Centrale banken keren de dollar de rug toe: OMFIF-enquête toont historische verschuiving naar goud, euro en yuan

Decennialang was de Amerikaanse dollar de onbetwiste koning van de wereldwijde reservemunten. Maar de nieuwste enquêtes van het Official Monetary and Financial Institutions Forum (OMFIF) duiden op een historisch keerpunt: voor het eerst zijn er meer centrale banken die van plan zijn hun dollarreserves af te bouwen dan uit te breiden in het komende decennium. De verschuiving is geleidelijk maar onmiskenbaar, aangedreven door toenemende geopolitieke spanningen en een stille maar aanhoudende beweging naar een multipolair systeem.

Historische verschuiving: meer centrale banken willen dollars verkopen dan kopen

In een bevinding die OMFIF een primeur noemt sinds het begin van het volgen van beleggingsintenties van centrale banken, zijn er nu meer reservebeheerders die van plan zijn hun dollarblootstelling te verminderen dan te verhogen in de komende tien jaar . Dit markeert een duidelijke breuk met het verleden en weerspiegelt een groeiende perceptie dat de Amerikaanse munt een verhoogd politiek en geopolitiek risico met zich meebrengt .

De OMFIF-enquête van 2026 onderstreept dit punt: geopolitieke spanningen vormen nu het grootste risico voor reservebeheerders. Van de centrale banken die geopolitieke risico's meewegen in hun assetallocatie, heeft 82,6% het afgelopen jaar wijzigingen doorgevoerd – een sterke stijging ten opzichte van 72,6% in 2025 en 53,6% in 2024 .

Waar de reserves naartoe gaan: goud, euro en renminbi

Nu de aantrekkingskracht van de dollar afneemt, komen drie alternatieven naar voren als de belangrijkste begunstigden:

• Goud — Centrale banken hebben hun goudreserves gestaag uitgebreid. Uit de OMFIF-enquête van 2025 bleek dat de vraag naar goud zelfs sterker was dan naar welke enkele munt dan ook, waardoor het de eerste keus is voor diversificatie . Reuters en CNN melden dat de goudaankopen naar verwachting zullen versnellen nu de politieke onzekerheid aanhoudt .
• Euro — Vlak achter goud is de euro de grote favoriet. Een netto 16% van de ondervraagde centrale banken is van plan de euro-allocaties de komende twee jaar te verhogen, tegen 7% in het voorgaande jaar . De euro wordt gezien als de munt die het meest zal profiteren van mondiale macro-economische verschuivingen .
• Renminbi (yuan) — Reservebeheerders verwachten hun renminbi-bezit uit te breiden, maar de verschuiving zal geleidelijk verlopen. Uit de Central Banking-enquête van 2026 blijkt dat 91,8% van de respondenten verwacht dat het aandeel van de renminbi in de mondiale reserves tegen 2035 4% of hoger zal bedragen, hoewel een derde nog steeds helemaal niet van plan is erin te investeren .
• Kleinere ontwikkelde-marktvaluta's — Het OMFIF-rapport van 2025 merkt op dat diversificatie verder reikt dan de grote alternatieven. Ook kleinere valuta uit ontwikkelde markten zien een toenemende belangstelling naarmate centrale banken hun reserve mandje verbreden .

Het stille, aanhoudende thema van multipolariteit

De enquêtes laten consistent zien dat reservebeheerders geloven dat de wereld zich losmaakt van een dollar-centrisch systeem en overgaat naar een meer multipolaire ordening. Het OMFIF-rapport omschrijft diversificatie als een 'stil, aanhoudend thema' dat niet langer ter discussie staat, maar nu verankerd is in de strategie van reservebeheer . Bijna 60% van de respondenten van de GPI-enquête van 2025 gaf aan van plan te zijn om binnen één tot twee jaar te diversifiëren .

De aanhoudende maar afnemende dominantie van de dollar

Ondanks de historische verschuiving wordt niet verwacht dat de dollar snel van de troon zal worden gestoten. Bijna 80% van de respondenten van de UBS Reserve Manager Survey (uitgevoerd samen met OMFIF) verwacht nog steeds dat de dollar de dominante reservemunt blijft in de nabije toekomst . De gemiddelde voorspelling uit de OMFIF-enquête is echter dat het aandeel van de dollar in de mondiale deviezenreserves zal dalen van 58% nu naar 52% in 2035 . Dit bevestigt een geleidelijke erosie: de dollar blijft aan de top, maar zijn marge krimpt gestaag ten gunste van een meer gediversifieerd, multipolair reservesysteem .

Belangrijke kanttekening: De projectie van 58% naar 52% is afkomstig uit de OMFIF-enquête van 2025 (gepubliceerd in juni 2025). De enquête van 2026 (gepubliceerd op 30 juni 2026) bevestigt de richting van de de-dollarisatietrend, maar lijkt geen nieuwe specifieke numerieke voorspelling voor 2035 te hebben gedaan. Het cijfer van 52% blijft de meest recente OMFIF-projectie.