BofA’s ‘investeringsapocalyps’ draait vooral om overvolle risicoposities

De dramatische term ‘investeringsapocalyps’ van Bank of America (BofA) moet vooral worden gelezen als een waarschuwing voor geconcentreerd risico en overvolle posities. Het is geen bewijs dat de markten in september zeker zullen crashen.

De zorg van de bank is dat beleggers zwaar zijn gepositioneerd in risicovolle activa, terwijl de langetermijnrente, kredietrisico’s en twijfels over de omvang van AI-investeringen toenemen. De BofA Bull & Bear Indicator klom naar 9,5 — diep in de zone die als een verkoopsignaal wordt beschouwd. Maar het gaat om een contrair sentimentinstrument, niet om een betrouwbare marktklok die een exacte crashdatum aangeeft. 23

Waar gaat de waarschuwing precies over?

Volgens BofA kunnen verschillende risico’s elkaar versterken:

• Extreem optimisme: Een hoge Bull & Bear-score betekent dat beleggers al sterk op verdere koersstijgingen zijn ingesteld. Daardoor zijn er mogelijk minder nieuwe kopers en kan de markt gevoeliger reageren op tegenvallende cijfers of veranderende verwachtingen. Historisch wordt de indicator als verkoopsignaal gezien wanneer het optimisme buitensporig wordt, maar zo’n signaal bewijst op zichzelf geen berenmarkt. 2023
• Hogere langlopende rentes: Als de rente op langlopende Amerikaanse staatsobligaties stijgt, komen activa onder druk waarvan de waardering sterk leunt op winsten in de verre toekomst. Obligaties en cash kunnen bovendien aantrekkelijker worden dan duur gewaardeerde groeiaandelen.
• Risico rond AI-financiering: In BofA-enquêtes nam de bezorgdheid toe dat bedrijven mogelijk te veel in kunstmatige intelligentie investeren. Andere enquêtegegevens noemden een zeepbel in AI-aandelen een belangrijk zogenoemd staart risico: een gebeurtenis met een relatief kleine kans, maar grote gevolgen. 910
• Een overvolle risicohandel: Wanneer beleggers massaal op verdere winst rekenen, kan zelfs een gematigde verandering in rente, kredietvoorwaarden of groeiverwachtingen tot een snelle afbouw van risico leiden.

Dat is de reden voor het woord ‘apocalyps’: het verwijst naar een mogelijk wanordelijke ommekeer in overvolle posities, niet naar een bevestigde voorspelling voor een specifieke uitkomst in september.

Waarom minder technologie en smallcaps?

Aandelen met een hoge duration — bedrijven waarvan een groot deel van de verwachte winst pas ver in de toekomst ligt — reageren extra sterk op veranderingen in de discontovoet. Wanneer de langetermijnrente stijgt, daalt de huidige waarde van die toekomstige winsten, als alle andere omstandigheden gelijk blijven.

Kleinere bedrijven hebben vaak nog een extra kwetsbaarheid: ze zijn afhankelijker van betaalbare financiering. Als kredietspreads oplopen of banken en beleggers voorzichtiger worden, kunnen hun financieringskosten sneller stijgen.

Daarom zijn hooggewaardeerde groeiaandelen en smallcaps logische kandidaten voor een tactische afbouw bij een rente- of kredietschok. Dat betekent niet dat ieder technologie- of smallcapaandeel overgewaardeerd is. Evenmin volgt hieruit dat deze groepen in september zeker zullen dalen. Het betekent alleen dat hun waardering en financieringsbehoefte hen gevoeliger kunnen maken voor het scenario dat BofA schetst.

De keuze hoeft bovendien niet neer te komen op een alles-of-nietsbeslissing. Een evenwichtiger benadering is om de meest rentegevoelige posities te verkleinen en tegelijk activa toe te voegen die anders kunnen reageren op inflatie, valutaverzwakking of marktstress. In de aangeleverde BofA-commentaren wordt goud als de duidelijkste hedge genoemd, binnen een bredere strategie van ‘alles behalve de dollar’. 421

Waarom Hartnett goud verkiest

Michael Hartnett, beleggingsstrateeg bij BofA, ziet goud als een vorm van portefeuilleverzekering tegen drie samenhangende risico’s: een dalende dollar, verliezen op de obligatiemarkt en inflatie van activaprijzen. Volgens de aangehaalde stroomgegevens stroomde in één week 6,3 miljard dollar naar goudfondsen — de grootste instroom sinds januari 2026 in dat rapport. 421

De structurele redenering is dat grote begrotingstekorten en extra leningen voor AI- en datacenterinvesteringen het aanbod van obligaties kunnen vergroten. Daardoor kan ook de zogeheten termijnpremie op Amerikaanse staatsobligaties stijgen: de extra vergoeding die beleggers vragen om langlopende obligaties aan te houden. Een aangehaalde weergave van Hartnetts visie stelt dat de Amerikaanse federale schuld rond 2029 kan oplopen tot bijna 50 biljoen dollar. 2

Als beleggers meer compensatie eisen voor het aanhouden van langlopende staatsobligaties, kunnen rentes stijgen en obligatiekoersen dalen. Als tegelijk het vertrouwen in de dollar afneemt, kan goud aantrekkelijker worden als fysiek of hard-assetbezit. Dit is een argument over een mogelijke verandering van het economische regime — niet de bewering dat schulden, AI-leningen en een zwakkere dollar allemaal tegelijk moeten optreden.

