Spadki kryptowalut 23–24 września: lewarowane pozycje pogłębiły straty

Gdy cena kryptowaluty spada, inwestor grający na wzrost z dźwignią może stracić zabezpieczenie potrzebne do utrzymania pozycji. Jej przymusowe zamknięcie może zwiększyć presję na rynku i nasilić trwający ruch. Dane z 23–24 września pokazują, że likwidacje dotknęły przede wszystkim takich właśnie pozycji. Nie dowodzą jednak, że to one wywołały pierwszy spadek. 3118

Skala likwidacji: ważne są przedziały czasu

W raporcie z 23 września, powołującym się na CoinGlass, wartość likwidacji na całym rynku oszacowano na 504,62 mln USD w ciągu 24 godzin. Przymusowe zamknięcia objęły 121 934 traderów. Na pozycje długie, czyli zakłady na wzrost ceny, przypadło 359,45 mln USD — około 71% całości. To obraz szerokiego wycofywania się z ryzykownych zakładów, ale tylko dla konkretnego 24-godzinnego okresu. 31

W danych dotyczących Ethereum przewaga pozycji długich była jeszcze wyraźniejsza. Według doniesień z 24 września z łącznych 111,7 mln USD likwidacji instrumentów pochodnych ETH w ciągu 24 godzin aż 97,6 mln USD dotyczyło pozycji długich, czyli około 87%. W godzinie zakończonej o 09:37 UTC cena ETH spadła o 0,98%, do 2645 USD, a wartość zlikwidowanych pozycji długich wyniosła 26,05 mln USD. Tej godzinowej kwoty nie należy dodawać do sumy dobowej — okresy mogą się pokrywać. 1817

Likwidacja następuje, gdy zabezpieczenie pozycji z dźwignią nie wystarcza już do jej utrzymania. Takie zamknięcia podczas spadku mogą napędzać kolejne zlecenia sprzedaży. Przytoczone liczby są zgodne z tym mechanizmem, lecz nie pokazują, jak dużej dźwigni używali poszczególni traderzy ani jaką część przeceny spowodowała przymusowa sprzedaż. 1817

Dlaczego sama liczba otwartych pozycji nie wystarczy

W dostępnych źródłach nie udało się niezależnie potwierdzić doniesienia, że wartość otwartych pozycji na kontraktach bezterminowych zbliżyła się do 160 mld USD i była najwyższa od końca października 2025 r. Nawet gdyby ta liczba była prawidłowa, mierzyłaby skalę nierozliczonych kontraktów, a nie przewagę zakładów na wzrost: każda umowa ma stronę długą i krótką. O tym, która strona okazała się bardziej narażona podczas spadku, więcej mówią proporcje likwidacji.

Niepotwierdzone pozostaje też porównanie około 60-procentowego wzrostu wartości otwartych pozycji na ETH z 70-procentowym wzrostem jego ceny od końca czerwca. Gdyby obie wielkości mierzono na porównywalnej podstawie dolarowej, nie świadczyłyby o równomiernym nasileniu dźwigni na całym rynku. Nadal mogłyby jednak istnieć podatne na likwidację pozycje otwarte blisko szczytu wzrostów.

Przymusowe zamknięcia towarzyszyły również wcześniejszym zwyżkom. Według doniesień z 21 września, gdy Bitcoin przekroczył 85 tys. USD, w ciągu 24 godzin zlikwidowano krótkie pozycje na rynku kryptowalut o wartości 648,3 mln USD. Pokazuje to, jak zakłady na spadek mogą ucierpieć podczas wzrostów, a zakłady na wzrost — przy późniejszym odwróceniu kursu. Nie dowodzi jednak, że taki sam ciąg zdarzeń stał za każdym ruchem cen we wrześniu. 3

Na co zwracać uwagę przy Ethereum

Analiza z 24 września wskazywała 2626 USD jako poziom wsparcia ETH, a 2549 USD jako okolice 20-dniowej wykładniczej średniej kroczącej — wskaźnika wygładzającego ostatnie zmiany ceny. Utrzymanie lub odzyskanie tych poziomów mogłoby wspierać ocenę, że spadek jest korektą w trendzie wzrostowym. Trwały ruch poniżej nich osłabiłby tę ocenę. Żaden z tych poziomów nie gwarantuje odbicia. 18

Usunięcie najbardziej podatnych na likwidację pozycji może zmniejszyć ryzyko kolejnej natychmiastowej kaskady, o ile utrzyma się popyt, a dźwignia szybko nie wzrośnie ponownie. Źródła nie potwierdzają osobnego doniesienia o 389 mln USD likwidacji w ciągu 12 godzin ani tezy, że głównym impulsem do spadku była realizacja zysków. Pewniejszy wniosek jest prostszy: przecena nieproporcjonalnie mocno uderzyła w lewarowane zakłady na wzrost, a sama wartość otwartych pozycji nie mówi, jak odporny jest rynek. 311817