CEO Noors staatsfonds: 'Ons €2 biljoen spaarpot kan volledig verdampen'

'We bevinden ons in een abnormale situatie', zei Tangen tijdens een toespraak op een politieke conferentie in Arendal, in het zuiden van Noorwegen. 'De financiële markten bleven maar stijgen, ondanks de uitdagingen.'

De vijf scenario's die het fonds kunnen wegvagen

Tangen en zijn team bij NBIM hebben verschillende catastrofale scenario's gemodelleerd. Dit zijn de specifieke risico's met hun geschatte impact.

1. De AI-bubbel barst: een klap van 35%

De samenloop van een AI-bubbel en geopolitieke risico's is volgens Tangen de grootste bedreiging voor de wereldmarkten . Het fonds heeft een AI-bubbel formeel aangemerkt als een groot risicoscenario, waarbij torenhoge waarderingen in AI-gerelateerde activa hard kunnen corrigeren. Als die bubbel knapt, kan dat de waarde van het fonds met ongeveer 35% verminderen .

2. Geopolitieke versnippering: tot 37% verlies

Tangen heeft herhaaldelijk gewezen op de ontkoppeling of versplintering van de wereldeconomie als het voornaamste risico op korte termijn . Dit scenario, gedreven door hoge importheffingen (tarieven) en wereldwijde investeringsbeperkingen, leidt tot slappe groei en hogere inflatie. In het meest extreme geval zou dit maar liefst 37% van de fondswaarde kunnen wegvagen .

3. Sluiting Straat Hormuz: olie boven €100

Een feitelijke blokkade van de Straat van Hormuz, uitgelokt door het conflict in het Midden-Oosten, is een van de twee dominerende negatieve scenario's die Tangen heeft benoemd . Een dergelijke sluiting zou de olieprijs boven de €100 per vat kunnen stuwen, de inflatie weer doen oplaaien en de mondiale toeleveringsketens ernstig ontwrichten .

4. Bioterrorisme: het fonds wordt 'vrijwel waardeloos'

In een interview noemde Tangen een grootschalige bioterroristische aanval als een reëel scenario dat het fonds 'vrijwel waardeloos' zou kunnen maken . Samen met de mogelijkheid van een kernoorlog vormt dit het meest extreme uiterste van zijn risicospectrum.

5. Kernoorlog

Tangen heeft ook een kernoorlog genoemd als een gebeurtenis die de waarde van het fonds volslagen irrelevant zou maken .

Waarom het fonds zo kwetsbaar is

Het Noorse Staatsinvesteringsfonds (Government Pension Fund Global) belegt in meer dan 9.000 bedrijven in 70 landen. De enorme omvang van het fonds – meer dan €2 biljoen – maakt het een afspiegeling van de wereldeconomie. Tangen wijst erop dat de markten zijn blijven stijgen ondanks aanzienlijke uitdagingen, wat hij ziet als teken van zelfgenoegzaamheid . In het eerste kwartaal van 2026 leed het fonds al een verlies van 636 miljard Noorse kronen (ongeveer €68 miljard), een negatief rendement van 1,9%, grotendeels als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten .

Tangens taak is niet alleen om te beleggen, maar ook om het Noorse publiek te waarschuwen. 'We willen nogmaals waarschuwen dat dit niet eeuwig zal duren', zei hij begin 2025 tegen de media .

Een grimmig overzicht van de risico's

De waarschuwingen van Tangen onderstrepen een fundamentele waarheid voor 's werelds grootste investeerder: prestaties uit het verleden zijn geen garantie voor de toekomst. In een versplinterde wereld heeft zelfs een vangnet van €2 biljoen zijn grenzen.