DRAM-tekort wordt alleen maar erger in 2027: Samsung waarschuwt voor aanhoudende schaarste, Nvidia moet prestaties AI-chip terugschroeven

Onafhankelijk onderzoeksbureau TrendForce verwacht dat HBM in 2027 30 procent van alle DRAM-productiecapaciteit zal opslokken, waardoor het aanbod slechts 60 procent van de verwachte vraag kan dekken. UBS voorziet niet eerder dan Q2 2028 een evenwicht . Micron heeft inmiddels 16 bedrijven aan vijfjarige contracten gebonden en nieuwe fabrieken van welke fabrikant dan ook leveren pas op z'n vroegst medio 2027 significante volumes .

AI-vraag verdringt de productie voor consumenten

Het mechanisme is een structurele herverdeling van productiecapaciteit. Samsung, SK hynix en Micron schakelen productielijnen van gangbare DDR4/DDR5- en LPDDR5X-chips om naar hoogwaardige HBM voor Nvidia's AI-versnellers . Anders dan bij het chiptekort tijdens de pandemie, wordt dit tekort gedreven door AI-uitgaven die ongevoelig zijn voor prijsstijgingen. Die uitgaven herverdelen de wereldwijde productiecapaciteit structureel weg van consumentenproducten .

C.K. Chang, CEO van geheugenfabrikant Apacer, waarschuwde dat leveranciers in 2027 mogelijk minder dan 30 procent van hun 2026-volume vrijgeven op de open markt, waardoor modulenbouwers en traditionele geheugenkopers moeten concurreren om een krimpende voorraad .

Recordprijsstijgingen in alle segmenten

De prijzen voor DRAM zijn extreem snel gestegen:

• Q1 2026: DRAM-contractprijzen schoten met 90 tot 98 procent omhoog ten opzichte van het voorgaande kwartaal, de grootste stijging ooit gemeten .
• Q2 2026: LPDDR5X werd 89 procent duurder, DDR4 steeg met tot 51 procent, en de benchmark DDR4 8Gb-chip bereikte in mei 2026 een recordhoogte van 20 dollar per eenheid .
• Verder in 2026: Jefferies verwacht stijgingen van 40 tot 50 procent in Q3 en 30 tot 40 procent in Q4, gevolgd door 40 tot 45 procent jaar-op-jaar stijgingen voor heel 2027 .
• Impact op consumenten: De BBC meldde dat RAM-prijzen sinds oktober 2025 meer dan verdubbeld waren, met sterk stijgende pc- en smartphone-prijzen als gevolg . De cumulatieve kwartaalstijgingen van 90, 89 en 50+ procent brengen de totale jaar-op-jaar vermenigvuldiging voor sommige segmenten op vier tot zes keer.

Nvidia's Rubin Ultra moet concessies doen aan geheugen

In een opvallend signaal van hoe nijpend de schaarste is, wordt zelfs Nvidia gedwongen tot compromissen. TrendForce meldde begin augustus 2026 dat Nvidia sinds Q3 2026 de opties voor zijn Rubin Ultra AI-platform heeft verbreed. Naast de oorspronkelijk geplande 12-laags HBM4e worden nu ook 8-laags HBM4e, 12-laags HBM4 en 8-laags HBM4 overwogen – allemaal lagere geheugenspecificaties. Dit komt door de aanhoudende HBM-schaarste en onzekerheid over wanneer leveranciers HBM4e kunnen valideren .

Sommige rapporten geven aan dat het geheugen van de Rubin Ultra mogelijk wordt teruggebracht naar 192 GB, lager dan eerdere doelen . Eerder moest Nvidia al zijn Vera Rubin Superchip aanpassen vanwege LPDDR5X-tekorten .

Gevolgen voor consumenten en winkels

• Pc's en laptops: Merken berekenen de hogere kosten door. De prijzen voor DDR5 en SSD's verhogen de materiaalkosten fors . Sommige pc-makers verminderen de standaard geheugenconfiguratie om de prijs betaalbaar te houden.
• Smartphones: Mobiel DRAM (LPDDR5X) zag de sterkste stijging – alleen al in Q2 2026 89 procent – wat direct de prijs van vlaggenschip-telefoons opdrijft .
• Retail en doe-het-zelf-markt: Consumenten-RAM-kits zijn in sommige gevallen bijna verviervoudigd in prijs, waardoor game- en enthousiastelingen-hardware fors duurder wordt . Winkels krijgen te maken met beperkte toewijzingen; modulenbouwers ontvangen veel minder volume dan ze aanvragen .
• Bedrijven en cloud: Cloudproviders en serverfabrikanten snijden al in de capaciteit van RDIMM's, en deze trend zal naar verwachting in 2027 versnellen .

Scepsis en de kartelvraag

Verscheidene analisten en media wijzen erop dat Samsung, SK hynix en Micron – die samen ongeveer 95 procent van de wereldwijde DRAM-markt in handen hebben – weinig prikkel hebben om de productie voor consumenten snel uit te breiden, zolang AI-HBM veel hogere marges biedt . The Register en anderen wezen op de schijnbare tegenstrijdigheid: Samsung waarschuwt voor een verergerend tekort terwijl het tegelijk recordwinsten en een operationele marge van 52 procent rapporteert . Sommige experts betogen dat het tekort wordt verlengd door bewuste capaciteitsdiscipline in plaats van door echte fysieke beperkingen .

De DRAM-industrie heeft een geschiedenis van kartelgedrag (in de jaren 2000 leidde een prijsafspraak tot miljardenboetes en gevangenisstraffen). De huidige triopolie-structuur wekt vanzelf argwaan. De bronnen melden echter scepsis en beschuldigingen uit de industrie, niet een bevestigd onderzoek door een toezichthouder. Er zijn geen actieve formele antitrust-onderzoeken of kartelprocedures tegen DRAM-fabrikanten bevestigd in de beschikbare bronnen van medio 2026.