Oekraïne begint 40-daagse 'drukoperatie': diepe aanvallen op Russische olie-infrastructuur

De eerste bevestigde aanvallen: doelen diep in Rusland

Binnen enkele uren na de aankondiging voerden Oekraïense troepen een gecoördineerde reeks langeafstandsdrone-aanvallen uit die drie grote energiedoelen op Russisch grondgebied troffen.

• Poltavskaya-oliedepot, Krasnodar Krai: Getroffen in de nacht van 25 juni door Oekraïense strijdkrachten op ongeveer 300 kilometer van de frontlinie.
• Bashneft-Ufaneftekhim en Bashneft-Novoil-raffinaderijen, Ufa, Basjkirostan: Diezelfde ochtend getroffen door SBU-drones op ongeveer 1.500 kilometer van de frontlinie – een van de diepste Oekraïense aanvallen uit de oorlog. De SBU bevestigde dat de aanvallen brand veroorzaakten bij de primaire verwerkingseenheden van de installaties. Beide raffinaderijen zijn eigendom van Rosneft, Ruslands grootste olieproducent.

Zelensky omschreef deze aanvallen als onderdeel van een ‘consistente, precieze reactie op het feit dat Rusland de oorlog rekt en Oekraïense steden en gemeenschappen aanvalt’, en noemde de campagne ‘langeafstandssancties’. Oekraïense functionarissen meldden ook bredere aanvallen op Russische militaire en energie-infrastructuur in dezelfde periode, waaronder een groot spervuur van 660 drones gericht op Moskou, de chemische fabriek Azot in de regio Toela en locaties op de bezette Krim.

Het diplomatieke doel: Zelensky dringt aan op overleg, Poetin zegt nee

Zelensky heeft de militaire escalatie direct gekoppeld aan een diplomatieke doelstelling. Begin juni 2026 publiceerde hij een open brief aan de Russische president Vladimir Poetin waarin hij een persoonlijke ontmoeting voorstelde om een einde aan de oorlog te onderhandelen.

Poetin verwierp het voorstel publiekelijk op 5 juni tijdens het Internationaal Economisch Forum in Sint-Petersburg. ‘Ik zie geen zin in een ontmoeting’, zei Poetin. ‘Het heeft alleen zin voor de Oekraïense kant.’ Hij riep het Russische leger ook op ‘het werk te doen’, waarmee hij aangaf dat Moskou zijn militaire campagne zou voortzetten. De afwijzing verdiepte de diplomatieke impasse die de vredesinspanningen al maanden lamlegde.

Bredere strategische context: Operatie Spiderweb en de evolutie van SBU-diepe aanvallen

De 40-daagse operatie kwam niet uit het niets. Ze bouwt rechtstreeks voort op het vermogen van de SBU om complexe, clandestiene langeafstandsaanvallen diep in Rusland uit te voeren.

Het meest sprekende precedent is Operatie Spiderweb, uitgevoerd op 1 juni 2025 – exact een jaar voordat de huidige campagne werd aangekondigd. Bij die operatie werden 117 FPV-drones Rusland binnengesmokkeld, verborgen in houten cabines die op vrachtwagens waren gemonteerd, en vervolgens gelijktijdig gelanceerd richting vier tot vijf strategische Russische luchtmachtbasissen. De SBU meldde dat de aanvallen 41 Russische strategische vliegtuigen beschadigden of vernietigden, waaronder Tupolev Tu-95- en Tu-160-bommenwerpers, met een geschatte schade van 7 miljard dollar. De planning duurde 18 maanden en de operatie werd persoonlijk gevolgd door Zelensky.

Operatie Spiderweb toonde aan dat de Oekraïense veiligheidsdiensten doelen op duizenden kilometers diep in Russisch grondgebied konden bereiken – een vermogen dat de huidige 40-daagse campagne lijkt te operationaliseren op duurzame basis, nu gericht op energie-infrastructuur in plaats van één enkele doelgroep.

Wat de bronnen wel en niet bevestigen

Verschillende beweringen in sommige eerste berichten konden niet worden geverifieerd via de verstrekte bronnen:

• De bewering dat ‘minstens 15 Russische olieraffinaderijen sinds januari 2026 zijn getroffen’ wordt niet ondersteund door de verstrekte bronnen.
• De specifieke rol van Yevhenii Khmara als ‘waarnemend SBU-chef’ wordt genoemd in enkele door gebruikers gegenereerde sociale media-berichten, maar wordt niet bevestigd door gezaghebbende nieuwsbronnen. Meerdere bronnen verwijzen naar hem als de SBU-chef.
• Beweringen over nieuwe Amerikaanse sancties, meer dan 1 miljard dollar aan veiligheidsfinanciering of toezeggingen van de G7-top in Évian worden niet gestaafd door het verstrekte bronmateriaal.

Wat goed gedocumenteerd is: het vermogen van de SBU voor diepe aanvallen, de aanvallen van 25 juni op Oefa en Krasnodar, de goedkeuring van de 40-daagse operatie en Poetins afwijzing van Zelensky's oproep tot overleg.

Kernpunten