Wereldwijde toeleveringsketens onder druk: CEO's betalen 17,3% premie voor veerkracht, terwijl 51% binnen drie weken instort

Twee grote rapporten – gepubliceerd midden 2026 – schetsen een zorgwekkend beeld van de wereldwijde toeleveringsketens: fabrikanten hamstern voorraden in een tempo dat we in drie jaar niet zagen, transportkosten en tekorten blijven hoog, en meer dan de helft van de CEO's van grote ondernemingen geeft toe dat hun bedrijf binnen enkele weken zou instorten bij een grote verstoring. Toch laten dezelfde bestuurders zien dat ze bereid zijn fors te betalen voor stabiliteit – wat een duidelijk pad opent voor leveranciers en inkoopmanagers.

Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste bevindingen uit beide rapporten.

De GEP Global Supply Chain Volatility Index (juni 2026)

De GEP-index, gebaseerd op een maandelijkse enquête onder 27.000 bedrijven wereldwijd, volgt de vraagomstandigheden, tekorten, transportkosten, voorraden en achterstanden. De meting van juni 2026 laat aanhoudende druk zien:

• Wereldwijde index: 1,55 in juni 2026, iets lager dan de 1,64 van april – de hoogste stand sinds oktober 2022 .
• Veiligheidsvoorraden op driejarig hoogtepunt: fabrikanten kopen versneld in om zich in te dekken tegen verwachte prijsstijgingen en tekorten in de tweede helft van 2026 .
• Drie opeenvolgende maanden van verhoogde spanning: voorraden, materiaaltekorten en transportkosten zijn al drie maanden op rij verhoogd – een opvallende trend, zelfs buiten de pandemieperiode .
• Regionaal beeld: Azië koploper met de hoogste volatiliteit (2,96), gevolgd door Noord-Amerika (1,69), de EU (1,43) en het Verenigd Koninkrijk (1,34) . De druk op de Noord-Amerikaanse toeleveringsketens is opgelopen tot het hoogste punt sinds augustus 2022 .

Opvallend is dat deze huidige spanning een eerdere trend omkeert: eind 2025 en begin 2026 daalde de inkoop door fabrieken in Noord-Amerika en Europa nog, wat wees op een verslechterend vooruitzicht voor westerse goederenproducenten . De recente toename in voorraadvorming suggereert dat fabrikanten zich schrap zetten voor een volatiele tweede helft van 2026.

Proxima's Global Supply Chain Resilience Outlook (juli 2026)

Proxima, een dochteronderneming van Bain & Company, ondervroeg meer dan 500 CEO's van bedrijven met een jaaromzet van meer dan 500 miljoen dollar in vijf landen . De resultaten laten een opvallende kloof zien tussen hoe CEO's risico's waarnemen en hoe voorbereid ze werkelijk zijn.

Kwetsbaarheid van CEO's: fragiliteit is wijdverbreid

• 51% van de CEO's geeft aan dat hun bedrijf de normale bedrijfsvoering niet langer dan drie weken zou kunnen volhouden bij een grote verstoring van de toeleveringsketen .
• Minder dan 40% van de bedrijven heeft momenteel realtime inzicht in de hele keten, waardoor ze bij verstoringen grotendeels in het duister tasten .
• 45% van de CEO's meldt dat hun bedrijf de afgelopen twee jaar al te maken heeft gehad met een cybergerelateerde verstoring van de toeleveringsketen .

Bereidheid om een premie te betalen voor veerkracht

Uit de enquête blijkt dat veerkracht is verschoven van een kostenpost naar een topprioriteit in de boardroom:

• Bijna 100% van de CEO's verwacht meer te betalen voor een veerkrachtigere toeleveringsketen .
• 72% van de CEO's zegt bereid te zijn hogere leverancierskosten te accepteren in ruil voor sterkere veerkrachtgaranties .
• De gemiddeld aanvaardbare premie bedraagt 17,3% – CEO's beschouwen een kostenstijging van ongeveer 17% dus als een aanvaardbare prijs voor meer stabiliteit .

Regionale vergelijking: Singapore koploper in voorbereiding

Bedrijven uit Singapore blijken wereldwijd het best voorbereid. Volgens de enquête kan 23% van de Singaporese bedrijven de bedrijfsvoering 4 tot 6 maanden volhouden na een grote schok, tegenover slechts 13% van de bedrijven wereldwijd. Chris Hampden, Senior Vice President bij Proxima, merkte op dat „de prestatie van Singapore laat zien hoe handelsgedreven economieën hun strategie voor de toeleveringsketen hervormen als antwoord op veranderende mondiale dynamiek” .

Wat deze bevindingen betekenen voor de strategie rond toeleveringsketens

Samen genomen laten de GEP- en Proxima-rapporten een duidelijke spanning zien: de volatiliteit van de toeleveringsketen is hoog en hardnekkig, de meeste bedrijven zijn gevaarlijk slecht voorbereid op een schok, maar de bereidheid van het management om te investeren in veerkracht is nog nooit zo groot geweest.

Voor inkoop- en ketenmanagers ontstaat hiermee een concreet venster om te handelen. De data suggereren dat investeren in realtime zichtbaarheid, gespreide inkoopbronnen en sterkere samenwerking met leveranciers – met acceptatie van de gemiddelde kostenstijging van 17,3% die CEO's willen betalen – de kloof kan dichten tussen de huidige kwetsbaarheid en de veerkracht die besturen nu eisen.