Goud verschilt bovendien van een obligatie of bankdeposito: het is geen directe belofte van een schuldenaar om de hoofdsom terug te betalen. Dat maakt goud niet risicoloos. De prijs kan dalen, goud levert geen rente of dividend op en het kan onder druk komen wanneer de reële rente stijgt of de vraag naar veilige havens afneemt.

Bewijst de BofA-enquête dat goud naar 4.000 à 5.000 dollar kan?

De enquêtegegevens ondersteunen een voorzichtiger conclusie dan ‘goud kan alleen maar verder stijgen’. Uit berichtgeving over BofA’s enquête bleek dat institutionele fondsbeheerders goud als de minst overgewaardeerde grote activaklasse in meer dan twee jaar beschouwden. Dat kan wijzen op ruimte voor extra beleggingen, maar het is geen koersdoel. 6

Om een stijging richting 4.000 à 5.000 dollar per troy ounce vol te houden, zou de vraag uit verschillende hoeken moeten blijven komen. Denk aan centrale banken, beursgenoteerde goudfondsen en andere beleggingsproducten, maar ook aan particuliere beleggers. Posities in goudfutures kunnen het momentum versterken, maar vergroten ook het risico op winstnemingen zodra de handel te druk wordt.

De positioneringscijfers laten beide kanten zien. Volgens van de CFTC afgeleide gegevens stegen de netto goudposities van professionele geldbeheerders in de week tot en met 18 augustus 2026 met 3.986 contracten, tot 141.648. Dat wijst op hernieuwde speculatieve vraag, maar is geen onafhankelijk bewijs dat goud fundamenteel ondergewaardeerd is. 34

Hoe verhouden andere prognoses zich tot elkaar?

Verschillende externe ramingen ondersteunen het bredere positieve verhaal rond goud, maar de uitgangspunten verschillen:

• Deutsche Bank: De bank verhoogde haar gemiddelde goudprognose voor 2026 naar 4.000 dollar. Ze verwees naar de vraag van centrale banken, een mogelijke verzwakking van de dollar en de kans op nieuwe renteverlagingen door de Federal Reserve. 32
• TD Securities: In een scenario rond geldontwaarding en grondstoffen voorziet de instelling een gemiddelde goudprijs van 4.831 dollar per ounce in 2026, met mogelijke handelsuitschieters tot 5.400 dollar. Ook voor zilver is de bank positief. 37
• Citi: Citi vormt een belangrijke tegenstem. In een bespreking in augustus gaf de bank slechts 50 procent kans aan een neutraal tot bearish basisscenario voor goud over twaalf maanden, mede omdat het Amerikaanse groeisentiment volgens de bank zou verbeteren. Het grondstoffenteam verlaagde eerder het koersdoel voor goud op drie maanden van 4.300 naar 4.000 dollar. 3538

Het beeld is dus gemengd. Deutsche Bank en TD Securities ondersteunen het positieve scenario, terwijl Citi erop wijst dat sterkere groei, hogere reële rentes of minder vraag naar veilige havens de stijging op korte termijn kunnen afremmen.

Wat betekent dit voor beleggers?

BofA roept beleggers niet op om een exacte crashdatum te voorspellen. De kern is dat zij moeten nagaan of hun portefeuille te afhankelijk is van dalende rentes, overvloedig krediet en aanhoudend enthousiasme voor AI-gerelateerde groeiaandelen.

De meest verdedigbare interpretatie is tactisch:

1. Bekijk geconcentreerde posities in rentegevoelige technologie en smallcaps opnieuw.
2. Houd langlopende Amerikaanse rentes, kredietvoorwaarden en beleggerspositionering in de gaten.
3. Zie goud als mogelijke hedge, niet als een gegarandeerde eenrichtingshandel.
4. Houd rekening met een scherpe correctie als groei aantrekt, de dollar sterker wordt of de vraag naar veilige havens afneemt.

Een goudprijs van 4.000 à 5.000 dollar blijft een scenario dat door sommige institutionele ramingen wordt ondersteund, geen zekerheid. Hetzelfde geldt voor de Bull & Bear-score van 9,5: die wijst op uitzonderlijk optimistische positionering, maar bewijst niet dat september een ‘investeringsapocalyps’ zal brengen.