Odkryty pod Paryżem mur może pomóc wskazać położenie starożytnej Lutecji

Około 20-metrowy fragment muru z kamienia i drewna, odsłonięty pod paryskim szpitalem Hôtel-Dieu na Île de la Cité, wzmacnia hipotezę, że właśnie na tej wyspie znajdowała się Lutecja — osada galijskich Parisiów, od której wywodzi się nazwa Paryża. To jednak wskazówka, a nie rozstrzygający dowód: archeolodzy muszą jeszcze ustalić funkcję i dokładne datowanie konstrukcji. Nanterre, położone na zachód od Paryża, pozostaje alternatywną lokalizacją. 124

Dlaczego mur jest ważny dla sporu o Lutecję?

Île de la Cité od dawna uchodzi za centrum starożytnej Lutecji. Inna hipoteza, wspierana przez część badań archeologicznych, wskazuje jednak na Nanterre. Jeśli nowo odkryta konstrukcja okaże się fragmentem umocnień miasta Parisiów, będzie to mocny materialny argument na rzecz wyspy. Na razie nie wiadomo jednak, czy mur rzeczywiście pełnił taką funkcję. 2412

Zachowany odcinek ma około 20 metrów długości i łączy kamień z drewnem. Opisywana technika budowy jest charakterystyczna dla galijskich fortyfikacji. W pobliżu znaleziono także grot galijskiej włóczni. Te znaleziska pasują do obecności Galów na wyspie, ale same nie dowodzą, że mur był częścią obwarowań Lutecji. 1714

Co mówi datowanie — a czego nie rozstrzyga?

W doniesieniach znalezisko określano jako pochodzące z epoki żelaza lub okresu gallo-rzymskiego. Wstępne datowanie radiowęglowe drewnianych elementów wskazuje na szeroki przedział: od 200 do 10 r. p.n.e. Nie pozwala ono precyzyjnie ustalić, kiedy mur zbudowano ani kiedy został zniszczony. 2314

W tym przedziale mieści się 52 r. p.n.e., kiedy — według relacji o wojnie galijskiej — doszło do kampanii Cezara przeciwko Parisom. Nie oznacza to jednak, że mur powstał lub spłonął właśnie w tym roku. 1416

Czy ślady ognia potwierdzają relację Cezara?

Na murze widoczne są ślady pożaru, a doniesienia wspominają również o zwęglonych pozostałościach znalezionych w okolicy. Ogień jest więc możliwym tropem, ale same ślady nie wskazują, kiedy doszło do pożaru, co go spowodowało ani kto go wzniecił. 31416

Odkrycie może być zgodne z opowieścią Cezara, według której Galowie spalili Lutecję przed starciem z Rzymianami. Nie dowodzi jednak, że to właśnie wydarzenia z 52 r. p.n.e. doprowadziły do spalenia tej konstrukcji. Zbieżność znalezisk z przekazem historycznym jest interesującą hipotezą badawczą, nie potwierdzeniem całej relacji. 716

Île de la Cité zyskuje, ale Nanterre nie odpada

Mur, galijska technika budowy, grot włóczni i ślady ognia tworzą zestaw przesłanek, który wzmacnia pozycję Île de la Cité w sporze o lokalizację Lutecji. Żeby uznać konstrukcję za umocnienie Parisiów i powiązać jej zniszczenie z 52 r. p.n.e., potrzebne są jednak dalsze ustalenia dotyczące jej funkcji i daty. Odkrycie przesuwa więc szalę na korzyść wyspy, ale nie zamyka dyskusji o tym, czy Lutecja leżała tam, czy w Nanterre. 278