Israël weigert Libanees gebied te verlaten, ondanks nieuw vredesakkoord VS-Iran

Een essentieel en fel omstreden onderdeel is de clausule waarin staat dat “alle militaire operaties op alle fronten onmiddellijk en permanent beëindigd moeten worden”. Daar valt expliciet ook de strijd in Libanon onder .

De Pakistaanse premier Shehbaz Sharif was de voornaamste architect achter het raamwerk. Hij maakte de overeenstemming zondag 14 juni bekend en bevestigde dat zowel Iraanse als Amerikaanse functionarissen het akkoord op vrijdag formeel zullen ondertekenen in Zwitserland . De heropening van de Straat van Hormuz, dé slagader voor wereldwijde energietransporten, is de grootste onmiddellijke economische winst van de deal .

De Israëlische dwarsligger

Binnen enkele uren na de aankondiging van het akkoord, ondergroef de Israëlische regering de hele opzet. Minister van Defensie Israel Katz verklaarde publiekelijk dat Israël zich niet zal terugtrekken uit veroverde gebieden, waaronder Zuid-Libanon. Zowel hij als premier Benjamin Netanyahu zijn fel gekant tegen het terugtrekken van troepen . Uit berichten blijkt dat leden uit de coalitie van Netanyahu verder lieten optekenen dat Israël zich “niet gebonden” voelt aan de bepalingen van het VS-Iran-akkoord .

Deze positie plaatst Israël lijnrecht tegenover de deal. Waar de VS, Iran en Pakistan stellen dat het bestand voor álle fronten geldt, inclusief Libanon, geven Israëlische kopstukken aan geen partij te zijn in de overeenkomst en stug door te gaan met de strijd tegen Hezbollah . Katz stelde naar verluidt zelfs dat een groot deel van Zuid-Libanon met de grond gelijk gemaakt zou worden. Het huidige territoriale gewin omschreef hij als een van de “grootste prestaties” van het Israëlische leger (IDF) .

Een akkoord op de tocht

De onenigheid is niet alleen een papieren kwestie. Op 14 juni, de dag dat de definitieve tekst van het akkoord bekend werd, voerde Israël nog een luchtaanval uit op Beiroet. President Trump bekritiseerde deze actie openlijk; iets wat “niet had mogen gebeuren” nu een deal zo dichtbij was . In een gesprek met nieuwsmedium Axios gaf hij Israël zelfs de schuld van de vertraging bij de ondertekening . Deze wrijving past in een patroon van moeizame telefoongesprekken tussen Trump en Netanyahu, waarbij de Amerikaanse president zich “geërgerd” zou hebben getoond over het feit dat de Israëlische campagne in Libanon de vredesbesprekingen met Iran in de weg zat .

Wil het VS-Iran-akkoord kans van slagen hebben, dan moet Israël zijn militaire operaties in Libanon staken. Dat is althans de boodschap van de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi . Ook de Iraanse Hoge Nationale Veiligheidsraad liet via Al Jazeera weten dat de deal een onmiddellijke stopzetting van de vijandelijkheden aan alle kanten vereist, dus ook in Libanon, waar Israël bijna een vijfde van het grondgebied bezet houdt .

De huidige situatie kan niet anders dan precair genoemd worden. Het voorlopige vredesakkoord staat direct voor een existentiële uitdaging, en of het de publieke afwijzing door Israël kan overleven is nog maar de vraag . Als Israël voet bij stuk houdt en de operaties doorgaan, dreigt het hele raamwerk – dat de oorlog tussen de VS en Iran moet beëindigen en de mondiale handelsroutes moet stabiliseren – in te storten nog voordat de handtekeningen zijn gezet.