Van recordhoogte naar vrije val: waarom SpaceX 400 miljard dollar verloor in drie dagen

Wat veroorzaakte zo'n gewelddadige ommekeer, en waarom leidde een obligatiedeal van $25 miljard, bedoeld om de bestaande schulden van Musk te herfinancieren, tot een breder debat over de vraag of de wereldwijde kapitaalmarkten een ‘bubbelzone’ zijn binnengegaan?

Vier katalysatoren die de rally braken

De daling van meer dan 24% werd niet veroorzaakt door één enkele gebeurtenis. Vier katalysatoren kwamen samen binnen een week.

1. Uitputting van de IPO-hype en winstnemingen

Het aandeel verdubbelde in enkele dagen in waarde. Een scherpe ommekeer volgde toen het speculatieve enthousiasme wegebde en vroege beleggers hun winsten veiligstelden . Met slechts 4,2% van de totale aandelen beschikbaar voor handel bij de lancering, versterkte de beperkte free float zowel de stijging als de daaropvolgende daling . CNBC meldde een verliesreeks van drie dagen die $400 miljard aan waarde wegvaagde, waarmee het grootste deel van de spectaculaire winsten na de beursgang verdween .

2. De overname van Anysphere ter waarde van $10 miljard

Op 16 juni kondigde SpaceX de overname aan van Anysphere, het bedrijf achter de AI-codeertool Cursor, in een volledig met aandelen gefinancierde deal ter waarde van naar verluidt ongeveer $10 miljard . Beleggers reageerden negatief op de structuur, omdat zij de aandelenruil als verwaterend beschouwden voor kopers die slechts enkele dagen eerder aandelen hadden gekocht . De aankondiging leidde onmiddellijk tot vragen over waarom een bedrijf dat net $75 tot $86 miljard had opgehaald met zijn beursgang, alweer grote overnames deed .

3. De obligatie-uitgifte van $25 miljard – de grootste trigger

Op 22 en 23 juni bevestigde SpaceX zijn eerste obligatieverkoop. De doelstelling was aanvankelijk $20 miljard, maar uiteindelijk werd $25 miljard opgehaald, verdeeld over vijf tranches met looptijden van 2031 tot 2056 en rentetarieven van 5,35% tot 6,65% . Het aandeel stortte op 22 juni met 16,4% op één dag – de grootste dagelijkse daling sinds de beursnotering . Analisten wezen op de groeiende bezorgdheid over de hogere rentelasten als gevolg van de nieuwe schuld en het dreigende risico van vrijkomende aandelen na het verstrijken van de lock-up-periodes in de komende maanden .

Het doel van de obligatieverkoop wakkerde de onrust bij beleggers verder aan. SpaceX gebruikte de opbrengst om dure schulden af te lossen die verband hielden met de overname van X (voorheen Twitter) door Elon Musk in 2022 en dure leningen van AI-lab xAI . Critici merkten op dat de beursgang en obligatieverkoop in feite de persoonlijke overnameschulden van Musk overbrachten naar de balans van SpaceX, waardoor de hefboomwerking toenam voor een bedrijf dat al vragen kreeg over de groei van Starlink en de afhankelijkheid van overheidscontracten .

4. De bredere tech-verkoopgolf

De daling vond niet plaats in een vacuüm. De daling van SpaceX viel samen met een bredere neergang in technologie- en AI-aandelen. Alphabet beleefde op dezelfde maandag dat SpaceX $400 miljard verloor de grootste dagelijkse daling in meer dan een jaar . Stijgende olieprijzen en macro-economische onzekerheid versterkten de druk en verergerden de verliezen van SpaceX verder .

Het voorzichtige oordeel van de obligatiemarkt

Ondanks de paniek op de aandelenmarkt was de obligatieverkoop zelf een logistiek succes – maar het onthulde een scherpe divergentie tussen opgewonden aandelenbeleggers en sceptische schuldkopers.

