SoftBank zet opnieuw OpenAI-aandelen in als onderpand: slimme herfinanciering of groeiend risico?

SoftBank Group zoekt naar verluidt opnieuw een lening van 10 miljard dollar met zijn belang in OpenAI als onderpand. De voorgestelde faciliteit zou een looptijd van twee jaar hebben en een rente rekenen van ongeveer 275 basispunten boven SOFR, de Amerikaanse referentierente voor kortlopende dollarfinanciering. Mizuho Bank zou optreden als mandated lead arranger en bookrunner. Omdat de gesprekken nog lopen, gaat het om een mogelijke herfinanciering en niet om een definitief afgesloten krediet. 1

De lening past in een bredere poging om de brugfinanciering van 40 miljard dollar van SoftBank deels te vervangen of te verlengen. Die ongedekte faciliteit werd aangegaan voor een aanvullende investering in OpenAI en voor algemene bedrijfsdoeleinden en loopt in maart 2027 af. 34

Wat doet deze tweede lening?

In de praktijk zou SoftBank een deel van kortlopende brugfinanciering omzetten in een afzonderlijke lening met een looptijd van twee jaar, waarbij het OpenAI-belang als zekerheid dient. Daarmee krijgt de onderneming meer tijd om haar financieringsverplichtingen rond OpenAI na te komen en hoeft niet het volledige bedrag van de bruglening in één keer te worden afgelost of geherfinancierd.

De gemelde prijs van SOFR plus ongeveer 275 basispunten wijst op een lening met een variabele rente. De uiteindelijke opslag, de zekerheden, de convenanten en de groep kredietverstrekkers kunnen nog veranderen voordat de transactie wordt afgerond. 1

Opvallend snelle opeenvolging

SoftBank sloot op 6 augustus al een eerste OpenAI-gedekte margin loan van 10 miljard dollar af. Ook die lening heeft een looptijd van twee jaar. Bij de transactie waren onder meer Goldman Sachs, JPMorgan, Mizuho Securities USA, Apollo Global Funding en Sumitomo Mitsui Banking betrokken. 2

De nieuwe kredietaanvraag volgde slechts 22 dagen later. Die korte tussenperiode onderstreept hoe groot en urgent de financieringsbehoefte van SoftBank is. Volgens het bericht over de voorgestelde lening zal het bedrijf tegen oktober in totaal bijna 65 miljard dollar in OpenAI hebben geïnvesteerd. 1

Tegelijkertijd leent SoftBank daarmee herhaaldelijk tegen blootstelling aan hetzelfde private bedrijf. Dat kan op korte termijn liquiditeit opleveren, maar het risico verdwijnt niet: het wordt juist sterker geconcentreerd in hetzelfde onderpand en dezelfde waardering.

Een groter pakket aan financiering

De tweede lening is slechts één mogelijke bron van geld. SoftBank bespreekt ook een internationale obligatie-uitgifte van 10 tot 20 miljard dollar om OpenAI-gerelateerde schuld te herfinancieren. De obligaties zouden in dollars of euro’s kunnen worden uitgegeven, maar omvang, timing en structuur liggen nog niet vast. 919

Daarnaast zou SoftBank in Japan een recordbedrag van 1 biljoen yen willen ophalen met een obligatie voor particuliere beleggers. Samen zouden de mogelijke margin loan, internationale obligaties en binnenlandse retailobligaties SoftBank meerdere financieringskanalen geven in plaats van één vervanging voor de bruglening. 23

Die spreiding kan het aflopen van de faciliteit in maart 2027 beter beheersbaar maken. Toch blijft de kernvraag overeind: hoeveel zijn banken en obligatiebeleggers bereid te financieren tegen een groot, geconcentreerd belang in een niet-beursgenoteerd bedrijf als OpenAI?

Waarom OpenAI lastig onderpand is

OpenAI is geen beursgenoteerde onderneming. Daardoor bestaat er geen continu beschikbare marktprijs voor de aandelen en zijn ze minder direct verkoopbaar dan aandelen van een beursfonds. Eerdere pogingen om een door OpenAI-aandelen gedekte margin loan te regelen zouden zijn vastgelopen omdat kredietverstrekkers moeite hadden om private aandelen te waarderen. SoftBank bood later naar verluidt een bedrijfsgarantie aan als het onderpand onvoldoende zou blijken. Daarmee kregen kredietverstrekkers extra verhaalsmogelijkheden naast de aandelen zelf. 18

Die constructie legt een deel van het risico opnieuw bij SoftBank. Als de waarde die aan de OpenAI-aandelen wordt toegekend daalt, kan het bedrijf volgens gemelde voorwaarden van de eerste faciliteit extra cash moeten storten of de lening vroegtijdig moeten terugbetalen. 5

Dat creëert een mogelijke liquiditeitsklem: SoftBank kan juist contant geld nodig hebben op het moment dat de waarde van het onderpand onder druk staat. Een toekomstige beursgang van OpenAI zou een beter waarneembare en verhandelbare aandelenprijs opleveren. Tot die tijd moeten kredietverstrekkers zich baseren op waarderingen uit private financieringsrondes, afgesproken kortingen, contractuele bescherming en de kredietwaardigheid van SoftBank zelf.

Kredietwaardigheid blijft aandachtspunt

SoftBanks langetermijnrating bij S&P staat naar verluidt op BB+, onder investment grade. S&P verlaagde de vooruitzichten na SoftBanks extra toezegging aan OpenAI naar negatief. De kredietbeoordelaar wees daarbij op een mogelijke verslechtering van de liquiditeit van de activa, de kwaliteit van de portefeuille en de financiële slagkracht van de groep. 27

Latere berichtgeving meldde dat S&P de vooruitzichten weer naar stabiel wijzigde, terwijl de BB+-rating bleef staan. De ontwikkeling kan daarom niet voor de hele periode als uitsluitend negatief worden omschreven. 2829 Het blijvende aandachtspunt is vooral de rating zelf en de concentratie van SoftBanks balans rond grote technologiebelangen, niet alleen de richting van de vooruitzichten op één moment.

Een rating onder investment grade kan herfinanciering duurder maken en het aantal potentiële kredietverstrekkers en obligatiekopers beperken. Dat is relevant omdat SoftBank een zeer grote brugfaciliteit moet herfinancieren, tegelijk verder in OpenAI wil investeren en ook andere leningen met activa als onderpand beheert.

Waar moet de markt op letten?

De belangrijkste volgende stappen zijn de vraag of de tweede lening van 10 miljard dollar formeel wordt ondertekend, of de internationale obligatie-uitgifte daadwerkelijk de markt bereikt en tegen welke voorwaarden beleggers instappen. De uiteindelijke rente en convenanten zullen laten zien hoe kredietverstrekkers het risico van private OpenAI-aandelen inschatten.

SoftBanks strategie draait daarmee om meer dan één nieuwe lening. Het bedrijf probeert margin financing, bedrijfsobligaties, retailobligaties en mogelijke verkoop of te gelde making van activa rond een van zijn grootste private investeringen te stapelen. Dat kan looptijden verlengen en financieringsbronnen spreiden, maar de centrale onzekerheid blijft dezelfde: OpenAI-aandelen kunnen op papier veel waard zijn en toch moeilijk te waarderen of snel te verkopen blijken wanneer schuldeisers bescherming nodig hebben.