Trump en Zelensky: wat er nu écht is afgesproken op de NAVO-top in Ankara

De NAVO-top van 2026 in Ankara leverde een stortvloed aan defensie-aankondigingen op waarbij de Verenigde Staten en Oekraïne centraal stonden. Hieronder een helder, op bronnen gebaseerd overzicht van wat er nu écht is bevestigd, wat nog in de pijplijn zit, en welke beweringen nadere controle verdienen.

Patriot-productielicentie verleend – bevestigd

Op 8 juli 2026, tijdens een bilateraal overleg met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky aan de zijlijn van de Ankara-top, verklaarde president Donald Trump dat de VS Oekraïne een licentie zullen geven om Patriot-luchtverdedigingsraketten op eigen bodem te produceren. Trump zei: 'We geven ze het recht om Patriot-raketten te maken' en dat Oekraïners 'er heel goed in zijn om dingen snel te maken' . Dit was een van de belangrijkste verzoeken van Oekraïne voorafgaand aan de top, omdat het land dringend behoefte had aan Patriot-onderscheppingsraketten om Russische ballistische raketaanvallen af te slaan .

Aankoop van Oekraïense drones door de VS – bevestigd

In hetzelfde gesprek zei Trump dat de Verenigde Staten drones zullen kopen van Oekraïne. Er werd gemeld dat er een drone-overeenkomst tussen de twee landen werd voorbereid . Zelensky bevestigde dat er aan een dronedeal werd gewerkt, al zijn de precieze voorwaarden – hoeveelheden, tijdlijnen en specifieke dronemodellen – in de openbare berichtgeving nog niet bekendgemaakt .

Uitbreiding van de 'Drone Deals' – bevestigd

Op 7 juli 2026, eveneens aan de zijlijn van de NAVO-top, tekende Zelensky drie nieuwe 'drone deals' met Estland, Nederland en Denemarken . Bij deze overeenkomsten gaat het doorgaans om het delen van Oekraïense blauwdrukken en in de strijd bewezen dronetechnologie in ruil voor royalty's, investeringen of gezamenlijke productie . Nederland tekende daarnaast een aparte bilaterale overeenkomst over onbemande technologie met Oekraïne . Deze akkoorden sluiten aan bij eerdere dronedeals die Oekraïne al had gesloten met onder meer Letland. Naar verluidt hebben inmiddels zo'n twintig landen belangstelling getoond voor vergelijkbare regelingen .

Het mei-memorandum – opgesteld, maar niet ondertekend

In mei 2026 stelden het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken en de Oekraïense ambassadeur Olha Stefanishyna een memorandum op dat Oekraïne in staat zou stellen om voor het eerst sinds de Russische invasie van 2022 militaire technologie – voornamelijk dronetechnologie – naar de VS te exporteren . Het ontwerpkader voorziet in het onderbrengen van Oekraïense dronetechnologie in joint ventures op Amerikaanse bodem en zou een historische omkering betekenen van de eenrichtingsstroom van westerse wapens naar Oekraïne . Over dit memorandum wordt gemeld dat het is 'opgesteld', maar het is nog niet definitief gemaakt of ondertekend . De aankondiging van Trump dat de VS Oekraïense drones gaat kopen, beweegt in die richting, maar is op zichzelf nog geen getekende overeenkomst.

De productiecapaciteitskloof: een belangrijke kanttekening

Beweringen over een dramatische kloof in de productiecapaciteit van drones tussen Oekraïne en de VS zijn in grote lijnen consistent met deskundigenrapportages, maar bij specifieke getallen is voorzichtigheid geboden.

• Oekraïense kant: Er is geen enkele geverifieerde openbare bron die bevestigt dat 'één fabrikant' voor 2026 een concreet plan heeft voor meer dan 3 miljoen FPV-drones. Oekraïne heeft de drone-productie flink opgeschaald en Zelensky heeft als doelstelling genoemd dat de hele industrie miljoenen drones per jaar moet produceren. De specifieke claim van 3+ miljoen van één fabrikant is echter niet te verifiëren met de geraadpleegde bronnen.

• Amerikaanse kant: Het cijfer van ongeveer 300.000 drones (van alle types) van de Amerikaanse defensie-industrie wordt niet direct bevestigd door de aangetroffen bronnen. De jaarlijkse Amerikaanse productie van drones – met name de goedkope FPV-systemen – wordt algemeen beschreven als ver onder de Oekraïense productie in oorlogstijd, en dit verschil is een belangrijke motivatie voor het nieuwe partnerschap . Maar het exacte getal van 300.000 kon niet onafhankelijk worden geverifieerd in de bestudeerde berichtgeving.

Conclusie: De belangrijkste defensie-aankondigingen op de NAVO-top in Ankara zijn reëel en significant: de Patriot-productielicentie, de Amerikaanse toezegging om Oekraïense drones te kopen, en drie nieuwe 'Drone Deals' met Estland, Nederland en Denemarken. Het bredere meimemorandum dat de export van Oekraïense militaire technologie naar de VS mogelijk moet maken, is nog niet uitgevoerd. De dramatische productiecapaciteitskloof is in grote lijnen consistent met wat deskundigen beschrijven, maar noch het getal van '3+ miljoen van één fabrikant' noch dat van '300.000 uit de VS' kon op basis van de huidige bronnen worden geverifieerd.