Enorme vraag, voorzichtige prijsstelling. De obligatie-uitgifte trok orders die een piek bereikten van $89 miljard, ver boven de $25 miljard die werd aangeboden . De obligaties werden echter geprijsd met een premie van 1,4 procentpunt boven staatsobligaties, ongeveer 0,4 procentpunt hoger dan de gemiddelde spread voor vergelijkbare investment-grade-emittenten. Bloomberg meldde dat dit signaleerde dat de obligatiemarkt een opmerkelijk voorzichtiger houding aannam dan de aandelenmarkten .

Zwakke secundaire marktprestaties. Binnen enkele dagen na de uitgifte kregen de obligaties van SpaceX te maken met ongebruikelijke verkoopdruk. Kredietspreads werden wijder en financieringskosten stegen, waardoor eerdere winsten bijna werden uitgewist. Marktwatchers wezen op een ‘geconcentreerde terugtrekking van snel geld, volatiliteit op de aandelenmarkt en zorgen over negatieve kasstromen’ . Morningstar meldde dat crediteuren hun twijfels uitten over de obligaties van SpaceX met een langere looptijd, wat wijst op een groter wantrouwen ten opzichte van de bredere AI-uitgavengolf . Drie van de tien meest verhandelde obligaties op een belangrijke handelsdag waren SpaceX-effecten – maar ze werden zwakker, niet sterker, verhandeld .

xAI's geldverslindende activiteiten verhogen het risico. De obligatiedeal dekt in wezen xAI, dat vorig jaar $3,2 miljard aan inkomsten rapporteerde, maar een operationeel verlies leed van $6,4 miljard. Dit geeft aan dat de kredietmarkten nu een bedrijf financieren dat een enorme negatieve kasstroom heeft .

Waarschuwingen voor een ‘bubbelzone’ van topbeleggers

De obligatie-uitgifte veroorzaakte bredere angsten voor oververhitting van de markt. Ludovic Subran, CIO van Allianz Group, waarschuwde dat het vermogen van SpaceX om direct na een recordbeursgang snel $25 miljard aan obligaties uit te geven – ondanks ruime kasreserves – een teken is dat de wereldwijde kapitaalmarkten zich in een ‘bubbelzone’ bevinden. Hij beschreef de omgeving als een waarin ‘er geen slechte deals meer bestaan’ . Subran karakteriseerde de verschuiving als een overgang van ‘gezonde expansie naar een uitgerekte boom’ .

Andere analisten sloten zich bij het koor aan. CFRA-analist Keith Snyder uitte zijn bezorgdheid over ‘de urgentie voor bedrijven om hun kapitaal verstandig te investeren’ . Analisten van Susquehanna en KeyBanc waarschuwden voor agressieve groeiverwachtingen en mogelijke overwaardering . Short interest piekte, waarbij Ortex een sterke stijging van bearish weddenschappen tegen het SpaceX-aandeel meldde .

Wat het allemaal betekent

De daling van meer dan 24% werd gedreven door een klassiek patroon van ‘koop het gerucht, verkoop het nieuws’ na extreme IPO-hype – versterkt door een grote, verwaterende overname, een verrassende obligatiedeal van $25 miljard die zorgen over de hefboomwerking opriep, en een bredere tech-verkoopgolf. De obligatie-uitgifte zelf leidde tot een verhit debat: de vraag was enorm, maar de prijsstelling en zwakte op de secundaire markt onthulden dat obligatiebeleggers veel voorzichtiger zijn dan aandelenbeleggers. Prominente stemmen zoals de CIO van Allianz waarschuwden dat de hele episode een symptoom is van een oververhitte, bubbelachtige markt.

Voor beleggers blijft de belangrijkste vraag of de inkomsten van Starlink-satellietinternet en de lanceercontracten van SpaceX met de overheid voldoende zullen zijn om de aanzienlijke uitgaven van xAI te dekken totdat de AI-onderneming zelfvoorzienend wordt . Het aandeel, dat eind juni ongeveer 31% was gedaald ten opzichte van de piek, staat nu voor een nieuwe tegenwind: gefaseerde lock-up-periodes die de komende maanden miljoenen aandelen van insiders op de markt kunnen brengen .