Tô Lâm op reis naar Rusland en Frankrijk: wat staat er op het spel?

De reis van de Vietnamese partijsecretaris-generaal en president Tô Lâm van 7 tot en met 12 september 2026 brengt Rusland, Frankrijk en internationale samenwerking in de ruimtevaart samen in één diplomatiek programma. Het is het eerste staatsbezoek aan Rusland sinds 1991 van een Vietnamese leider die tegelijk aan het hoofd staat van de partij én de staat. In Frankrijk bouwt hij voort op het in 2024 opgewaardeerde alomvattende strategische partnerschap tussen Vietnam en Frankrijk. 414

Een belangrijk voorbehoud bij de berichtgeving: de delegatie vertrok op 7 september uit Hanoi, maar resultaten van de gesprekken in Rusland zijn pas definitief zodra ze in officiële mededelingen na afloop zijn bevestigd. 3

Programma: Rusland, Frankrijk en de ruimtetop in Parijs

Volgens het Vietnamese ministerie van Buitenlandse Zaken brengen Tô Lâm, zijn echtgenote Ngô Phương Ly en een hooggeplaatste delegatie van 7 tot en met 12 september een staatsbezoek aan de Russische Federatie. Daarna volgt een officieel bezoek aan Frankrijk, waar de delegatie ook de Internationale Ruimtetop in Parijs bijwoont. De reis vindt plaats op uitnodiging van de Russische president Vladimir Poetin en de Franse president Emmanuel Macron. 36

Het Franse deel loopt van 10 tot en met 12 september. De ruimtetop in Parijs, een initiatief van Macron, wordt op 9 en 10 september gehouden. De bijeenkomst moet internationale dialoog en samenwerking rond de ruimtevaart versterken en bijdragen aan normen en regels voor het bestuur van activiteiten in de ruimte. 2

Waarom het Russische bezoek historisch is

Dat een Vietnamese leider die zowel partij als staat leidt voor het eerst sinds 1991 een staatsbezoek aan Rusland brengt, geeft de etappe in Moskou bijzondere symbolische en politieke betekenis. Vietnam presenteert de reis als een kans om een nieuw ijkpunt te zetten in het alomvattende strategische partnerschap met Rusland. 4

Inhoudelijk biedt het bezoek gelegenheid om bestaande samenwerkingskaders door te nemen en nieuwe langetermijnrichtingen en concrete maatregelen te bepalen. De Russische ambassadeur in Vietnam zei vooraf dat beide landen alle onderdelen van hun bilaterale samenwerking willen bespreken. 5

Tot de bekende terreinen van Russisch-Vietnamese samenwerking behoren politieke dialoog, handel en economie, defensie, wetenschap en technologie, onderwijs, cultuur en contacten tussen bevolkingen. 3845 Welke documenten daadwerkelijk worden ondertekend, of er nieuwe handelsdoelen komen en of er besluiten over nucleaire samenwerking vallen, moet echter blijken uit officiële verklaringen na de gesprekken.

Handel en energie: de achtergrond van de gesprekken

Tijdens een gesprek in juni zei Poetin dat de wederzijdse handel in het voorafgaande jaar met circa 5,7 tot 5,8% was gegroeid tot meer dan 6 miljard dollar. Volgens hem zette die groei in 2026 door. Hij noemde energie een belangrijke pijler van de samenwerking en verwees naar de aanwezigheid in Vietnam van Russische bedrijven als Rosatom, Gazprom en Zarubezhneft. 32

Die cijfers schetsen de context, maar vormen geen nieuw doel dat voor deze reis is bevestigd. Hetzelfde geldt voor mogelijke samenwerking rond de kerncentrale Ninh Thuận 1: dat kan strategisch relevant zijn als beide landen er afspraken over publiceren, maar de beschikbare bronnen voorafgaand aan de reis bevestigen geen definitieve toezegging of overeenkomst.

Ook berichten over een eventuele uitreiking van de Internationale Vredesprijs Lev Tolstoj aan Tô Lâm zijn in de beschikbare officiële documenten voorafgaand aan de reis niet bevestigd wat betreft tijdstip, plaats of inhoud. Het is daarom voorbarig dit als een al plaatsgevonden gebeurtenis te presenteren.

Frankrijk: strategisch partnerschap concreet maken

Vietnam en Frankrijk verhieven hun relatie tijdens Tô Lâms bezoek aan Parijs in oktober 2024 tot een alomvattend strategisch partnerschap. Daarbij spraken zij af de samenwerking te intensiveren op terreinen waarin Frankrijk sterk is, waaronder infrastructuur, lucht- en ruimtevaart, wetenschap en technologie en hernieuwbare energie. 14

De reis van september 2026 is daarmee meer dan ceremonieel. Volgens de Franse ambassadeur in Vietnam, Olivier Brochet, biedt het bezoek een kans om de opgewaardeerde relatie te verdiepen en samenwerking uit te breiden naar strategische sectoren. 1

Wat de ruimtetop toevoegt

De top in Parijs geeft de reis bovendien een multilaterale en hoogtechnologische dimensie. De aangekondigde prioriteiten zijn ruimteveiligheid, innovatie, duurzaamheid en internationaal bestuur van de ruimtevaart. 2

Voor Vietnam is het een forum om internationale contacten te leggen rond toepassingen van ruimtevaart, satelliettechnologie en wetenschap en technologie, en om mee te praten over regels die voor deze sector in ontwikkeling zijn. Wel blijft het essentieel onderscheid te maken tussen mogelijkheden voor dialoog en concrete projecten: van een resultaat is pas sprake wanneer een project officieel wordt bevestigd.

Waar na afloop op te letten

De combinatie van Rusland, Frankrijk en de ruimtetop wijst op een meersporenaanpak: langdurige banden met Rusland versterken, de samenwerking met een Europese partner verdiepen en aansluiten bij mondiale gesprekken over technologie en bestuur.

De doorslaggevende vraag is niet alleen welke verklaringen over vriendschap of strategisch partnerschap worden afgelegd. Belangrijker is of er documenten, financieringsmechanismen, wetenschappelijke en technologische projecten, handelsafspraken of energieverplichtingen met een duidelijke uitvoeringsplanning worden bekendgemaakt.