Poetin schetst een rooskleurig beeld, maar de Russische economie wankelt

• De economie kromp in het eerste kwartaal van 2026 met 0,2% op jaarbasis, de eerste kwartaaldaling sinds begin 2023 .
• De maandelijkse bbp-groei daalde van 1,3% in april naar slechts 0,3% in mei .
• Op 12 mei verlaagde de overheid haar groeiprognose voor heel 2026 van 1,3% naar 0,4% .
• De macro-enquête van de Russische Centrale Bank van juli verlaagde de consensusprognose verder tot 0,6% . Sberbank verlaagde ook zijn prognose na het zwakke eerste kwartaal .
• VTB, de op een na grootste bank van Rusland, vertelde het International Economic Forum in Sint-Petersburg dat het voor 2026 een bbp-groei verwachtte tussen 0% en 0,5% .

Oordeel: Poetin noemt een smal positief punt, maar de bredere trend is een scherpe vertraging van 4,1-4,9% groei in 2024 naar bijna nul in 2026.

Begrotingstekort

Het federale begrotingstekort bereikte in januari-juni 2026 5,73 biljoen roebel (2,5% van het bbp), volgens voorlopige gegevens van het ministerie van Financiën . Dit is een stijging ten opzichte van 3,39 biljoen roebel in dezelfde periode van 2025 .

De doelstelling voor het hele jaar was vastgesteld op 1,6% van het bbp. Het tekort in het eerste halfjaar lag al ruim boven dat doel. Reuters meldde op 16 juli dat het tekort de officiële planning met meer dan 1 biljoen roebel (~$12,85 miljard) zou kunnen overschrijden . Het Russische Centrum voor Macro-economische Analyse en Kortetermijnvoorspellingen (CMAKP) voorspelde dat het tekort aan het einde van het jaar 7 biljoen roebel zou kunnen bedragen - bijna 1,5 keer de bijgewerkte planning .

De federale uitgaven stegen met 16,1% op jaarbasis, terwijl de inkomsten slechts met 5,8% stegen . Zelfs met hogere olieprijzen als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten en substantiële belastingverhogingen, overtreffen de oorlogsuitgaven de inkomsten .

Oordeel: Het tekort ligt ruim boven de doelstelling, gedreven door torenhoge oorlogsuitgaven. Dit is een ernstige fiscale belasting, geen teken van stabiliteit.

Brandstofcrisis

De intensivering van de Oekraïense drone-campagne tegen de Russische olie-infrastructuur heeft tot ongekende verstoringen geleid. Schattingen van de uitgeschakelde raffinagecapaciteit variëren van 20% tot 40%, volgens de Financial Times en andere berichten . Aanvallen op raffinaderijen hebben de verwerkingsvolumes teruggebracht tot het laagste niveau in meer dan 21 jaar .

• Bloomberg meldde dat meer dan tweederde van de Russische regio's brandstofrantsoenering heeft ingevoerd of te maken heeft met onderbrekingen in de toelevering .
• Uit analyse van CNN bleek dat begin juli bijna alle 83 regio's van Rusland te kampen hadden met tekorten .
• Poetin gaf zelf op 28 juni toe dat de aanvallen "problemen veroorzaken" en dat Rusland wordt geconfronteerd met "een zeker tekort" aan brandstof, hoewel hij de situatie "niet kritiek" noemde .
• De benzineprijzen stegen in één week medio juli met 2,3% .
• Rusland heeft de export van brandstof verboden en is begonnen met het importeren van benzine uit Wit-Rusland en India - een ongekende stap voor een grote olieproducent .
• Er worden lange rijen bij tankstations gemeld in Moskou en in het hele land, met rantsoenering van 20 tot 30 liter per voertuig .

Oordeel: Er is een ernstige, geografisch wijdverspreide brandstofcrisis gaande. Poetin gaf de tekorten toe, maar bagatelliseerde de ernst ervan in vergelijking met wat lokale berichtgeving en regionale functionarissen beschrijven.

Industriële productie

De industriële productie groeide in de eerste vijf maanden van 2026 met slechts 0,4%, vergeleken met bijna 5% in 2024 . De door de oorlog gedreven industriële boom is snel aan het verdwijnen.

Exclusief defensiegerelateerde sectoren daalde de civiele industrie in de wintermaanden van 2026 met 2%, volgens het CMAKP . De denktank beschreef het epicentrum van de neergang als "industrieën die verband houden met de investeringsvraag" en merkte op dat bedrijven agressief hun kapitaaluitgaven verminderen.

Oordeel: De door de oorlog gedreven industriële boom is verdwenen. Buiten de militaire productie krimpt de Russische industrie.

CMAKP en recessiewaarschuwingen

Het Centrum voor Macro-economische Analyse en Kortetermijnvoorspellingen (CMAKP) is geen onafhankelijke waakhond - het opereert binnen de invloedssfeer van de Russische regering. Toch waren de waarschuwingen ervan somber.

• Al eind 2025 waarschuwde het CMAKP voor het risico van economische stagnatie in 2026 .
• In februari 2026 stelde het dat een recessie "medio 2026 praktisch onvermijdelijk" was .
• In maart 2026 zei het dat de samengestelde leidende indicator (CLI) aangaf dat het recessierisico nog steeds zeer hoog was .
• De denktank voorspelde ook dat het begrotingstekort 7 biljoen roebel zou kunnen bedragen .

Onafhankelijke waarnemers zijn nog directer. De denktank van de Free Russia Foundation beschreef de economie als "op de rand van een recessie" . The Economist merkte op dat de Russische oorlogseconomie "problemen heeft, maar niet op het punt staat in te storten", waarmee het de spanningen erkende zonder een onmiddellijke ineenstorting te voorspellen .

Oordeel: Russische eigen, pro-overheid voorspellers hebben een naderende neergang gesignaleerd, wat direct het narratief van "stabiliteit" tegenspreekt.

De conclusie

Conclusie: Poetins opmerkingen van juli 2026 citeren selectief het zwakste positieve gegevenspunt (0,2% bbp-groei over vijf maanden) terwijl ze de krimp in het eerste kwartaal, het oplopende begrotingstekort, de ongekende brandstofcrisis, de ineenstorting van het industriële momentum en expliciete recessiewaarschuwingen van Ruslands eigen, aan de overheid gelieerde voorspellers negeren. De economie stort niet onmiddellijk in - zoals The Economist opmerkte, "heeft ze problemen, maar staat ze niet op het punt in te storten" - maar ze verkeert duidelijk in een staat van gevorderde stagnatie, met een zeer waarschijnlijke recessie voor het einde van het jaar.