De confrontatie tussen Duitsland en Rusland heeft een “nieuw, gevaarlijker karakter” gekregen, zei BND-chef Martin Jaeger op 5 oktober 2026 tegen Duitse parlementariërs. Hij waarschuwde dat Duitsland in een gewelddadig conflict kan worden meegesleurd nu de Russische ‘schaduwoorlog’ tegen Duitsland en andere Europese democratieën volgens hem escaleert. Dat is een waarschuwing voor een risico, geen voorspelling dat een grote oorlog op handen is.
3
5
6
Wat bedoelt Jaeger met een ‘schaduwoorlog’?
Jaeger omschreef Rusland als een land dat een niet-officiële campagne voert tegen Duitsland en zijn bondgenoten. In berichtgeving over zijn uitspraken wordt die dreiging in verband gebracht met hybride activiteiten: onder meer spionage, sabotage en andere vijandige operaties die onder de drempel van een conventionele oorlog blijven.
1
3
11
Volgens Jaeger beschouwt Moskou Duitsland inmiddels als een van zijn voornaamste tegenstanders. De beschikbare verslagen geven die inschatting weer, maar bevatten geen duidelijke, specifieke uitleg van Jaeger waarom Moskou Berlijn zo zou zien.
2
13
Waarom noemde hij luchthaven Leipzig/Halle?
Jaeger wees op een poging tot een droneaanval bij luchthaven Leipzig/Halle als voorbeeld van het gevaar. Volgens de berichtgeving bevond de drone zich in de buurt van een Oekraïens vrachtvliegtuig.
5
11
De Duitse regering maakte later bekend dat zij Rusland verantwoordelijk hield voor het incident, op basis van politieonderzoek en inlichtingen. Dat is de toeschrijving van de Duitse overheid; de berichtgeving die hier wordt aangehaald, presenteert dit niet als een onafhankelijk vastgestelde conclusie.
20
Wat zegt de waarschuwing over de NAVO — en wat niet?
Een waarschuwing voor het risico op een gewelddadig conflict betekent niet automatisch dat de Duitse inlichtingendienst een grootschalige, op handen zijnde Russische aanval op de NAVO verwacht. In een verslag over Jaegers uitspraken staat dat de BND geen aanwijzingen zag voor plannen voor zo’n aanval.
9
De beschikbare berichtgeving geeft geen gedetailleerde, specifieke inschatting van Jaeger over de Baltische staten. Daarom is er op basis hiervan geen stevige conclusie te trekken over hoe hij het risico op kleinschaligere activiteiten daar afwoog tegen dat van een grote aanval op de NAVO.
Inlichtingenwerk: van de waarschuwing uit 2025 naar nu
In oktober 2025 zei Jaeger dat de BND operationeler zou gaan werken en bij zijn activiteiten grotere risico’s zou nemen. Zo wilde de dienst inlichtingen verzamelen en zich voorbereiden op mogelijke verdere escalatie door Rusland.
16 Dat wijst op een aanpak waarbij de dienst meer risico wil nemen. De beschikbare bronnen tonen niet aan welke wettelijke bevoegdheden daarna eventueel zijn uitgebreid.
In zijn uitspraken van 2026 was Jaeger explicieter over de mogelijke gevolgen voor Duitsland: volgens hem bestaat het risico dat het land in een gewelddadig conflict wordt meegesleurd.
3
16
De reactie van Moskou
Moskou heeft betrokkenheid bij hybride oorlogsvoering en sabotage in NAVO-landen herhaaldelijk ontkend.
17 De berichtgeving die hier wordt aangehaald, vermeldt geen afzonderlijke Russische reactie op Jaegers specifieke uitspraken. De Duitse beschuldiging over het incident bij Leipzig en de bredere Russische ontkenningen zijn dus tegengestelde officiële standpunten.
17
20