Jak Ułanqab stał się zieloną „fabryką tokenów” dla chińskiej AI

Ułanqab, miasto w Mongolii Wewnętrznej, staje się jednym z najważniejszych chińskich ośrodków infrastruktury AI. Jego przewaga polega na połączeniu dwóch cech, które rzadko występują razem: bliskości Pekinu i dostępu do znacznie tańszej, w dużej mierze odnawialnej energii.

Opóźnienie w światłowodowym połączeniu z chińską stolicą wynosi według dostępnych danych około 4,2 milisekundy. Jednocześnie Ułanqab ma ponad 20 GW zainstalowanych źródeł energii odnawialnej, ponad 3200 godzin słonecznych rocznie, a zielona energia odpowiada za około 67% lokalnego miksu. 1537

To dlatego miasto zaczęło być określane mianem „fabryki tokenów”. Nie chodzi jednak o jeden ogromny serwerowniany kompleks, lecz o cały model gospodarczy: produkcję energii z wiatru i słońca, przyłącza energetyczne, magazyny, chłodzenie, sieci telekomunikacyjne i centra danych rozwijane w jednym regionie.

Dlaczego firmy AI wybierają Ułanqab?

Pekin jest wystarczająco blisko

Ułanqab leży na tyle daleko od Pekinu, by oferować więcej ziemi i dostępnej mocy, ale pozostaje z nim połączony szybką infrastrukturą sieciową. Opóźnienie rzędu 4,2 ms daje mu szansę na obsługę nie tylko zadań wsadowych, takich jak trening modeli, lecz także bardziej wrażliwych na czas obciążeń związanych z usługami online i wnioskowaniem AI. 37

To lokalna wersja chińskiej strategii „ze wschodu na zachód”, znanej jako „East-to-West Computing”. Energochłonne obliczenia są przenoszone do regionów, w których łatwiej o ziemię i energię, podczas gdy szybkie łącza pozwalają obsługiwać klientów skoncentrowanych we wschodnich metropoliach. W przypadku Ułanqabu bliskość Pekinu zmniejsza koszt tego kompromisu. 3242

Zielona energia obniża koszt działania klastrów AI

Wysokie rachunki za prąd są szczególnie dotkliwe w centrach danych AI. Akceleratory działają z dużą gęstością, często przez całą dobę, a energia zasila nie tylko układy obliczeniowe, lecz także chłodzenie, sieć i systemy zasilania.

W Ułanqabie ceny energii dla centrów danych są szacowane na około 0,33–0,36 juana za kilowatogodzinę. W połączeniu z rozbudowaną energetyką wiatrową i słoneczną daje to operatorom przewagę kosztową nad wieloma lokalizacjami na wschodnim wybrzeżu Chin. 3637

Lokalny model pasuje także do chińskich wymogów dotyczących zielonej infrastruktury AI. Z dostępnych doniesień wynika, że nowe centra obliczeniowe AI powinny pozyskiwać co najmniej 80% energii ze źródeł ekologicznych, podczas gdy udział zielonej energii w nowych projektach Ułanqabu przekraczał 86%. Rozwijane są przy tym rozwiązania typu „źródło–sieć–odbiorca–magazyn”, które mają skrócić drogę między elektrownią a serwerami. 274243

Pomaga również klimat. Średnia roczna temperatura w Ułanqabie wynosi około 4,3°C, a naturalne chłodzenie może być wykorzystywane przez większą część roku. To potencjalnie ogranicza ilość energii potrzebnej do odprowadzania ciepła z gęsto upakowanych układów obliczeniowych. 53

Skala ekspansji rośnie bardzo szybko

Nagłówkowe dane robią wrażenie, ale nie wszystkie mierzą to samo. Kluczowe jest odróżnienie mocy zaplanowanej od tej, która już działa.

• Zakontraktowana moc: do czerwca 2026 roku operatorzy centrów danych i firmy internetowe zadeklarowali projekty o łącznej mocy około 12,5 GW. W lipcu 2025 roku było to 3,3 GW, a ponad 70% obecnych deklaracji ogłoszono w poprzednim roku. 2733
• Moc działających centrów: według oficjalnie cytowanych danych Ułanqab miał w pierwszej połowie 2026 roku około 165 tys. PFLOPS, czyli około 165 EFLOPS, działającej mocy obliczeniowej. Ponad 90% stanowiły obliczenia inteligentne, czyli przeznaczone przede wszystkim do zastosowań AI. 3342
• Wykorzystywana moc centrów danych: w 2025 roku wykorzystywana moc wzrosła o ponad 70% rok do roku, do około 800 MW. 33
• Zużycie energii: w pierwszej połowie 2026 roku zużycie energii przez centra danych zwiększyło się według jednego z raportów o około 90% rok do roku, do około 3,3 TWh. 33

Tych wskaźników nie można traktować zamiennie. Gigawaty opisują moc elektryczną, PFLOPS i EFLOPS — wydajność obliczeniową, a megawaty wykorzystywanej mocy — faktyczne obciążenie infrastruktury. Najważniejsze zastrzeżenie dotyczy liczby 12,5 GW: obejmuje ona zarówno projekty planowane, jak i działające. Nie oznacza więc, że infrastruktura o takiej mocy już pracuje. 2740

Kto inwestuje i korzysta z lokalnej infrastruktury?

