Duizenden rechtszaken over verslavende social media mogen doorgaan van Amerikaans hof

Het argument van de techbedrijven: paragraaf 230 beschermt het ontwerp van het platform

Meta, Google, TikTok en Snap voerden aan dat paragraaf 230 van de Communications Decency Act online platforms (zogeheten 'interactive computer services') beschermt tegen aansprakelijkheid voor de inhoud die anderen plaatsen. De verslavingsclaims, zo redeneerden zij, gaan in de kern over hoe zij de inhoud van gebruikers presenteerden en beheerden . De bedrijven probeerden met een tussentijds hoger beroep ('interlocutory appeal') de zaken meteen te laten seponeren. Zij stelden dat de aanklachten precies onder de bescherming vallen die paragraaf 230 beoogt te bieden: de vrijheid van platforms om te bepalen welke inhoud ze tonen en hoe ze hun diensten inrichten . Daarnaast vroeg Meta het hof om de rechtszaak van 29 Amerikaanse procureurs-generaal uit te stellen, maar ook dat verzoek werd afgewezen .

Het argument van de aanklagers: productontwerp is geen inhoud van derden

De aanklagers – waaronder ouders, schooldistricten en Amerikaanse staten – betoogden dat de rechtszaken niet gaan over de inhoud die gebruikers plaatsen, maar over het ontwerp van de platforms zelf : algoritmen, meldingssystemen, oneindige scroll-functies en andere ontwerpelementen die bewust verslavend zouden zijn gemaakt . Zij stelden dat het beroep van de bedrijven een procedurele truc was en dat paragraaf 230 een verweer is dat tijdens het proces aan de orde moet komen, en geen grond om een rechtszaak te stoppen . In de uitspraak van het Ninth Circuit klonk door dat het Amerikaanse Congres paragraaf 230 in het leven heeft geroepen om platforms te beschermen tegen aansprakelijkheid voor wat gebruikers posten – níet om bedrijven te vrijwaren van claims dat zij zelf platforms hebben gebouwd die zijn ontworpen om kinderen verslaafd te maken .

Wat gebeurt er nu?

De uitspraak maakt de weg vrij voor meer dan 3.000 samengevoegde rechtszaken (waaronder die uit de zogeheten Multi-District Litigation in de federale rechtbank van Noord-Californië) om de fase van bewijsverzameling ('discovery') in te gaan en, op termijn, te leiden tot mogelijke processen . De techbedrijven kunnen paragraaf 230 tijdens het proces nog steeds als verweer aanvoeren, maar de poging om de zaken in een vroeg stadium te laten stranden is mislukt. Deze uitspraak kan de manier waarop rechters naar paragraaf 230 kijken blijvend veranderen en het speelveld voor socialemediabedrijven in toekomstige zaken ingrijpend hervormen .