Het $4 miljard Iraanse sanctie-ontwijkingsnetwerk: hoe een Dubai crypto-exchange en een gokimperium geld verplaatsten

Een baanbrekend onderzoek van Reuters uit juli 2026 heeft een wijdvertakt Iraans netwerk blootgelegd dat minstens $4 miljard verplaatste via een onvergunde cryptocurrency-exchange in Dubai, genaamd Shelbit. Blockchain-data, geanalyseerd door twee crypto-onderzoeksbureaus en een onafhankelijk onderzoeker, koppelt de exchange aan een netwerk van meer dan 2.000 Farsi-talige gokwebsites, de Iraanse centrale bank, en wallets die gelinkt worden aan de Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC).

De Shelbit-exchange: een spookoperatie in Dubai

Shelbit werd gerund door de Iraanse expat Siavash Kayvanpour vanuit een kantoor boven een goedkoop hotel in de wijk Deira in Dubai. Sinds mei 2024 verwerkte het minstens $4 miljard aan cryptovaluta voor belangen die onder Amerikaanse en internationale sancties vallen. De exchange had geen openbare website en was voor gewone gebruikers niet toegankelijk.

Het goknetwerk: meer dan 2.000 sites met influencers als uithangbord

Shelbits grootste klant was een van de grootste illegale goknetwerken ter wereld, met meer dan 2.000 Farsi-talige websites met slots, blackjack en roulette. Het netwerk werd openlijk gepromoot door twee Iraanse socialmedia-influencers:

• Sasha Sobhani (geboren als Mohammad Javad), de zoon van een voormalige hoge Iraanse diplomaat en minister. Zijn vader distantieerde zich publiekelijk van hem en noemde zijn gedrag on-islamitisch.
• Pooyan Mokhtari, een zanger en influencer die in april 2026 in Dubai werd gearresteerd en door de VAE-autoriteiten beschuldigd werd van het financieren van Iraanse terroristische organisaties. Vervolgens werd hij het land uitgezet en vertrok hij naar Hongkong.

Beide mannen werden in Iran in 2023 bij verstek veroordeeld voor hun rol in illegale goksites, waaronder abt90 en Hazarat. Ze ontkennen alle beschuldigingen van betrokkenheid bij sanctie-ontwijking of witwassen.

Connecties met de Iraanse centrale bank en de IRGC

Uit de blockchain-data die Reuters inzag, blijkt dat Shelbit rechtstreeks transacties deed met de Iraanse centrale bank, de eveneens gesanctioneerde Iraanse exchange Nobitex, en wallets die Israël aan de IRGC linkt. Het onderzoek wees uit dat de IRGC jaren geleden de controle overnam over de grootste online gokoperaties van Iran, om zo geld naar het buitenland te kunnen verplaatsen. Het regime maakt misbruik van het feit dat gokken in Iran illegaal is, maar tegelijk een ongereguleerde financiële pijplijn kan vormen.

Shelbit verwerkte ook geld voor bitcoin-miningoperaties en andere gesanctioneerde Iraanse entiteiten.

$676 miljoen naar Binance

Sinds mei 2024 stroomde er minstens $676 miljoen aan cryptovaluta van wallets die aan Shelbit zijn gelinkt naar Binance, de grootste crypto-exchange ter wereld. Van dat bedrag kwam minstens $540 miljoen op Binance terecht nadat de toezichthouder in Dubai Shelbit al had bevolen te stoppen.

Reactie van de toezichthouders

Dubai's Virtual Assets Regulatory Authority (VARA) legde Shelbit op 2 januari 2025 een stopzettingsbevel op. De onvergunde exchange moest per direct alle activiteiten staken. Toch bleef Shelbit nog minstens 18 maanden geld verwerken, voordat de exchange uiteindelijk sloot. Op 24 juli 2026 legde VARA Shelbit een boete op voor de voortzetting van de onvergunde activiteiten en stelde dat de zaak mogelijke overtredingen van de anti-witwas- en terrorismefinancieringsregels betrof.

Het Amerikaanse ministerie van Financiën had in juni 2026 al nieuwe Iraanse sancties afgekondigd die specifiek op crypto-exchanges waren gericht.

Conclusie

Het onderzoek toont aan hoe cryptocurrency-exchanges, vooral die in licht gereguleerde rechtsgebieden, kunnen worden gebruikt voor grootschalige sanctie-ontwijking. De combinatie van een onvergunde exchange, een immens goknetwerk en staatsgelieerde entiteiten creëerde een pijplijn die miljarden kon verplaatsen, zelfs nadat toezichthouders hadden bevolen te stoppen.