Straat van Hormuz-crisis escaleert: olieprijzen schieten omhoog, Aziatische raffinaderijen grijpen Amerikaanse ruwe olie en Europa staat voor een winter vol gasproblemen

VS dreigt met oneindige zeeblokkade van Iran

Op donderdag 13 augustus liet de Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth aan verslaggevers weten dat het Amerikaanse leger genoeg middelen heeft om een zeeblokkade van Iran "oneindig" vol te houden, met schepen die afgelost kunnen worden . Minister van Financiën Scott Bessent voegde eraan toe dat de economische isolatie "ongeëvenaard" zal zijn, in combinatie met de aanhoudende blokkade . Zowel Washington als Teheran claimden de controle over de Straat te hebben; de commandant van de Iraanse Basij-organisatie hield vol dat de waterweg "onder controle en beheer van Iran" staat . De Amerikaanse blokkade, die op 14 juli opnieuw werd ingesteld, verbiedt schepen om van of naar een Iraanse haven te varen en heeft de inkomstenstroom van Iran aanzienlijk verminderd .

Aziatische raffinaderijen schakelen over op Amerikaanse ruwe olie

Nu de aanvoer uit het Midden-Oosten is gestremd, schakelen Aziatische kopers massaal over op Amerikaanse vaten. Minstens vier in Azië gevestigde raffinaderijen kochten deze week Amerikaanse ruwe olie voor levering later in 2026, zo meldden handelaren . Noord-Aziatische raffinaderijen voerden de spotaankopen van Amerikaanse ruwe olie op als alternatief voor Midden-Oosterse kwaliteiten die achter de Hormuz-sluiting vastzitten . Dit was een versnelling van een trend die in juli begon, toen Aziatische raffinaderijen voor het eerst weer onderhandelden over Amerikaanse ruwe olie toen de oorlog met Iran heviger werd . Eerder in juli kochten twee Zuid-Koreaanse raffinaderijen minstens 5 miljoen vaten WTI-olie met een premie van ongeveer $11-$12 per vat boven de Dubai-benchmark, terwijl het Thaise PTT ongeveer 1 miljoen vaten kocht en het Japanse Eneos 2 miljoen vaten .

Europees aardgas: TTF-prijs stijgt door verminderde LNG-aanvoer en historisch lage opslag

De Europese gasmarkt stond onder grote druk door twee factoren: weggevallen Qatarese LNG-stromen en een zorgwekkend laag opslagniveau:

• De TTF-benchmark steeg op maandag 10 augustus met 8,3% naar €60,20/MWh, om op 11 augustus nog eens 9% te stijgen toen hoop op een Amerikaans-Iraanse deal vervloog
• Op donderdag 13 augustus noteerde TTF rond €60,35/MWh, nog altijd meer dan 8% hoger op weekbasis
• De EU-gasopslag was op 6 augustus nog maar 57% gevuld – een historisch laag niveau voor die tijd van het jaar en ver onder de normale vulgraad van 75–80%, wat een groot risico vormt voor de winter
• De crisis heeft ruwweg 20% van de wereldwijde LNG-exportcapaciteit uitgeschakeld (Qatarese en Emirati Gulf LNG-capaciteit werd in maart stilgelegd), wat overeenkomt met 9 miljard kubieke meter per maand
• De CEO van Uniper zei dat de gasprijzen waarschijnlijk rond €50–60/MWh zullen blijven zolang de Straat gesloten is, en waarschuwde dat opslagfaciliteiten mogelijk de doelstelling van 70% voor november niet zullen halen

Algemene bezorgdheid over aanvoer: Aziatische raffinaderijen plannen verder vooruit

Aziatische raffinaderijen hadden hun aanvoer tot en met augustus al veiliggesteld in juni 2026, maar de hernieuwde sluiting van de Straat dwong hen om hun inkoophorizon nog verder te verlengen . Handelaren bevestigden dat Aziatische verwerkers ladingen voor een latere termijn zochten dan gebruikelijk, waarbij Amerikaanse ruwe olie de belangrijkste vervanger was van de geblokkeerde Midden-Oosterse aanvoer . De oorlog bedreigde ook de plannen van Aziatische raffinaderijen om de productie op te voeren, wat het risico op een krappere wereldwijde brandstofvoorraad vergroot . Het Amerikaanse energiesysteem heeft de klap van het wegvallen van de olie- en LNG-aanvoer uit het Midden-Oosten deels kunnen opvangen sinds de Straat gesloten is .

Conclusie

Deze week kwam de crisis rond de Straat van Hormuz in een nog hardnekkiger fase. De VS zette in op een oneindige blokkade, olieprijzen schommelden tussen $82 en $90, Aziatische raffinaderijen legden Amerikaanse ruwe olie voor de late levering in 2026 vast en de Europese gasmarkt kreeg te maken met een structureel verslechterd aanbodperspectief, met een opslag op een historisch laag punt en TTF boven €60/MWh.