Waarom Apple VK-apps uit de App Store verwijderde

De situatie doet denken aan september 2022. Toen verwijderde Apple eveneens apps die aan VK waren gelieerd, nadat het bedrijf verwees naar Britse sancties tegen partijen die met de ontwikkelaarsaccounts verbonden waren .

Welke apps zijn getroffen?

De verwijdering betrof een groot deel van het ecosysteem van VK Holding. Volgens The Kyiv Independent verdwenen in totaal 16 apps die door de holding worden beheerd uit de App Store . Onder meer de volgende diensten werden genoemd :

• VKontakte, het belangrijkste sociale netwerk van VK
• VK Music
• VK Video
• VK Messenger
• VK Dating
• VK Calls
• de e-mailapp van Mail.ru
• Mail.ru Cloud
• het sociale netwerk Odnoklassniki
• Dzen, een contentplatform
• Youla, een advertentieplatform
• Skillbox, een onderwijsplatform

De apps verdwenen niet allemaal tegelijk. In eerste instantie waren onder meer VK Music, VK Messenger en VK Video niet meer beschikbaar; later verdween ook de hoofdapp VKontakte . Volgens de berichtgeving waren de apps wereldwijd niet meer in de App Store te vinden, dus niet alleen in Rusland .

Wie een app al op een iPhone of iPad had geïnstalleerd, kon die blijven gebruiken. Na verwijderen, verlies van toegang of een nieuw toestel was opnieuw downloaden via de App Store echter niet meer mogelijk . VK waarschuwde daarnaast dat gebruikers op iOS geen pushmeldingen voor de diensten meer zouden ontvangen .

Hoe reageerden VK en het Kremlin?

VK noemde de verwijderingen “volledig onaangekondigd en onaanvaardbaar” en beschuldigde Apple ervan zonder waarschuwing of uitleg te hebben gehandeld . Het bedrijf stelde dat de maatregel de toegang tot diensten die dagelijks door miljoenen mensen worden gebruikt bemoeilijkt.

Het Kremlin en andere Russische overheidsinstanties eisten binnen enkele uren opheldering van Apple . Het Russische ministerie voor Digitale Ontwikkeling bestempelde de beslissing als “politiek gemotiveerd” en zei dat Apple geen geldige juridische basis had gegeven. Volgens het ministerie was er geen onderbouwde uitleg ontvangen over de vermeende sanctieverplichtingen en hadden Amerikaanse advocatenkantoren geen reden gevonden om de VK-diensten te blokkeren .

Tegelijkertijd moedigen Russische autoriteiten burgers actief aan om MAX te gebruiken, een door VK ontwikkelde berichtenapp die door de staat wordt gesteund . Een Russische federale wet uit 2025 verplichtte dat MAX vooraf wordt geïnstalleerd op iedere smartphone die in Rusland wordt verkocht .

Apple zit klem tussen twee soorten druk

De verwijdering van VK-apps in juni 2026 is de meest recente episode in een bredere confrontatie. Apple verwijdert enerzijds Russische apps om te voldoen aan westerse sancties, maar haalt anderzijds ook apps uit de Russische App Store op verzoek van Russische autoriteiten.

Verwijderingen vanwege westerse sancties

• September 2022: Apple verwijderde apps die aan VK waren gekoppeld wegens Britse sancties tegen entiteiten die met de ontwikkelaarsaccounts verbonden waren. Het bedrijf beëindigde de bijbehorende ontwikkelaarsaccounts en zei dat de apps niet langer uit enige App Store konden worden gedownload, ongeacht de locatie . Ongeveer drie weken later werden de apps hersteld nadat VK documentatie had aangeleverd .
• Juni 2026: Apple verwijderde opnieuw de volledige VK-suite, ditmaal goed voor minstens 16 apps .

Verwijderingen op verzoek van Russische autoriteiten

Apple heeft zich tegelijkertijd geschikt naar verzoeken van Roskomnadzor, de Russische toezichthouder voor communicatie en internettoegang.

• 2024: Apple verwijderde volgens berichtgeving 25 VPN-apps uit de Russische App Store na een aanwijzing van Roskomnadzor . Onafhankelijke tracking kwam later uit op 98 verwijderde VPN-apps in Rusland tot september 2024 .
• 2022–2024: Uit Apples eigen transparantierapporten blijkt dat het bedrijf in drie jaar tijd 190 apps uit de Russische App Store verwijderde op verzoek van Roskomnadzor: 7 in 2022, 12 in 2023 en 171 in 2024 .
• 2025: Het tempo nam sterk toe. Wereldwijd verwijderde Apple op verzoek van overheden 2.045 apps uit de App Store. Daarvan gebeurden er 1.213 op aanwijzing van Rusland, waarmee het land met ruime voorsprong bovenaan stond .

Zo bevindt Apple zich in een ongemakkelijke dubbele positie: het bedrijf verwijdert Russische apps vanwege westerse sancties en werkt in Rusland tegelijk mee aan verwijderingen die samenhangen met censuurverzoeken. De VK-zaak van 2026 is de opvallendste sanctiegedreven ingreep, terwijl de bredere Russische verwijderingsgolf vooral VPN-diensten treft.

Wat betekent dit voor gebruikers?

Voor Russische iPhone-gebruikers is het gevolg vooral praktisch. Bestaande VK-apps kunnen blijven werken, maar zijn niet meer via de App Store te actualiseren of opnieuw te downloaden. Ook pushmeldingen worden op iOS niet langer ondersteund .

Android-gebruikers in Rusland ondervinden deze specifieke beperking niet: de VK-apps zijn nog steeds beschikbaar in de Google Play Store .