Tô Lâms bezoek aan Rusland en Frankrijk: strategische banden verbreed

De bezoeken van de Vietnamese partijleider en president Tô Lâm aan Rusland en Frankrijk, van 7 tot en met 12 september 2026, combineerden diplomatiek signaalwerk met een praktische economische agenda. In Moskou lag de nadruk op het vernieuwen van een al lang bestaande strategische relatie. In Parijs verschoof de aandacht naar technologie, energie, luchtvaart, vervoer en ruimtevaart. Samen onderstrepen de twee haltes dat Vietnam zijn keuze aan partners, kennis en afzetmarkten wil verbreden. 4611

Rusland: het strategisch partnerschap opnieuw bevestigen

Tijdens het staatsbezoek aan Rusland sprak Tô Lâm met president Vladimir Poetin. Beide landen brachten vervolgens een gezamenlijke verklaring uit over de verdere versterking van het alomvattend strategisch partnerschap tussen Vietnam en Rusland „in het nieuwe tijdperk”. 56

Op de agenda stonden energie, olie en gas, samenwerking rond kernenergie, vervoer en spoorverbindingen, onderzoek, wetenschap en technologie. Die terreinen sluiten aan op Vietnamese ontwikkelingsbehoeften — van energiezekerheid en industriële capaciteit tot infrastructuur — en op sectoren waarin Rusland veel ervaring heeft. 4

De directe opbrengst was vooral politieke sturing en een vernieuwd samenwerkingskader, geen publieke garantie dat elk besproken project doorgaat. De waarde van het bezoek hangt uiteindelijk af van commerciële voorwaarden, financiering, toegang tot technologie en de bredere beperkingen voor grensoverschrijdende projecten.

Frankrijk: partnerschap meer richten op technologie en industrie

In Parijs bevestigden Tô Lâm en president Emmanuel Macron dat zij het alomvattend strategisch partnerschap tussen Vietnam en Frankrijk willen uitvoeren. Zij spraken af wetenschap en technologie formeel tot een nieuwe kernpijler van de bilaterale relatie te maken, naast samenwerking op energiegebied en in de lucht- en ruimtevaart. 1112

Daarmee krijgt het partnerschap een concretere economische invulling. Vietnamese en Franse functionarissen bespraken uitgebreidere samenwerking in wetenschappelijk onderzoek, ruimtewetenschap, technologieoverdracht en de opbouw van Vietnamese technologische capaciteit, waaronder belangstelling voor quantumtechnologie. 11

Het bezoek bracht ook overeenkomsten en samenwerkingsinstrumenten voort op terreinen als luchtvaart, civiele veiligheid, gezondheidszorg, kritieke mineralen, spoorinfrastructuur en vervoer. 17 De betrokkenheid van bedrijven als Airbus, Thales en Alstom verbond de diplomatie op topniveau met mogelijke industriële, luchtvaart- en infrastructuursamenwerking.

Ruimtevaart als strategisch thema

Tô Lâm woonde in Parijs de International Space Summit bij en stelde een netwerk voor met de naam „Space for Development and Resilience”. Hij presenteerde daar beginselen voor multilateraal bestuur van de ruimte, met nadruk op vreedzaam gedrag, menselijke behoeften en de bescherming van de aarde. 10

Voor Vietnam zit het praktische belang van ruimtevaartsamenwerking in toepassingen zoals aardobservatie, klimaat- en waterbeheer, rampenbestendigheid, landbouw en infrastructuurplanning. Satellietcapaciteit en data maken zo deel uit van een bredere ambitie om de wetenschappelijke en technologische basis van het land te versterken.

Waarom energie, vervoer en technologie centraal stonden

De Russische en Franse etappes boden verschillende, mogelijk aanvullende routes voor Vietnams energie- en industriële ontwikkeling. Rusland werd vooral gekoppeld aan overleg over olie en gas, energie en kernenergiesamenwerking. Frankrijk positioneerde zich als partner voor energie, luchtvaart, modernisering van het spoor en wetenschappelijke samenwerking. 411

Dat betekent niet dat Vietnam al voor één leverancier of één project heeft gekozen. De reis verbreedde vooral het aantal partners dat expertise, apparatuur, financiering of technologie kan leveren in strategisch belangrijke sectoren. Juist die spreiding is de voornaamste praktische uitkomst.

De Indo-Pacifische en ASEAN-dimensie

Frankrijk herhaalde dat het Vietnam als een belangrijke partner ziet binnen zijn Indo-Pacifische strategie. 23 Vietnam en Frankrijk zegden bovendien toe nauwer te overleggen in regionale fora en diepere samenwerking tussen ASEAN — de Associatie van Zuidoost-Aziatische Naties — en de EU te steunen. 26

Voor Hanoi biedt dat een kanaal om met een grote Europese mogendheid samen te werken, terwijl ASEAN een centrale rol in de regionale diplomatie behoudt. Voor Parijs is Vietnam een belangrijke Zuidoost-Aziatische partner in zijn betrokkenheid bij de Indo-Pacific. De relatie gaat dus verder dan bilaterale handelsafspraken en omvat ook regionale politieke afstemming.

De bredere boodschap: spreiden, niet kiezen voor een blok

De volgorde van de reis — eerst Rusland, daarna Frankrijk — was op zichzelf betekenisvol. Vietnam zocht toenadering tot Moskou en Parijs, twee hoofdsteden met sterk uiteenlopende geopolitieke posities, terwijl het samenwerking nastreefde die past bij de eigen ontwikkelingsprioriteiten.

Dat past bij wat vaak Vietnams „bamboediplomatie” wordt genoemd: strategische autonomie bewaren, relaties met concurrerende blokken onderhouden en de afhankelijkheid van één economische of strategische partner beperken. Reuters meldde vóór de reis dat Tô Lâm naar verwachting ook de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties zou toespreken en na een geplande reis naar de Verenigde Staten Canada zou bezoeken; op het moment van die berichtgeving waren dit nog voornemens. 33

Waar het nu op aankomt

De blijvende betekenis van de reis wordt bepaald door de uitvoering. Belangrijke vragen zijn of samenwerkingsdocumenten uitgroeien tot gefinancierde projecten, of afspraken over technologieoverdracht inhoudelijk substantieel zijn en hoe externe regelgeving, sancties en exportcontroles plannen voor energie, vervoer, luchtvaart en geavanceerde technologie beïnvloeden.

Voorlopig is de duidelijkste uitkomst een tweesporenstrategie: de diepte in de relatie met Rusland behouden én Vietnams toegang tot Franse en Europese technologie, industriële samenwerking en regionale diplomatieke steun versnellen. 41123