Spotkania energetyczne w Rijadzie sprowadzały się do jednego pilnego pytania: jak utrzymać dostawy, gdy konflikt zagraża infrastrukturze i szlakom eksportowym? Przedstawiciele państw Zatoki Perskiej mówili o przygotowaniu na najgorsze scenariusze i współpracy. Dane rynkowe pokazywały jednak, że zapasy ropy nadal się kurczą. To obraz odporności pod presją, a nie dowód, że zakłócenia minęły.
Energia poza polityką
Podczas 17. ministerialnego spotkania Międzynarodowego Forum Energetycznego (IEF) katarski minister stanu ds. energii Saad bin Sherida Al Kaabi zaapelował o „nowy światowy porządek energetyczny”, w którym energia pozostaje ponad polityką i nie staje się celem ani ofiarą konfliktu.
40
To podejście ujmuje bezpieczeństwo energetyczne jako wspólne wyzwanie, a nie wyłącznie kwestię wielkości wydobycia. Spotkanie IEF odbyło się w ramach październikowych wydarzeń energetycznych w Rijadzie, obejmujących również 25. Kongres Energetyczny WPC.
6
14
Odpowiedź Arabii Saudyjskiej: przygotowanie i zmiana trasy
Saudyjski minister energii, książę Abdulaziz bin Salman, przypisał przygotowaniu na skrajnie trudne scenariusze to, że królestwo zdołało przejść przez — jak określił — najdłuższy kryzys energetyczny w swojej historii. Relacje z jego wystąpienia wskazują również na trudny okres od marca do sierpnia.
5
38
Jednym z praktycznych działań było wykorzystanie rurociągu Wschód–Zachód do transportu ropy do Janbu, gdy przepływy przez cieśninę Ormuz zostały zakłócone. Według informacji z 6 października przesył rurociągiem wynosił 5,8 mln baryłek dziennie.
35
37 Podczas kongresu WPC książę Abdulaziz podkreślał też znaczenie elastyczności, planowania z wyprzedzeniem i inwestowania w infrastrukturę.
8
Alternatywne trasy i przygotowania mogą pomóc utrzymać przepływ surowca. Same w sobie nie dowodzą jednak, że udało się zastąpić wszystkie utracone dostawy ani że system wrócił do normalnego funkcjonowania.
OPEC obniża prognozę wzrostu popytu na 2026 r.
Sekretarz generalny OPEC Haitham Al-Ghais powiedział, że organizacja obniżyła prognozę wzrostu światowego popytu na ropę w 2026 r. do 400 tys. baryłek dziennie, z pierwotnie zakładanych 1,4 mln. Oznacza to znacznie słabsze oczekiwania dotyczące wzrostu popytu niż na początku roku.
51
To prognoza popytu, a nie bezpośrednia miara ilości ropy dostępnej dla odbiorców. Należy ją czytać łącznie z danymi o podaży i zapasach, a nie traktować jako dowodu, że presja na fizyczną dostępność surowca osłabła.
Spadające zapasy ograniczają rynkowy bufor
Amerykańska Agencja Informacji Energetycznej (EIA) oszacowała, że w trzecim kwartale 2026 r. światowe zapasy ropy spadały średnio o 1,9 mln baryłek dziennie. W czwartym kwartale mają kurczyć się średnio o kolejne 0,7 mln baryłek dziennie. EIA prognozowała też, że ropa Brent będzie w tym kwartale kosztować średnio 105 dolarów za baryłkę.
49
Są to dane o ubywających zapasach i prognoza średniej ceny w kwartale, nie informacja o cenie w konkretnym dniu. Razem pokazują jednak, dlaczego bezpieczeństwo dostaw pozostawało ważnym tematem mimo korzystania przez Arabię Saudyjską z alternatywnej trasy eksportowej.
Zagrożenia dotyczyły także bezpieczeństwa ludzi. Associated Press informowała o trzech ofiarach śmiertelnych ataków przypisywanych jemeńskim rebeliantom Huti na lotniska w Abha i Rijadzie. W późniejszym ataku na lotnisko w stolicy, według władz saudyjskich, zginęło 12 osób, a ponad 300 zostało rannych.
19
18
Co wynika z dostępnych informacji
Relacje potwierdzają trzy zasadnicze kwestie: katarski apel o oddzielenie energii od polityki, wykorzystanie przez Arabię Saudyjską rurociągu Wschód–Zachód i planowania na wypadek najgorszych scenariuszy oraz dalszy spadek zapasów ropy. Potwierdzają również obniżenie przez OPEC prognozy wzrostu popytu na 2026 r.
Dostępne źródła nie potwierdzają wszystkich bardziej szczegółowych twierdzeń pojawiających się w związku ze spotkaniami — między innymi zakłócenia obejmującego 20 proc. światowych dostaw węglowodorów, konkretnej łącznej wartości szkód w infrastrukturze ani pełnego wyjaśnienia, że do uniknięcia ceny ropy na poziomie 200 dolarów przyczyniły się przekierowanie dostaw rurociągiem, niższy import Chin, uwolnienie rezerw i słabszy popyt. Na podstawie dostępnych materiałów nie należy przedstawiać tych twierdzeń jako potwierdzonych.