Ethereum’s Strawmap: elke grote wijziging in Vitalik Buterins routekaart voor 2026 vs. het plan uit 2023

Vijf “noordsterren” vervangen de oude zes-categorieënstructuur

De routekaart uit 2023 was georganiseerd rond zes losjes geschetste pijlers: The Merge, The Surge, The Scourge, The Verge, The Purge en The Splurge. De Strawmap vervangt die door vijf gekwantificeerde, resultaatgerichte noordsterren die tegen het einde van het decennium moeten worden bereikt :

• Fast L1 – sub-seconde finaliteit op de basislaag
• Gigagas L1 – 10.000 TPS op Layer 1
• Teragas L2 – ~10 miljoen TPS over rollups heen
• Post-Quantum L1 – volledige kwantumveilige cryptografie als kerneigenschap van het protocol
• Private L1 – sterke privacy als kerneis van het protocol

Deze noordsterren zijn geen vage ambities; de routekaart koppelt specifieke upgrade-forks en cryptografische mijlpalen aan elk ervan .

Zeven netwerkupgrades tot en met 2029

De Strawmap schetst ongeveer zeven hard forks in een tempo van grofweg één per zes maanden, van 2026 tot en met 2029 :

De exacte namen en data van forks na Hegotá blijven voorlopig onzeker. De Ethereum Foundation omschrijft de Strawmap dan ook als een “schets” en niet als een vaste planning .

Specifieke kwantumcomputerverdediging

Kwantumweerbaarheid is verschoven van een “observeren en onderzoeken”-item in 2023 naar een urgente topprioriteit. Buterin stelt expliciet dat “kwantumveiligheid flink in prioriteit is gestegen” . De Strawmap noemt drie concrete cryptografische schema’s die alle bestaande elliptische-curvehandtekeningen (ECDSA, BLS) moeten vervangen door post-kwantumalternatieven :

• leanXMSS – voor attesteringshandtekeningen op de consensuslaag
• leanSPHINCS – voor transactiehandtekeningen op de uitvoeringslaag
• leanDA – voor data-availability-sampling

Dit vereist een volledig cryptografisch herontwerp van zowel het protocol als de opslag van rollup-gegevens, met mijlpalen voor de kerninfrastructuur die tegen ongeveer 2029 moeten zijn afgerond . Buterin diende in juni 2026 EIP-8288 in om het post-kwantum-handtekeningkader te specificeren .

Privacy-upgrades

Sterke privacy is een “kerneis” geworden – geen bijkomstigheid meer. Buterin en de Ethereum Foundation spreken nu van een “eersteklas” protocoldoelstelling . De Strawmap integreert privacymechanismen rechtstreeks in Layer 1, waaronder ingebouwde stealth-adressen, privacy-bewarende transactiepools (“privacy pools”) en protocolondersteuning voor private transfers via ontwerpen als “wormholes”, waarmee gebruikers waarde kunnen verplaatsen zonder hun volledige transactiegeschiedenis bloot te geven .

Als onderdeel van de bredere herstructurering heeft de Ethereum Foundation in juni 2026 het aparte Privacy and Scaling Explorations (PSE)-lab gesloten en dat werk ondergebracht bij de kernprotocolontwikkeling .

Rollup-doelstellingen: native rollups zijn een nieuwe toevoeging sinds 2023

“Native rollups” bestonden niet in de routekaart van 2023 en zijn een significante nieuwe toevoeging . De Strawmap voorziet rollups die niet langer aparte L2-projecten van derde partijen zijn, maar door het protocol afgedwongen uitvoeringsomgevingen. Dit maakt de Teragas L2-doelstelling van ~10 miljoen TPS over het rollup-ecosysteem mogelijk . Native rollups versterken de vertrouwensminimalisatie tussen L1 en L2 en verminderen de afhankelijkheid van externe sequencers. Buterin merkte op dat SNARK-technologie “in 2023 nog lang niet volwassen genoeg was om dit zelfs maar te overwegen” .

