Interne scheuren in het Kremlin: Financiële top waarschuwt Poetin dat militaire uitgaven ‘onhoudbaar’ zijn

Deze confrontatie en de daaropvolgende uitgelekte documenten onthullen een inner circle in het Kremlin die verdeeld is over de economische strategie. Dit valt samen met de bevestiging van officiële cijfers over de eerste kwartaalkrimp van het BBP sinds begin 2023.

De privéwaarschuwingen en Poetins afwijzing

De waarschuwingen kwamen van de hoogste regionen van de Russische economische bureaucratie: minister van Financiën Anton Siluanov en vertegenwoordigers van de Centrale Bank . Zij hielden het Kremlin voor dat de huidige structuur van de militaire uitgaven het "risico van een snelgroeiend begrotingstekort" met zich meebrengt en drongen aan op een onmiddellijke herziening en gedeeltelijke bezuinigingen op defensieprogramma's .

Het rapport van Bloomberg, dat zich baseert op bronnen rondom de gesprekken, specificeert dat de functionarissen van mening zijn dat het tekort zich op een "onhoudbaar" traject bevindt zonder koerscorrectie . Poetins antwoord liet aan duidelijkheid niets te wensen over: geen bezuinigingen op defensie. Hij droeg het ministerie van Financiën op om het geld te vinden op andere, niet-oorlogsgerelateerde begrotingsposten .

De interne impasse sijpelde door naar de openbaarheid toen de Financial Times een brief uit februari van Siluanov aan het kabinet in handen kreeg. Daarin waarschuwde Siluanov dat de oorlogsuitgaven het budget in 2026 met ten minste 2 biljoen roebel (ongeveer $28 miljard) zouden overschrijden, met een "negatief scenario" dat dat tekort doet oplopen tot 4 biljoen roebel. Hij voorzag vergelijkbare overschrijdingen van 4 biljoen roebel in zowel 2027 als 2028 en spoorde de regering aan om ongeveer 2,9 biljoen roebel ($40,8 miljard) aan geplande niet-oorlogsuitgaven te bevriezen bij wijze van compensatie .

Hoe groot is het gat in de begroting van het ministerie van Defensie?

De scheuren in de begroting zijn niet langer beperkt tot geheime briefings. Twee bronnen dicht bij de regering vertelden Bloomberg dat het ministerie van Defensie zelf in 2026 met een tekort van 1,3 biljoen roebel (ongeveer $18 miljard) kampt . Dit gat valt binnen een bredere begrotingsverslechtering: Rusland had een begrotingstekort van 3,8 biljoen roebel voor heel 2026 gepland, maar dat tekort was alleen al in de eerste vier maanden opgelopen tot 5,9 biljoen roebel .

Oorlogsuitgaven slokken nu ongeveer 40% van de totale federale begroting op, een niveau dat Siluanov en de Centrale Bank privé als onverenigbaar met stabiele overheidsfinanciën bestempelen .

De Russische economie krimpt voor het eerst in drie jaar

De begrotingsalarmbellen luiden tegelijk met een scherpe verslechtering van de reële economische activiteit. Het Russische BBP kromp in het eerste kwartaal van 2026 met 0,2% op jaarbasis, volgens de officiële schatting die de Federale Staatsstatistiekdienst (Rosstat) op 15 mei 2026 publiceerde . De Bank van Rusland rapporteerde een scherpere schatting van een krimp van 0,5% op jaarbasis, terwijl het Instituut voor Economische Prognoses (INP) van de Russische Academie van Wetenschappen de krimp zelfs op 1,5% inschatte .

Dit is de eerste kwartaalkrimp van het Russische BBP in drie jaar. Het dwong de regering om haar groeiverwachting voor heel 2026 terug te schroeven naar slechts 0,4%, een forse neerwaartse bijstelling ten opzichte van de eerdere raming van 1,3% .

Wat drijft de economische neergang?

De krimp is niet het gevolg van één enkele schok. Meerdere, overlappende drukfactoren slepen de Russische oorlogseconomie naar beneden:

• Westerse sancties blijven de inkomsten uit energie-export beperken, de import van technologie inperken en de industriële productie dempen .
• Hoge rentetarieven, die de Centrale Bank handhaaft om de inflatie te bestrijden, hebben de kredietverlening en particuliere investeringen verstikt .
• Een btw-verhoging in januari 2026 drukte de consumentenbestedingen en de bredere economische activiteit aan het begin van het jaar .
• Personeelstekorten door mobilisatie en emigratie hebben belangrijke sectoren, waaronder de maakindustrie en de bouw, uitgehold .
• Oekraïense drone-aanvallen op olieraffinaderijen hebben de raffinagecapaciteit beschadigd, de brandstofvoorziening verstoord en een cruciale bron van exportinkomsten aangetast .
• Aanhoudende inflatie van ongeveer 5,2% blijft de reële koopkracht van huishoudens uithollen .
• Buiten defensie heerst begrotingsbezuiniging – terwijl het ministerie van Financiën overgaat tot het bevriezen van vrijwel alle niet-oorlogsuitgaven, snijdt dit in publieke investeringen en sociale voorzieningen .

Een verdeelde entourage in aanloop naar het SPIEF

Poetin zal begin juni 2026 het St. Petersburg International Economic Forum (SPIEF) toespreken. Deze jaarlijkse bijeenkomst diende jarenlang als etalage voor Russische economische stabiliteit en openheid voor buitenlands kapitaal. Dit jaar dient het als een buitengewoon ongemakkelijk decor.

De rapporten van Bloomberg en de Financial Times, die slechts dagen voor het forum werden gepubliceerd, tonen aan dat de financiële vleugel van de Russische regering openlijk aangeeft dat de huidige prijs van de oorlog onbetaalbaar is . De dissonantie met Poetins publieke standpunt – hij eist ononderbroken militaire uitgaven terwijl zijn eigen minister van Financiën privé aandringt op ingrijpende bezuinigingen – is schrijnend.

Nu de groei tot stilstand komt, het tekort recordniveaus bereikt en defensie-uitgaven bijna 40% van de begroting opslokken, zal het SPIEF van 2026 minder in het teken staan van het aantrekken van investeringen, maar veeleer om de vraag of het Russische financiële establishment de tegenstrijdigheden van een oorlogseconomie kan bijbenen die het privé als onhoudbaar beschouwt .