Tajwan stawia na „dyplomację chipową” w erze AI

Tajwan wykorzystał wrześniowe targi SEMICON Taiwan 2026, by przedstawić ofertę wykraczającą poza same układy dla boomu AI. Przekaz był polityczno-gospodarczy: wyspa ma być niezawodnym partnerem dzięki kompletnemu ekosystemowi półprzewodników, demokratycznym instytucjom, rządom prawa i zdolności do dotrzymywania zobowiązań w globalnym łańcuchu dostaw. To podejście określane jako „dyplomacja chipowa” ma pogłębiać praktyczną współpracę z USA i Europą, mimo że Pekin rości sobie prawa do Tajwanu i sprzeciwia się rozszerzaniu jego międzynarodowej aktywności. 21920

Wiarygodność jako przewaga strategiczna

Prezydent Lai Ching-te podkreślał, że sukces tajwańskiego przemysłu półprzewodnikowego opiera się na demokracji i rządach prawa. W jego ujęciu są to fundamenty zaufania zagranicznych odbiorców do tego, że Tajwan będzie wywiązywać się z zobowiązań dostawczych. 19

W okresie, gdy rządy i firmy technologiczne zabiegają o bezpieczne dostawy układów dla sztucznej inteligencji, Tajwan stara się przekuć swój model instytucjonalny w atut przemysłowy. SEMICON Taiwan był okazją do pokazania skali tamtejszego klastra półprzewodnikowego oraz jego znaczenia dla chipów AI i zaawansowanego pakowania układów. Cel dyplomatyczny nie wymaga przy tym formalnego uznania państwowego: chodzi o to, by Tajwan był tak ważny dla planów technologicznych i bezpieczeństwa gospodarczego partnerów, aby współpraca systematycznie rosła. 219

Nie tylko „made in Taiwan”, lecz także „make with Taiwan”

Przekaz z targów uwzględniał realia globalnego rynku. Tajwańskie przedsiębiorstwa coraz częściej muszą lokować produkcję, pakowanie układów, działalność związaną z wyposażeniem fabryk i inne operacje bliżej najważniejszych rynków zagranicznych. Tajpej nie przekonuje więc, że cała produkcja powinna pozostać na wyspie. Proponuje raczej, by partnerzy budowali moce wspólnie z Tajwanem — korzystając z firm, know-how i relacji w łańcuchu dostaw z Tajwanu. 2

To ważne rozróżnienie. Inwestycje za granicą mogą wzmacniać więzi handlowe i polityczne, ale stawiają też przed Tajpej pytanie strategiczne: jak rozwijać działalność poza wyspą, nie pozbawiając Tajwanu roli kluczowego centrum najbardziej wartościowych kompetencji?

Odpowiedź na amerykańskie oczekiwania

Najbardziej konkretnym elementem tej strategii są inwestycje w Stanach Zjednoczonych. W lipcu TSMC ogłosiło dodatkową inwestycję 100 mld dolarów w Arizonie, podnosząc łączną planowaną wartość inwestycji w USA do 265 mld dolarów. Plan obejmuje cztery dodatkowe zakłady zaawansowanej produkcji półprzewodników; łącznie ma powstać 12 najnowocześniejszych obiektów produkcyjnych i związanych z pakowaniem układów. 1

Podczas SEMICON Taiwan minister gospodarki Kung Ming-hsin poinformował także, że tajwańskie firmy planują dodatkowe inwestycje w USA o wartości 20 mld dolarów, napędzane popytem na rozwiązania AI. Zapowiedź pozytywnie przyjął przedstawiciel amerykańskiego Departamentu Handlu. Nie wskazano jednak firm ani projektów składających się na tę kwotę, dlatego należy ją traktować jako deklarowany plan inwestycyjny, a nie szczegółową listę potwierdzonych przedsięwzięć. 18

Te deklaracje wpisują się w szersze porozumienie handlowo-inwestycyjne USA i Tajwanu. Według relacji dotyczących styczniowego porozumienia USA miały obniżyć cła na towary z Tajwanu do 15% w zamian za setki miliardów dolarów inwestycji. 3 Rozbudowa mocy produkcyjnych w Ameryce pozwala tajwańskim firmom dostosować się do priorytetów polityki przemysłowej Waszyngtonu, a obu stronom daje większy interes w podtrzymaniu współpracy w sektorze chipów.

Europa szuka większej odporności łańcuchów dostaw

SEMICON Taiwan służył też zacieśnianiu relacji z Europą. Zaproponowany przez Komisję Europejską w czerwcu 2026 r. Chips Act 2.0 ma dalej wzmacniać europejski sektor półprzewodników, ograniczać strategiczne zależności i wspierać zaawansowaną produkcję układów w UE. Komisja wskazuje również dialog z Tajwanem w sprawie półprzewodników jako element swojej agendy. 17

Ten kierunek uzupełnia współpracę Tajwanu z USA, ale nie jest jej kopią. Europa chce odporniejszych łańcuchów dostaw i lepszego dostępu do kompetencji półprzewodnikowych; Tajwan dąży natomiast do szerszej i trwalszej sieci współpracy gospodarczej. Reuters podał, że w SEMICON Taiwan uczestniczył przedstawiciel Komisji Europejskiej, a Europa zabiega o kolejne inwestycje tajwańskich firm. 20

Co Tajwan osiągnął na SEMICON Taiwan?

Targi nie rozwiązały geopolitycznej słabości Tajwanu. Stanowisko Pekinu wobec działań wzmacniających międzynarodową rolę Tajpej pozostaje zasadniczo negatywne. 20 Wydarzenie pokazało jednak sposób, w jaki wyspa próbuje podnosić koszt swojej izolacji: stając się zaufanym i trudnym do zastąpienia uczestnikiem infrastruktury stojącej za rozwojem AI.

Strategia opiera się na trzech połączonych założeniach:

• Zaufanie: demokratyczne rządy i instytucje praworządnego państwa mają wzmacniać argument, że Tajwan jest wiarygodnym dostawcą. 19
• Wspólne zdolności produkcyjne: inwestycje w USA i partnerstwa zagraniczne pokazują gotowość do dzielenia się częścią przemysłowych korzyści wynikających z rozwoju AI. 118
• Utrzymanie centralnej roli: nawet przy globalizacji produkcji Tajwan chce pozostać niezbędny dzięki swojej sieci przemysłowej, wiedzy i zdolności koordynowania zaawansowanych łańcuchów dostaw. 2

Na tym polega równowaga kryjąca się za hasłem „make with Taiwan”: umiędzynarodowić działalność na tyle, by stać się głębszym partnerem dla innych demokracji, lecz nie osłabić zdolności, które czynią Tajwan strategicznie ważnym.