Gedeprioriteerde punten

Verscheidene prominente punten uit de routekaart van 2023 zijn gedeprioriteerd of volledig geschrapt :

• Verkle-bomen – De lang geplande oplossing voor stateloosheid wordt vervangen door een migratie naar een binaire statustree (EIP-7864) . Verkle-bomen maken geen deel meer uit van het kritieke pad voor de schaalbaarheid van Ethereum.
• State expiry – Automatische ‘staat-huur’ en het vervallen van geschiedenis zijn gedeprioriteerd ten gunste van binaire stateloze bewijzen .
• VDF’s (Verifiable Delay Functions) – Voorheen onderdeel van de categorie “The Splurge”; nu geschrapt als actieve prioriteit .
• Multi-prover ZK-aannames – De oude routekaart vertrouwde op bewijzen van meerdere provers, waarbij een meerderheid eerlijk moest zijn (een 3-van-5-model). De Strawmap stapt over op een single-prover-model met recursieve STARK’s, die wiskundige correctheid garanderen in plaats van vertrouwen te aggregeren .

Voorbij de EVM: leanISA en RISC-V

De Strawmap voorziet expliciet in een toekomst voorbij de Ethereum Virtual Machine (EVM) . Er worden twee kandidaten onderzocht om de EVM als uitvoeringsomgeving te vervangen of aan te vullen:

• leanISA – Een minimale, formeel verifieerbare instructiesetarchitectuur, speciaal ontworpen voor Ethereum
• RISC-V – Een open-standaard ISA waarmee Ethereum gebruik zou kunnen maken van decennia aan hardware- en compileroptimalisatie

Een herziening van de binaire statustree (EIP-7864) wordt gezien als een voorwaarde voor elke EVM-vervanging, omdat de huidige Patricia-Merkle-trie-structuur innovatie op de uitvoeringslaag beperkt . Buterin beschreef zijn ideale eindtoestand als het terugbrengen van de EVM tot een compileerdoelfunctie, waarbij de protocolaag alleen rechtstreeks RISC-V of leanISA “ziet”. Hij benadrukte echter dat deze stap “nog ver weg is” .

Recursieve STARK’s en AI-gestuurde formele verificatie

De routekaart uit 2023 beschouwde ZK-bewijzen als één optie tussen vele. De Strawmap maakt recursieve STARK’s tot het enige vertrouwensmechanisme: in plaats van elke node die elke transactie opnieuw uitvoert, verifieert een node een compact recursief bewijs dat de berekening correct is uitgevoerd . Buterin omschreef dit als het “inwijden van recursieve STARK’s als een eersteklas kerncomponent van het protocol” .

AI-gestuurde formele verificatie is een gloednieuwe toevoeging sinds 2023 . De Strawmap roept expliciet op tot het gebruik van moderne AI-tools om protocolcode en cryptografische implementaties formeel te verifiëren. Dit pakt de historische bottleneck aan dat formele verificatie te traag en te duur was voor de snel bewegende protocolontwikkeling. Buterin stelde dat volledige formele verificatie van alles “alleen mogelijk is dankzij moderne AI” .

Organisatorische context: herstructurering en bezuinigingen bij de EF

De Strawmap staat niet op zichzelf. Op 23 juni 2026 kondigde de Ethereum Foundation haar ingrijpendste herstructurering ooit aan :

• 54 ontslagen medewerkers, ongeveer 20% van de ongeveer 270-koppige staf
• 40% budgetverlaging aangekondigd door Vitalik Buterin, met een verschuiving naar een endowmentmodel dat tegen 2030 streeft naar 5% jaarlijkse uitgaven van de schatkistactiva
• Privacy and Scaling Explorations (PSE)-lab gesloten
• Vijf-clusterstructuur ter vervanging van het vorige model, georganiseerd rond: Protocol Layer, Access Layer, User Layer, Community Layer en Institutional Layer
• CROPS-mandaat – de stichting beperkte haar mandaat tot censuurbestendigheid, veerkracht, openheid, privacy en veiligheid, en gaf minder prioriteit aan bredere ecosysteem-subsidies en educatieve initiatieven

De herstructurering werd gepresenteerd als een maandenlang proces dat verband hield met het bijgewerkte Mandaat van de EF (gepubliceerd in maart 2026) en het Treasury Management-beleid (aangenomen in juni 2025). Het doel was de organisatie slanker en meer gefocust te maken, nu het protocol zijn meest agressieve upgradecyclus sinds The Merge ingaat .