Vitalik Buterin schetst hybride schaalbaarheidsplan voor Ethereum

Buterin vatte het idee samen als: “We willen dat Ethereum het beste heeft van UTXO-achtige state, dynamische state en alles daartussenin” .

Wat kan dit opleveren?

Veel minder permanente opslag voor betalingen

De grootste winst zou liggen bij eenvoudige transacties. Voor één miljard UTXO-vermeldingen zou de permanente state volgens de aangehaalde berekening ongeveer 300 MB bedragen. In het huidige accountmodel zou dat naar schatting 100 tot 150 GB zijn — een reductie van circa 99,8 procent .

Een belangrijke stap richting 1.000-voudige schaalbaarheid

State-efficiëntie geldt als een van de belangrijkste knelpunten voor verdere groei van Ethereum. In dezelfde langetermijnvisie wordt gesproken over ongeveer 1.000 keer meer schaalbaarheid voor transactieverwerking via ZK-EVM’s en circa 500 keer meer datacapaciteit via PeerDAS en blobs .

Een lagere opslagdrempel voor nodes

De aanpak sluit ook aan bij Utreexo, een Bitcoin-project dat werkt met compacte accumulators en bewijs van opname. Daardoor zouden nodes transacties mogelijk kunnen controleren zonder de volledige state lokaal op te slaan. Dat kan de toegankelijkheid van nodes en daarmee de decentralisatie helpen behouden .

Bestaande apps hoeven niet direct te verdwijnen

Omdat de UTXO-achtige laag als aanvulling wordt voorgesteld, blijven bestaande Ethereum-contracten en dApps in principe gebruikmaken van het huidige model. De nieuwe opslagvorm zou vooral extra opties bieden voor toepassingen waarvoor volledige accountflexibiliteit niet nodig is .

De belangrijkste obstakels

Compatibiliteit en migratie

Bestaande dApps zijn gebouwd rond het accountmodel en kunnen UTXO-state niet zomaar gebruiken. Ontwikkelaars zouden nieuwe standaarden, interfaces en hulpmiddelen nodig hebben om applicaties naar lichtere state-vormen over te zetten .

Meer protocolcomplexiteit

Een netwerk dat twee fundamenteel verschillende modellen combineert, krijgt ook meer technische complexiteit. Daarbij ontstaan vragen over uitzonderingssituaties, de samenwerking tussen beide state-vormen en de mate waarin ze onderling composable zijn .

Minder geschikt voor complexe smart contracts

UTXO-state is beperkter dan een accountmodel. Dat maakt het aantrekkelijk voor eenvoudige betalingen, maar minder geschikt voor complexe, voortdurend veranderende DeFi-protocollen of NFT-toepassingen die veel onderlinge contractinteractie vereisen .

Voorlopig nog onderzoek

Het voorgestelde native UTXO-model, dat in juli 2026 werd beschreven door onderzoeker Toni Wahrstätter, bevindt zich nog in de onderzoeks- en voorstel­fase. Het is dus nog niet geïmplementeerd of op grote schaal getest .

Onderdeel van de bredere visie op ‘Lean Ethereum’

De UTXO-aanpak staat niet op zichzelf. Ze maakt deel uit van Buterins bredere ‘Lean Ethereum’-routekaart, die volgens de plannen over een periode van drie tot vier jaar moet worden uitgerold . Die visie omvat onder meer:

• Recursieve STARK-verificatie: transacties zouden minder rechtstreeks opnieuw hoeven te worden uitgevoerd, doordat compacte, recursief opgebouwde cryptografische bewijzen een grotere rol krijgen .
• Kwantumbestendige cryptografie: bescherming tegen toekomstige aanvallen met krachtige quantumcomputers .
• Een nieuwe state-laag: de combinatie van dynamische state met schaalbaardere vormen, zoals UTXO-opslag en ringbuffers, geldt als een van de meest ingrijpende geplande veranderingen .
• Privacyverbeteringen: meer ingebouwde functies die transacties en applicaties privacyvriendelijker kunnen maken .
• Een eenvoudiger validator- en uitvoeringsmodel: met aanpassingen aan consensus, gas en de virtuele machine, waaronder leanISA/RISC-V .

De boodschap van 16 augustus is daarmee vooral strategisch: Ethereum hoeft niet elk schaalbaarheidsprobleem met één universeel model op te lossen. Door voor eenvoudige betalingen een lichtere aanpak te gebruiken en de flexibele accountlaag te behouden voor complexe apps, probeert het netwerk schaalbaarheid en veelzijdigheid te combineren. Dat Bitcoin-onderzoek, met Utreexo als voorbeeld, daarbij als inspiratie wordt genoemd, onderstreept de meer pragmatische en modulaire koers van de voorgestelde roadmap .