ramy dla wprowadzania kolejnych aktywów do rynku kredytu on-chain. Otwarte pozostaje nie pytanie, czy Aave zbudowało czołową platformę, lecz czy tokenizowane aktywa wygenerują wystarczający popyt na pożyczki, aby wykorzystać stworzoną przez nią przestrzeń.