Ekosystem Ułanqabu obejmuje operatorów centrów danych, firmy infrastrukturalne, platformy internetowe i twórców modeli AI. Wśród głównych graczy infrastrukturalnych wymieniane są GDS Holdings, VNET Group i Envision. Z regionem lub planami rozwoju wiązane są także firmy modelowe DeepSeek i Kimi, a wśród dużych klientów platformowych pojawiają się Tencent i ByteDance. 3351

DeepSeek ma według doniesień rozważać zwiększenie mocy obliczeniowej w Ułanqabie o około 1 GW, korzystając zarówno z własnych obiektów, jak i dzierżawionej infrastruktury. Część tej mocy mogłaby zostać uruchomiona pod koniec 2027 roku lub na początku 2028 roku. 1757

To wciąż deklarowany zamiar, a nie potwierdzona działająca moc. Firma nie potwierdziła publicznie projektu, a szczegóły — między innymi konfiguracja układów oraz dokładne znaczenie wartości 1 GW — pozostają niejasne. 45

Kampus Galaxy Envision pokazuje nowy model

Najbardziej wyrazistym przykładem strategii Ułanqabu jest kampus Xinghe, czyli Galaxy, firmy Envision. Jego sercem jest budynek centrum danych AI o powierzchni 120 tys. m² — mniej więcej odpowiadającej 20 standardowym boiskom piłkarskim. Obiekt ma docelowo dysponować mocą przekraczającą 2 GW i pomieścić nawet milion akceleratorów AI. 321

Znaczenie projektu nie sprowadza się jednak do rozmiaru budynku. Envision przedstawia Galaxy jako zintegrowany system energetyczno-obliczeniowy, łączący produkcję energii odnawialnej, bezpośrednie dostawy zielonego prądu, magazynowanie, energoelektronikę i obliczenia AI o wysokiej gęstości. 351

Pierwszy etap jest mniejszy niż docelowa skala kompleksu. Według jednego z opisów faza początkowa obejmuje 120 MW, które przydzielono lokalnym firmom technologicznym, podczas gdy cały kampus ma w przyszłości zwiększyć moc do około 2 GW. Uruchomienie obiektu nie oznacza zatem, że jego pełna moc i komplet akceleratorów są już dostępne. 14

Magazyny i sieci przesyłowe zdecydują o przyszłości projektu

Wiatr i słońce nie produkują energii w sposób idealnie dopasowany do stałego, a czasem gwałtownie zmieniającego się zapotrzebowania centrów AI. Duże klastry akceleratorów mogą powodować zsynchronizowane skoki poboru, co stawia wysokie wymagania transformatorom, energoelektronice i systemom sterowania siecią. 4851

Magazyny energii są więc czymś więcej niż dodatkiem poprawiającym ekologiczny bilans. Mogą przechowywać nadwyżki z wiatru i słońca, oddawać energię przy spadku produkcji oraz szybko reagować na zmiany obciążenia obliczeniowego. Koncepcja Envision zakłada wykorzystanie magazynów w różnych skalach czasowych — od bilansowania trwającego godziny po błyskawiczną stabilizację jakości zasilania dla gęstych klastrów AI. 51

Równie istotne są przesył i przyłączenia. Tania energia odnawialna ma wartość dla operatora dopiero wtedy, gdy dedykowane linie, stacje elektroenergetyczne i cała sieć potrafią dostarczyć ją do serwerów niezawodnie, także przy obciążeniu liczonym w gigawatach. Wąskim gardłem Ułanqabu może się więc stać infrastruktura sieciowa i jakość zasilania, a nie brak ziemi czy potencjału wiatrowo-słonecznego. 2242

Rok 2028 będzie testem wiarygodności

Okres od 2028 roku może stać się praktycznym sprawdzianem dla całego modelu. Wtedy część deklarowanej mocy DeepSeek w Ułanqabie może zacząć działać, co pokaże, czy miasto potrafi przekształcić zapowiedzi inwestycyjne w niezawodne i wykorzystywane komercyjnie zasoby obliczeniowe. 1745

Test będzie szerszy niż sam projekt DeepSeek. Ułanqab musi zapewnić akceleratory, ukończyć budowę, przyciągnąć trwały popyt klientów, rozbudować przesył oraz utrzymać stabilne zasilanie o wysokim udziale energii odnawialnej przez całą dobę. Duży portfel projektów pokazuje zainteresowanie inwestorów, ale sam w sobie nie dowodzi wysokiego wykorzystania ani rentowności.

Najlepiej postrzegać przewagę Ułanqabu jako przewagę całego systemu: łączność z Pekinem na poziomie potrzeb dużych klientów, tanią zieloną energię, chłodny klimat i infrastrukturę projektowaną pod specyficzny profil zużycia energii przez AI. Jeśli magazyny oraz sieć nadążą za tempem budowy, miasto może stać się trwałym przykładem tego, jak regiony bogate w odnawialne źródła energii wspierają rozwój sztucznej inteligencji. Jeśli nie, 12,5 GW pozostanie przede wszystkim imponującą kolejką projektów, a nie działającą „fabryką tokenów”.